Deregulacja - przyjazna skarbówka i pewność przepisów podatkowych

Administracja podatkowa wstępnie wypełni za podatnika deklarację VAT tak jak PIT. Termin na złożenie odwołania od decyzji podatkowych zostanie wydłużony z 14 do 30 dni. Urząd będzie informować o terminie zakończenia czynności sprawdzających. Interpretacje podatkowe będą ważne co do zasady przez pięć lat, ale interpretacji w sprawie podatku od nieruchomości nie będą już wydawać gminy.

Maciej Berek, minister do spraw nadzoru nad wdrażaniem polityki rządu oraz Andrzej Domański, minister finansów i gospodarki, przedstawili w poniedziałek pakiet zmian w systemie podatkowym. Celem jest uproszczenie rozliczeń oraz poprawa relacji między administracją skarbową a podatnikami i przedsiębiorcami. 

- Ma być prościej i ma być pewniej. Pewne interpretacje podatkowe. Po drugie, rozszerzenie milczącej zgody. Po trzecie, jasne, czytelne procedury kontaktu z administracją. I po czwarte, być może najważniejsze: wykorzystanie tej olbrzymiej rewolucji cyfrowej, którą wszyscy obserwujemy do tego, aby podatnikom było prościej prowadzić biznes - powiedział minister finansów i gospodarki Andrzej Domański.

Aplikacja online zamiast kasy fiskalnej

Zamiast fizycznej kasy fiskalnej podatnicy będą mogli korzystać z prostej, darmowej aplikacji na dowolnym urządzeniu mobilnym do wystawiania paragonów. Klienci będą mogli otrzymać paragon z kodem QR lub e-paragon zamiast papierowego. Tradycyjne kasy fiskalne – hardwareowe lub wirtualne online – pozostaną dostępne dla tych, którym taki model będzie bardziej odpowiadał biznesowo.

- To wygoda dla obywateli, a dla przedsiębiorców uproszczenie i oszczędność. Zamiast obowiązku posiadania fizycznej kasy fiskalnej, wystarczy prosta darmowa aplikacja na dowolne urządzenie mobilne. W żaden sposób nie ograniczamy tutaj możliwości korzystania z tradycyjnych kas fiskalnych czy wirtualnych kas online. Po wprowadzeniu „nowych e-paragonów” administracja będzie w stanie przygotować za podatnika wstępnie wypełnioną deklarację VAT. To jest solidna zmiana. Zmiana, która ułatwi życie dwóm milionom polskich podatników, którzy co miesiąc bądź co kwartał przygotowują deklaracje VAT-owskie. Skoro w tej chwili możemy PIT rozliczyć jednym kliknięciem, chcemy, aby tak samo było z VAT-em- podkreślił minister Domański.

Połowa odsetek przy samodzielnej korekcie

Jak informuje MF, system sam wykryje i zasygnalizuje błąd w rozliczeniu. Podatnik, który poprawi go zanim zareaguje urząd, zapłaci tylko 50 proc. odsetek i uniknie konsekwencji karnych skarbowych. Ta sama, niższa stawka odsetek obejmie też podatników, którzy spóźnią się z pierwszą deklaracją, ale sami ją złożą i uregulują podatek bez wezwania urzędu.

Pięcioletni okres ważności interpretacji

Rocznie wydawanych jest około 25 tys. interpretacji podatkowych, a łącznie wydano ich już ponad pół miliona, co utrudnia orientację, które wciąż obowiązują. Nowe przepisy wprowadzą pięcioletni okres ważności interpretacji, z obowiązkiem administracji do czuwania nad ich aktualnością – jeśli przepisy się nie zmienią, ich ważność będzie przedłużana. Jeśli urząd zmieni interpretację w okresie jej obowiązywania, podatnik nie zapłaci zaległego podatku.

MF zapowiada też wzmocnienie roli i pewności interpretacji ogólnych. Podatnik nie poniesie negatywnych konsekwencji wynikających ze zmiany interpretacji przepisów podatkowych przez administrację – dziś zmiana interpretacji ogólnej może oznaczać konieczność zapłaty podatku wstecz.

Rząd zapowiada również, że jednolite interpretacje dotyczące podatku od nieruchomości, obowiązujące w całej Polsce, będzie wydawał jeden organ, a przedsiębiorca z nieruchomościami w kilku gminach złoży tylko jeden wniosek. Obecnie interpretacje dotyczące podatku od nieruchomości wydaje blisko 2500 gmin, każda według własnej praktyki. 

Rozszerzenie zasady milczącej zgody

Jeśli podatnik wnioskuje o odroczenie terminu lub umorzenie kosztów postępowania, a urząd nie odpowie w terminie, sprawa zostanie rozstrzygnięta na jego korzyść. Ta sama zasada będzie dotyczyć przywrócenia terminu zgłoszenia nabycia spadku lub darowizny. - W przypadku osób fizycznych wprowadzimy tę zasadę w obszarze odroczenia terminów podatkowych oraz przywrócenia terminów zgłoszenia nabycia spadku lub darowizny. Zakładamy, że ta poszerzona milcząca zgoda wejdzie w życie jeszcze w pierwszym kwartale 2027 roku – powiedział minister finansów i gospodarki Andrzej Domański.

Milcząca zgoda obowiązywać będzie również w sprawach proceduralnych dla przedsiębiorców. Brak reakcji urzędu w terminie będzie oznaczał pozytywne rozpatrzenie wniosków dotyczących m.in. przywrócenia terminu, przedłużenia przyjętego zabezpieczenia, zawieszenia lub podjęcia zawieszonego postępowania, a także wycofania odwołania.

Podatek od nieruchomości ma być proporcjonalny do udziału. Współwłaściciel nieruchomości nie będzie odpowiadał za całość podatku – zapłaci wyłącznie proporcjonalnie do swojego udziału. Koniec z praktyką ściągania pełnej kwoty podatku od jednego ze współwłaścicieli.

Wprowadzona ma być "zasada „istotności”. Przy błahych transakcjach o minimalnym wpływie na finanse publiczne urząd nie będzie wszczynał postępowań. Wyjątkiem pozostaną sytuacje celowego działania na szkodę Skarbu Państwa.

Więcej czasu na odwołanie od decyzji podatkowych

Termin na złożenie odwołania zostanie wydłużony z 14 do 30 dni. Tylko w 2025 r. podatnicy złożyli 6,5 tys. odwołań, a obecny czas często nie wystarcza nawet na zebranie dokumentów.

MF zapowiada też, że podatnik zyska prawo do zrzeczenia się prawa do odwołania, dzięki czemu decyzja będzie mogła zostać wykonana od razu, bez konieczności oczekiwania na upływ terminu odwoławczego. 

Podatnicy zyskają jasną informację, kiedy czynności sprawdzające się rozpoczynają i kiedy muszą się zakończyć – koniec z nieograniczonym w czasie sprawdzaniem rozliczeń. Rocznie prowadzonych jest około 2,5 mln takich postępowań.

Podatnik spłacający zaległości na raty lub w ramach układu z wierzycielami otrzyma zaświadczenie o niezaleganiu, mimo trwającej spłaty – będzie mógł je wykorzystać np. w przetargu czy przy wniosku kredytowym. W 2025 r. ogłoszono ok. 4500 postępowań restrukturyzacyjnych.

Podatnik, który dostosuje się do ustaleń poczynionych w ramach czynności sprawdzających, będzie chroniony przed naliczeniem odsetek za zwłokę oraz wszczęciem postępowania karnego skarbowego w tym zakresie.

W ramach czynności sprawdzających urząd będzie mógł wzywać podatnika wyłącznie o te dokumenty, których nie da się pobrać automatycznie z systemów teleinformatycznych. Rocznie prowadzonych jest około 2,5 mln czynności sprawdzających.