Strażacy ratownicy ochotniczej straży pożarnej lub osoby posiadające uprawnienie do świadczenia ratowniczego mogą od 8 kwietnia 2026 r. otrzymać legitymacje służbowe. Dokument będzie mieć formę wyłącznie elektroniczną i będzie można się nim posługiwać za pośrednictwem aplikacji mObywatel.
Zgodnie z ustawą z 4 czerwca 2025 r. nowelizującą ustawę o ochotniczych strażach pożarnych, która weszła w życie 8 kwietnia 2026 r. zmieniła się forma legitymacji: kartę z tworzywa sztucznego zastąpiła wersja elektroniczna dostępna w aplikacji mObywatel, jako dokument mobilny w rozumieniu ustawy z 26 maja 2023 roku o aplikacji mObywatel. Legitymacja przysługuje strażakowi ratownikowi OSP na czas pełnienia tej funkcji, oraz osobie, której przyznano świadczenie ratownicze.
Legitymacja zawiera:
Rejestr legitymacji będzie prowadzony w systemie teleinformatycznym przez ministra właściwego do spraw administracji lub upoważnionego przez niego komendanta Państwowej Straży Pożarnej.
Legitymacja strażaka ratownika OSP wydawana jest na wniosek strażaka lub osoby posiadającej uprawnienia do wykonywania działań ratowniczych. Wniosek składa się do wójta, burmistrza lub prezydenta miasta właściwego ze względu na siedzibę jednostki Ochotniczej Straży Pożarnej, której wnioskodawca jest członkiem. Organ gminy, po zweryfikowaniu uprawnień wnioskodawcy, dokonuje wpisu do rejestru legitymacji strażaków ratowników OSP.
Wójt (burmistrz, prezydent miasta) może na podstawie porozumienia upoważniać zarząd OSP lub zarząd oddziału gminnego związku ochotniczych straży pożarnych do przyjmowania wniosków o wydanie legitymacji i wprowadzenia danych do rejestru. Posłowie wskazują, że nowe obowiązki nałożone na gminy nie spowodują dla nich skutków finansowych, w szczególności związanych z koniecznością zatrudnienia nowych pracowników.
Inicjatorzy nowych przepisów szacują, że legitymacje otrzyma około 230 tys. obywateli. Ustawę 3 lipca podpisał prezydent.
Nowelizację w procesie legislacyjnym skrytykował Związek Powiatów Polskich. Wskazywał, że przepisy już umożliwiają wydawanie takich legitymacji, ale żadna nie została dotąd wydana. Gminy, które mają odpowiadać za wydawanie legitymacji, mogą mieć problemy, bo nie mają dostępu do pełnych danych członków OSP i strażaków pobierających świadczenia ratownicze. Ponadto nie każdy strażak musi korzystać z mObywatela. Więcej przeczytaj: Powiaty krytycznie o wydawaniu przez gminy legitymacji dla strażaków OSP w mObywatelu
W dotychczasowym stanie prawnym (art. 29 ustawy o ochotnych strażach pożarnych) strażak ratownik OSP, na czas pełnienia tej funkcji, oraz osoba posiadająca uprawnienie do świadczenia ratowniczego, na czas posiadania uprawnienia do tego świadczenia, powinien otrzymywać w celu identyfikacji i korzystania z dodatkowych świadczeń legitymację OSP. Wygląd legitymacji określiło rozporządzenie ministra spraw wewnętrznych i administracji z 1 czerwca 2022 r. w sprawie legitymacji strażaka ratownika OSP lub osoby posiadającej uprawnienie do świadczenia ratowniczego. Ma to być elektroniczna karta procesowa w formie karty identyfikacyjnej wykonanej z tworzywa sztucznego. Planowano wydać ok. 230 tys. legitymacji. W październiku 2023 r. Komenda Główna Państwowej Straży Pożarnej zamówiła 9 tys. blankietów legitymacji. Ani jedna Do dziś nie została wydana ani jedna.
WZORY DOKUMENTÓW:
Linki w tekście artykułu mogą odsyłać bezpośrednio do odpowiednich dokumentów w programie LEX. Aby móc przeglądać te dokumenty, konieczne jest zalogowanie się do programu. Dostęp do treści dokumentów LEX jest zależny od posiadanych licencji.
