Samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej nie ma zdolności restrukturyzacyjnej. To treść uchwały zapadłej 14 maja br. w Izbie Cywilnej Sądu Najwyższego. Uchwała jest odpowiedzią na zagadnienie prawne skierowane przez Sąd Okręgowy w Rzeszowie. Przepisy nie mówią jasno o pozycji prawnej Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej, a doktryna prezentuje rozbieżne poglądy. Tymczasem sprawa ma znaczenie praktyczne przy dużych długach szpitali i próbach reformy systemu ochrony zdrowia.

Prezes UODO w piśmie skierowanym do minister edukacji wyraża aprobatę dla wprowadzenia obowiązkowego nauczania przedmiotu edukacja zdrowotna w klasach IV-VIII szkoły podstawowej oraz przez dwa lata w szkołach ponadpodstawowych. Zdaniem prezesa, zmiana na przedmiot obowiązkowy stanowi ważny krok ku realizacji podstawowych celów edukacyjnych i wychowawczych szkoły, ponadto służy ochronie praw uczniów i ich bezpieczeństwa.

Wystarczy wykrycie śladów szkodników w sklepach i magazynach firmy spożywczej, aby stwierdzić poważne naruszenie zasad higieny. Niepotrzebne są wtedy jakieś szczególne dodatkowe dowody, aby nałożyć karę na firmę - orzekł w środę Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. To istotny wyrok, zwłaszcza w kontekście doniesień o hantawirusie roznoszonym przez szczury.

Medycy i prawnicy zwracają uwagę na praktykę kierowania do zakładów opiekuńczo leczniczych (ZOL) osób opuszczających szpitale psychiatryczne, które nie wymagają już hospitalizacji, ale nadal potrzebują opieki medycznej i wsparcia. Dochodzi m.in. do sytuacji umieszczania tych pacjentów w ZOL bez ich zgody. Problem w tym, że prawo nie uwzględnia tych kwestii. Szpitale próbują podciągnąć swoje działania pod różne przepisy, a RPO zwraca uwagę na potrzebę opracowania stosownych regulacji.

Standard okołoporodowy nie jest tylko zbiorem zaleceń - to powszechnie obowiązujące prawo, którego placówka medyczna ma obowiązek przestrzegać. Naruszanie tych zasad może wiązać się nie tylko z karami umownymi, ale nawet potencjalną odpowiedzialnością medyka. Dlatego ważne, by z jednej strony rodzące kobiety znały swoje prawa, a z drugiej - personel medyczny poważnie podchodził do przepisów. To bowiem nie tylko kwestia komfortu, ale przede wszystkim bezpieczeństwa.

Procesy informatyzacji placówek ochrony zdrowia przyspieszają, ale bez uporządkowanych standardów logistycznych nie przyniosą pożądanych efektów. Dopiero na takim fundamencie możliwe jest wdrażanie rozwiązań, które automatyzują pracę, poprawiają bezpieczeństwo pacjenta i zwiększają efektywność podmiotów ochrony zdrowia - podkreśla dr Anna Gawrońska z Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu.

Ministerstwo Zdrowia przedłuża o dwa lata – do 30 czerwca 2028 r. – pilotażowy program sprzedaży antykoncepcji awaryjnej w aptekach. Umożliwia on pacjentkom uzyskanie tzw. tabletki dzień po na podstawie recepty wystawionej przez farmaceutę. Przedłużenie wynika z pozytywnej oceny pilotażu przez resort.

Pandemia i zagrożenie wojną pokazały, że w Europie konieczne jest wzmocnienie stabilności łańcuchów dostaw lekowych, zwłaszcza dla tych pacjentów, którzy chorują na rzadkie choroby i nie mogą liczyć na zamienniki w przypadku braku dostępności. Teraz wstępne porozumienie w sprawie kształtu aktu osiągnęła cypryjska prezydencja w Radzie UE. Musi ono następnie zostać formalnie zatwierdzone przez Radę i Parlament Europejski, to jednak kolejny krok bliżej jego przyjęcia.

Rzecznik praw pacjenta ma zyskać możliwość skuteczniejszego nakładania kar na nieuczciwie działające podmioty medyczne i móc skuteczniej walczyć z medycznymi szarlatanami. To najważniejsze założenia projektu nowelizacji ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta oraz ustawy o systemie powiadamiania ratunkowego. We wtorek projekt został przyjęty przez rząd.

Kwestia kierowania do domów pomocy społecznej, problematyczny plan rozwoju usług społecznych czy definicja deinstytucjonalizacji to tylko niektóre zmiany zaproponowane przez resort rodziny, do których krytycznie odnosi się Związek Powiatów Polskich (ZPP). Zwraca też uwagę na nierzetelną, bo pozbawioną wyliczenia kosztów, ocenę skutków regulacji. Swoje uwagi do projektu zgłosił także rzecznik praw obywatelskich (RPO).

Dzieci będące żołnierzami WOT, zgłoszone do ubezpieczenia zdrowotnego przez swoich rodziców jako członkowie rodziny, „wypadają” z ubezpieczenia i tracą prawo do opieki zdrowotnej, gdy idą na ćwiczenia. Wojsko uznaje, że takie dziecko nie ma tytułu do ubezpieczenia zdrowotnego i samo je ubezpiecza na czas ćwiczeń, a po ich zakończeniu nie informuje ani rodziców, ani ZUS o konieczności ponownego zgłoszenia dziecka do ubezpieczeń, bo – jak twierdzi MON – nie ma takiego obowiązku. Zdaniem prawników, to jest efekt niedopatrzenia ze strony Wojska i brak komunikacji między ministerstwem a płatnikami i ZUS. Żeby to zmienić, wystarczy prosta zmiana prawa.

Propozycja poszerzenia możliwości sprzedaży leków przez apteki również o te preparaty, które są dostępne wyłącznie na receptę, za każdym razem budzi duże emocje. Dyskusja powraca wraz z kolejną propozycją w tej sprawie. Z jednej strony mówi się o tym, że e-recepty znacząco ułatwiają kwestie weryfikacji (inaczej niż u naszych zachodnich sąsiadów), a sprzedaż wysyłkowa to szansa dla pacjentów bez łatwego dostępu do aptek. Z drugiej strony padają argumenty o trudnym nadzorze i ryzykach dla bezpieczeństwa.

Prezydent Karol Nawrocki podpisał nowelizację ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej, która wprowadza pakiet zmian strukturalnych, organizacyjnych i finansowych. Nowe przepisy porządkują zasady funkcjonowania podmiotów ochrony ludności, rozszerzają katalog infrastruktury schronowej o „punkty schronienia”, modyfikują zasady finansowania Programu OLiOC oraz upraszczają Ewidencję Obrony Cywilnej.

Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej zwróciło się z apelem do premiera o odwołanie wiceminister zdrowia Katarzyny Kęckiej. Powód to brak współpracy wiceminister z samorządem lekarskim. Chodzi m.in. o spór dotyczący terminu udokumentowania znajomości języka polskiego przez lekarzy z Ukrainy. Prawo wykonywania zawodu może stracić aż tysiąc z nich.

Choć wymóg prowadzenia elektronicznej dokumentacji medycznej (EDM) obowiązuje od kilku lat, niewiele placówek rzeczywiście wywiązuje się z obowiązku. I choć za papierowe rejestry kar nadal nie będzie, jest duże prawdopodobieństwo, że bez EDM placówka medyczna nie będzie miała już szansy na uzyskanie certyfikatu w procesie akredytacji. Przeciwko nowym zasadom, które weszły w życie w maju, protestuje m.in. związek zrzeszający szpitale powiatowe.

Wnioski osób z niepełnosprawnością wzroku o skierowanie do sanatorium często są odrzucane, gdyż lekarz kierujący lub wojewódzkie oddziały NFZ kwestionują ich zdolność do samoobsługi i samodzielnego poruszania się. A to warunki konieczne określone w przepisach, by z uzdrowiska skorzystać. Tyle tylko, że pacjenci ci poruszają się samodzielnie, często są aktywni społecznie i zawodowo, choć potrzebują dostosowanej przestrzeni. To stary problem, ale resort zdrowia nie planuje zmian.

Ministerstwo Zdrowia twierdzi, że Naczelna Izba Lekarska nie wywiązuje się z obowiązku udzielania informacji na potrzeby kontroli realizacji dotacji na ok. 2 mln zł. - To pierwszy przypadek tak daleko posuniętego uchylania się od kontroli, pomimo 10 pism i 3 ponagleń – twierdzi ministerstwo. Samorząd lekarski zapewnia, że taka sytuacja nie ma miejsca, bo część dokumentów już przekazał, resztę przekaże niebawem i zarzuca MZ brak dobrej woli.

Specjalistyczne Ośrodki Leczenia Onkologicznego (SOLO) miały dwa lata na przystosowanie się do wymagań kwalifikacyjnych, a w tym czasie obowiązywały złagodzone warunki przystąpienia do Krajowej Sieci Onkologicznej (KSO). Ministerstwo Zdrowia w lipcu tego roku miało przeprowadzić weryfikację. Ale to okazuje się trudne, bo aż 70 ośrodków musiałoby wypaść z sieci, co poważne zaburzyłoby funkcjonowanie KSO. Poza tym ocenę utrudnia fakt, że wciąż trwają prace nad wprowadzeniem systemu monitorowania jakości.

Od 1 stycznia 2026 r. obowiązuje ustawa wprowadzająca Centralną e-Rejestrację. Zakłada ona, że podmioty lecznicze obowiązkowo dołączą do systemu m.in. w zakresie umawiania wizyt u kardiologa oraz badań profilaktycznych. Planowany start rejestracji na wszystkie świadczenia planowany jest na 2029 r. Od sierpnia do systemu wejdą kolejne poradnie. Na razie jednak objęte regulacjami placówki mają czas na przekazanie harmonogramów już tylko do końca maja.

7 maja wchodzi w życie nowelizacja rozporządzenia w sprawie standardu organizacyjnego opieki okołoporodowej. Zmiany mają przyczynić się do generalnej poprawy dobrostanu kobiet w ciąży, noworodków i niemowląt. Przewidują m.in. zwiększenie dostępu do znieczuleń okołoporodowych i zmniejszenia liczby niepotrzebnych interwencji medycznych w czasie porodu, ale zmian jest dużo więcej.