Ochrona zdrowia do reformy, na obradach rządu o konkretach

Do uzgodnień międzyresortowych i opiniowania trafiły właśnie kolejne rozporządzenia, które są częścią planu reform w ochronie zdrowia. Chodzi o przekazywanie grafiku czasu pracy medyków do Narodowego Funduszu Zdrowia oraz lepszego panowania nad kolejkami do zabiegów. Otwarte pozostaje pytanie, czy w rzeczywistości uda się dzięki temu wyeliminować nieprawidłowości. Jak poinformował premier Donald Tusk, miesięczna pensja maksymalna dla lekarza w publicznej ochronie zdrowia wyniesie niemal 77 tys. zł.

O tym, że resort zdrowia przygotował już dwa projekty zmian ustaw i cztery projekty rozporządzeń, informowała ostatnio, po spotkaniu Zespołu Trójstronnego ds. Ochrony Zdrowia, cytowana przez Polską Agencję Prasową Jolanta Sobierańska- Grenda, minister zdrowia. Kolejny czeka już na publikację w wykazie prac legislacyjnych Rady Ministrów. 

- Uważam, że niektóre propozycje pani minister są dobre, np. przyspieszenie wdrożenia Centralnej e-Rejestracji. Inne zaś nie rozwiązują problemu, lecz raczej generują nowe – mam tu na myśli np. stawkę maksymalną 240 zł/godzinę czy zobowiązanie do wykonywania pracy w podstawowym miejscu zatrudnienia co najmniej w wymiarze pół etatu oraz uzyskania zgody głównego pracodawcy na świadczenie usług w innym podmiocie. Moim zdaniem są to propozycje reaktywne, nie są dokładnie przeanalizowane i zostały rzucone z uwagi na polityczne zapotrzebowanie – komentował w rozmowie na łamach Prawo.pl zapowiedzi, które padły na konferencji prasowej w resorcie zdrowia. dr hab. n. praw. Radosław Tymiński, adwokat.

O szczegółach mówiono również podczas wtorkowego posiedzenia Rady Ministrów. Jak wyjaśniał cytowany przez PAP premier Donald Tusk, kwota 76 800 złotych brutto to maksymalny pułap, jaki będą mogli osiągnąć lekarze, gdy zostanie wprowadzony limit 240 złotych brutto za godzinę pracy. – Nielicznym będzie wydawało się, że to jest mało, bo w tym niekontrolowanym systemie wynagrodzeń zarabiali dużo, dużo więcej. Nam ten pułap wydaje się przyzwoity i na pewno nie skazuje nikogo na niskie zarobki. 76 800 zł to naprawdę jest chyba godna kwota – podkreślił szef rządu. 

Czytaj też w LEX: Zmiany w wynagrodzeniach pracowników podmiotów leczniczych od 1 lipca 2026 r. >

Grafiki pracy do NFZ 

Do wykazu zostały już wpisane natomiast założenia projektu nowelizacji ustawy o działalności leczniczej. Zgodnie z zapowiedziami, jego głównym celem jest zwiększenie przejrzystości postępowań konkursowych związanych z zawieraniem umów z wykonawcami zewnętrznymi w placówkach medycznych poprzez dodanie obowiązku publikowania informacji dotyczących podmiotów przyjmujących zamówienie (podwykonawców oraz warunków finansowych wynikających z ofert i umów). Pisaliśmy o nim na łamach Prawo.pl w ubiegłym tygodniu.

Do konsultacji i uzgodnień skierowano już z kolei wszystkie cztery projekty rozporządzeń. Pierwszy z nich to propozycja nowelizacji rozporządzenia ministra zdrowia w sprawie ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej i dotyczy większej kontroli nad grafikami lekarzy.

Czytaj też w LEX: Jak zarządzać ryzykiem prawnym w placówce medycznej >

- Dotychczas obowiązujące przepisy nie przewidują obowiązku systematycznego przekazywania Narodowemu Funduszowi Zdrowia przez świadczeniodawców realizujących świadczenia szpitalne danych dotyczących godzinowej obecności personelu medycznego. Projektowana regulacja ma na celu uzupełnienie obowiązujących rozwiązań o mechanizm umożliwiający sprawniejszą weryfikację spełniania warunków realizacji umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych – wyjaśnia w uzasadnieniu Ministerstwo Zdrowia.

Czytaj też w LEX: Nowe uprawnienia PIP w zakresie umów cywilnoprawnych w ochronie zdrowia >

Na czym dokładnie ma polegać zmiana? Jak wskazano, od 1 listopada br. szpitale mają mieć obowiązek przekazywania zestawień obecności osób wykonujących zawody medyczne wskazanych w harmonogramie. Zestawienia będą przekazywane Narodowemu Funduszowi Zdrowia w terminie do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu udzielania świadczeń opieki zdrowotnej. Ma to odbywać się za pomocą systemów teleinformatycznych. Przekazywanie grafików godzinowych ma wzmocnić przejrzystość i kontrolę wykonywania umów w ramach publicznej opieki zdrowotnej. Za niewywiązywanie się z obowiązku przewidziano kary umowne nakładane przez NFZ.

- Rozwiązanie to jest usprawiedliwione zarówno z perspektywy Funduszu, jak również tych świadczeniodawców, którzy należycie realizują obowiązki wynikające z faktu zawarcia umowy o udzielanie świadczeń – wskazano.

Zgodnie z danymi resortu zdrowia, nowy obowiązek obejmie 839 lecznic.

Zobacz też w LEX: Wdrożenie AI w szpitalu i przychodni: obowiązki prawne, ryzyka i decyzje organizacyjne >

Wskaźniki pokażą, ile jest umów cywilnoprawnych 

Drugim projektem, który właśnie trafił do konsultacji, jest zmiana rozporządzenia w sprawie wskaźników jakości opieki zdrowotnej. Jak zaznacza ministerstwo, dotychczasowy katalog wskaźników zarządczych nie obejmuje wskaźników pozwalających na systematyczną ocenę relacji kosztów zasobów kadrowych do przychodów szpitala z tytułu realizacji umów zawartych z Narodowym Funduszem Zdrowia ani struktury tych kosztów według form zatrudnienia. Brak takich wskaźników ma natomiast ograniczać możliwość pełniejszego monitorowania jednego z kluczowych elementów organizacji udzielania świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, jakim są zasoby osobowe i koszty ich zapewnienia. Dlatego w projekcie zaproponowano dodanie następujących trzech elementów, które szpital będzie miał obowiązek mierzyć:

• udział kosztów zasobów kadrowych w przychodach z tytułu realizacji umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej zawartych z Narodowym Funduszem Zdrowia;
• udział kosztów zasobów kadrowych z tytułu umów o pracę w wartości kosztów zasobów kadrowych;
• udział kosztów zasobów kadrowych personelu medycznego w kosztach zasobów kadrowych ogółem.

Generalnie ma to pozwolić na lepsze monitorowanie choćby tego, jak dużo budżetu szpitala pochłaniają również umowy cywilnoprawne. To rozporządzenie ma wejść w życie już dzień po podpisaniu.

Czytaj też w LEX: Przewodnik po nowych usługach e-zdrowia >

Zapisy na zabiegi centralnie

Trzecia propozycja to projekt zmieniający rozporządzenie w sprawie zakresu niezbędnych informacji przetwarzanych przez świadczeniodawców, szczegółowego sposobu rejestrowania tych informacji oraz ich przekazywania podmiotom zobowiązanym do finansowania świadczeń ze środków publicznych. Dotyczy on bezpośrednio rozwiązań w ramach zapowiadanej Centralnej e-Kolejki. Zakłada on wprowadzenie zmiany polegającej na prowadzeniu zapisów na zabiegi za pośrednictwem centralnej aplikacji udostępnianej świadczeniodawcom przez NFZ, tzw. aplikacji AP KOLCE. Ma to umożliwić bieżące monitorowanie prawidłowości prowadzenia list oczekujących, prowadzenie szczegółowych analiz czasów oczekiwania oraz eliminowanie przypadków wielokrotnych zapisów tej samej osoby na to samo świadczenie.

Obowiązek centralnego zapisywania będzie dotyczył łącznie 15 procedur. Chodzi o następujące zabiegi: koronarografię, wszczepienie oraz wymianę rozrusznika jednojamowego oraz dwujamowego; implantacji, założenia, umiejscowienia lub przemieszczenia wewnątrzczaszkowego neurostymulatora mózgu; wszczepienie oraz wymiany stymulatora nerwu błędnego; artroskopii leczniczej stawu kolanowego; artroskopowej rekonstrukcji więzadeł krzyżowych; plastyki więzadeł pobocznych kolana; usunięcia migdałków podniebiennych; zabiegów na przegrodzie nosowej; zabiegów w zakresie termolezji i blokady; leczenia operacyjnego zespołu cieśni nadgarstka; operacji przepukliny pachwinowej; operacji usunięcia żylaków kończyny dolnej; operacji palucha koślawego. To rozwiązanie ma wejść w życia 1 października 2026 r.

Czytaj też w LEX: Sztuczna inteligencja jako narzędzie optymalizujące procesy w placówce medycznej >

Wszystkie świadczenia w centralnym systemie jednak szybciej

Ostatnie z czterech rozporządzeń to nowy harmonogram wdrażania Centralnej e-Rejestracji, przewidujący zapowiadane przyspieszenie wejścia do systemu kolejnych świadczeń. Przedstawia się on następująco:

• od 1 lutego 2027 r. w systemie świadczenia z zakresu: chorób wewnętrznych, dermatologii i wenerologii; genetyki; geriatrii; mukowiscydozy;
• od 1 kwietnia 2027 r. - świadczenia z zakresu neurologii; pediatrii; toksykologii; świadczenia transplantologii; leczenia AIDS;
• od 1 czerwca 2027 r. - z zakresu leczenia bólu; proktologii; reumatologii; urologii;
• od 1 sierpnia 2027 r. - z zakresu chirurgii klatki piersiowej; chirurgii ogólnej; chirurgii plastycznej; chirurgii twarzowo-szczękowej; gastroenterologii; kardiochirurgii;
• od 1 września 2027 r. - z zakresu chorób metabolicznych; diabetologii; otorynolaryngologii;
• od 1 października 2027 r. - neurochirurgii; ortopedii i traumatologii narządu ruchu;
• od 1 listopada 2027 r. - z zakresu alergologii; ginekologii; medycyny sportowej;
• od 1 grudnia 2027 r. – z zakresu hematologii (w tym onkologii i hematologii dziecięcej); okulistyki; onkologii.

Czytaj też w LEX: Projekty ustaw i rozporządzeń z zakresu prawa ochrony zdrowia > 

Czytaj więcej: Dla lekarzy siatka płac zamiast sztywnych stawek

Kominy płacowe nadal będą, a pacjenci mogą zostać bez lekarzy