Kasacja RPO do NSA ws. odmowy wydania małoletniemu fotokopii aktu zgonu przodka

Rzecznik Praw Obywatelskich złożył skargę kasacyjną od odmownych decyzji wydania piętnastolatkowi fotokopii aktu zgonu jego dziadka. Zdaniem RPO należy chronić prawa osób małoletnich do samodzielnego działania w niektórych typach spraw.

Jak podkresla Biuro RPO, sprawa ma charakter precedensowy dla określenia uprawnień osób małoletnich w postępowaniach administracyjnych.

W styczniu 2016 r. 15-letni Tymon zwrócił się do Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w Szczecinie o wydanie fotokopii aktu zgonu jego dziadka. Urząd odmówił z uwagi na wiek wnioskodawcy - w jego ocenie osoba małoletnia nie jest uprawniona do występowania o uzyskanie ksera dokumentu. Podobne stanowisko zajął Wojewoda Zachodniopomorski, do którego wpłynęło zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie przez Kierownika USC.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, do którego wpłynęła skarga na bezczynność Wojewody uznał, że osoba nieposiadająca pełnej zdolności do czynności prawnych nie jest uprawniona do podejmowania działań w postępowaniu sądowoadministracyjnym i wydał postanowienie odrzucające skargę.

Rzecznik nie zgodził się z oceną WSA i zdecydował się skierować skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W ocenie RPO, postanowienie WSA narusza przepisy postępowania, w szczególności art. 26 § 2 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który stanowi, że osoba fizyczna ograniczona w zdolności do czynności prawnych ma zdolność do czynności w postępowaniu w sprawach wynikających z czynności prawnych, których może dokonywać samodzielnie.

W ocenie Rzecznika do czynności, które taka osoba może dokonywać samodzielnie, należy zaliczyć uzyskanie fotokopii aktu zgonu przodka - tym bardziej, że w świetle przepisów ustawy - Prawa o aktach stanu cywilnego nie ma żadnych przeciwskazań do uzyskania takiego dokumentu.

Jak informuje Biuro RPO, ta sprawa jest kolejną, w której Rzecznik podjął działania z uwagi na potrzebę ochrony praw osób małoletnich do samodzielnego działania w części spraw.
Wcześniej podjęta sprawa dotyczyła uprawnienia osoby małoletniej do uzyskania informacji publicznej, w której organ odmówił udostępnienia właśnie ze względu na wiek skarżącego. W tej sprawa także została skierowana skarga na bezczynność organu.