Jest wniosek o ekstradycję Zbigniewa Ziobro

Prokuratura Krajowa poinformowała, że w dniu 27 lipca br. władzom Stanów Zjednoczonych Ameryki przekazany został wniosek o tymczasowe aresztowanie oraz ekstradycję byłego ministra sprawiedliwości Zbigniewa Ziobro. Obejmuje on 19 z 26 czynów, które zostały opisane w postanowieniu o przedstawieniu mu zarzutów. Wniosek ekstradycyjny został przekazany drogą dyplomatyczną do sekretarza stanu USA Marco Rubio za pośrednictwem polskiej ambasady w Waszyngtonie. Stamtąd trafi do Departamentu Sprawiedliwości USA.

Prok. Anna Adamiak, Rzecznik Prasowy Prokuratora Generalnego poinformowała, że wniosek został sporządzony w śledztwie prowadzonym przez Zespół Śledczy nr 2 Prokuratury Krajowej o sygn. akt 1001-22.Ds.2025, dotyczącym nieprawidłowości związanych z zarządzaniem, rozdysponowaniem i rozliczaniem środków finansowych pochodzących z Funduszu Sprawiedliwości. Nieprawidłowości te miały skutkować działaniem na szkodę interesu publicznego – Skarbu Państwa reprezentowanego przez Ministerstwo Sprawiedliwości – oraz interesu prywatnego poprzez ograniczenie możliwości uzyskania środków z Funduszu przez podmioty uprawnione, spełniające warunki przyznania takiego wsparcia, tj. o czyn z art. 231 par. 1 i 2 k.k.

Współpraca między Rzecząpospolitą Polską a Stanami Zjednoczonymi Ameryki w zakresie ekstradycji odbywa się na podstawie Umowy między Rzecząpospolitą Polską a Stanami Zjednoczonymi Ameryki dotyczącej stosowania Umowy o ekstradycji z dnia 10 lipca 1996 r., sporządzonej w Warszawie dnia 9 czerwca 2006 r. Została podpisana w procesie dostosowania obowiązującej umowy dwustronnej do postanowień Porozumienia o ekstradycji między Unią Europejską a Stanami Zjednoczonymi Ameryki z 25 czerwca 2003 r.

Tło wniosku ekstradycyjnego wobec Ziobry

Zgromadzony materiał dowodowy pozwolił na przyjęcie dostatecznie uzasadnionego podejrzenia, że były Minister Sprawiedliwości i Prokurator Generalny Zbigniew Ziobro, obecnie poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, mógł popełnić 26 przestępstw.

Czytaj też: ENA wobec Ziobry "na wszelki wypadek"? >

Ze względu na przysługujący mu immunitet poselski skierowano do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej wniosek o wyrażenie zgody na pociągnięcie go do odpowiedzialności karnej oraz na jego zatrzymanie i tymczasowe aresztowanie. Uchwałami z dnia 7 listopada 2025 r. Sejm wyraził zgodę na pociągnięcie Zbigniewa Ziobro do odpowiedzialności karnej oraz na jego zatrzymanie i tymczasowe aresztowanie.

W następstwie uchylenia immunitetu prokurator z Zespołu Śledczego nr 2 Prokuratury Krajowej wydał 7 listopada 2025 r. postanowienie o przedstawieniu Zbigniewowi Ziobrze zarzutu popełnienia 26 przestępstw, dotyczących szeregu działań podejmowanych w latach 2017–2023 jako Minister Sprawiedliwości w związku z zarządzaniem i nadzorem nad Funduszem Sprawiedliwości, w tym założenia i kierowania zorganizowaną grupą przestępczą, przekraczania uprawnień i niedopełniania obowiązków służbowych, ręcznego sterowania konkursami, dopuszczania do zawierania umów przez osoby nieuprawnione, tolerowania przyznawania środków organizacjom niespełniającym wymogów formalnych oraz ukrywania dokumentów. Działania te miały na celu osiąganie korzyści politycznych i majątkowych oraz godziły w interes publiczny ( art. 258 par. 3 k.k., art. 231 par. 1 i 2 k.k. w zb. z art. 284 par. 2 k.k. w zw. z art. 294 par. 3 k.k. i inne).

Po wydaniu postanowienia o przedstawieniu zarzutów prokurator podjął czynności zmierzające do jego ogłoszenia Zbigniewowi Ziobro oraz przesłuchania go w charakterze podejrzanego, w tym wydał zarządzenie o jego zatrzymaniu i przymusowym doprowadzeniu do prokuratury.

Z uwagi na opuszczenie przez podejrzanego terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nie doszło do jego zatrzymania ani przesłuchania. W tej sytuacji konieczne było skierowanie do Sądu Rejonowego dla Warszawy-Mokotowa w Warszawie wniosku o zastosowanie wobec podejrzanego środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania.

Postanowieniem z 5 lutego 2026 r., sygn. akt XIV Kp 2905/25, Sąd Rejonowy dla Warszawy-Mokotowa w Warszawie zastosował wobec Zbigniewa Ziobro środek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania. Podstawę rozstrzygnięcia stanowiły: określona w art. 249 § 1 k.p.k. przesłanka ogólna, tj. istnienie dowodów wskazujących na duże prawdopodobieństwo popełnienia przez podejrzanego zarzucanych mu czynów, oraz przesłanki szczególne określone w art. 258 § 1 i 2 k.p.k., tj. uzasadniona obawa ucieczki lub ukrycia się podejrzanego oraz obawa matactwa procesowego.

Orzeczenie to stało się prawomocne w związku z postanowieniem Sądu Okręgowego w Warszawie z 3 lipca 2026 r., sygn. akt IX Kz 262/26, o nieuwzględnieniu zażaleń obrońców podejrzanego.

Sądy obu instancji podzieliły argumentację prokuratora, uznając, że zachowanie Zbigniewa Ziobro należy traktować jako ucieczkę i ukrywanie się przed polskimi organami wymiaru sprawiedliwości. Wskazały, że miał on świadomość planowanego przedstawienia zarzutów oraz wystąpienia z wnioskiem o tymczasowe aresztowanie, co wynikało z treści wniosku o uchylenie immunitetu. Mimo to opuścił terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a następnie publicznie oświadczył, że decyzja o pozostawaniu za granicą i niebraniu udziału w czynnościach procesowych była podyktowana prowadzonym wobec niego postępowaniem.

Sąd Okręgowy w Warszawie odniósł się również do zarzutu obrońców dotyczącego istnienia przesłanki odstąpienia od stosowania tymczasowego aresztowania, określonej w art. 259 § 1 k.p.k., związanej ze stanem zdrowia Zbigniewa Ziobro. Nie znalazł jednak podstaw do jego uwzględnienia, zwracając uwagę, że podejrzany uniemożliwił wydanie pełnej opinii, ponieważ nie było możliwe jego bezpośrednie zbadanie przez biegłych, a ponadto nie przedstawił aktualnej dokumentacji dotyczącej leczenia prowadzonego za granicą.

W związku z ustaleniem, że Zbigniew Ziobro przebywa obecnie na terytorium Stanów Zjednoczonych Ameryki, prokurator sporządził wniosek o zastosowanie wobec niego tymczasowego aresztowania oraz o wydanie go w drodze ekstradycji.

Wniosek ekstradycyjny obejmuje 19 z 26 czynów opisanych w postanowieniu o przedstawieniu zarzutów

Zakres ten został określony z uwzględnieniem stanowiska Sądu Okręgowego w Warszawie wyrażonego w uzasadnieniu postanowienia z 3 lipca 2026 r. Sąd odwoławczy uznał, że w odniesieniu do siedmiu czynów zgromadzone dowody nie wskazują na duże prawdopodobieństwo ich popełnienia, dlatego nie zostały one objęte wnioskiem ekstradycyjnym. Zarzuty te dotyczą niedopełnienia obowiązków w zakresie sprawowania nadzoru nad dysponowaniem środkami z Funduszu Sprawiedliwości w ten sposób, że dopuścił, aby Marcin Romanowski podejmował decyzje o przyznawaniu dotacji celowych ze środków Funduszu pomimo tego, że w tym okresie nie posiadał umocowania do wykonywania uprawnień dysponenta.

Ponadto, w odniesieniu do jednego z czynów, prokurator – uwzględniając stanowisko sądu odwoławczego – zmodyfikował jego opis, nie zmieniając kwalifikacji prawnej ani tożsamości zarzucanego czynu.

Ograniczenie zakresu wniosku ekstradycyjnego do 19 czynów pozostaje bez wpływu na zakres prowadzonego śledztwa, które nadal obejmuje wszystkie czyny opisane w postanowieniu o przedstawieniu zarzutów.

Do wniosku dołączono dokumenty niezbędne do jego rozpoznania przez właściwe organy Stanów Zjednoczonych Ameryki, w tym prawomocne postanowienie o zastosowaniu tymczasowego aresztowania, postanowienie o przedstawieniu zarzutów oraz list gończy, jak również informacje i dowody uzasadniające prowadzenie postępowania karnego wobec osoby objętej wnioskiem, zgodnie z wymogami traktatu.

Załączono także uzasadnienie postanowienia Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 3 lipca 2026 r., sygn. akt IX Kz 262/26, zawierające ocenę zgromadzonego materiału dowodowego oraz odniesienie się do zarzutów obrońców dotyczących legalności czynności procesowych prokuratora.

Zgodnie z zasadą specjalności prokurator zobowiązał się we wniosku, że podejrzany nie zostanie pociągnięty do odpowiedzialności za inne czyny niż objęte wnioskiem ekstradycyjnym. Jeżeli po ewentualnym wydaniu Zbigniewa Ziobro zajdzie potrzeba rozszerzenia zakresu ścigania, konieczne będzie uzyskanie zgody właściwych władz Stanów Zjednoczonych Ameryki.

Wniosek wraz z wymaganymi załącznikami oraz ich tłumaczeniem na język angielski został przekazany do Ambasady Rzeczypospolitej Polskiej w Waszyngtonie w celu przedłożenia go, drogą dyplomatyczną, właściwym organom Stanów Zjednoczonych Ameryki.

Prok. Adamiak, pytana na konferencji prasowej o przewidywany czas trwania procedury ekstradycyjnej, wskazała, że zgodnie z doświadczeniem polskiej prokuratury - w zależności od charakteru sprawy, i stopnia jej zawiłości - można mówić o kilku do kilkudziesięciu miesięcy.