Likwidacja giełdy kryptowalut a przychody w PIT
Przychód ze sprzedaży waluty wirtualnej powstaje w momencie jej wymiany na prawny środek płatniczy, w chwili realizacji takiej transakcji. Nie ma znaczenia, czy nastąpi faktyczna wypłata pieniędzy. Likwidacja giełdy i brak wypłaty środków nie wpływają na moment powstania przychodu.
Przyjrzyjmy się temu na przykładzie osoby fizycznej, która kilkanaście miesięcy temu dokonała na giełdzie kryptowalut odpłatnego zbycia walut wirtualnych, zamieniając je na walutę fiat. Kilkanaście tygodni temu osoba ta złożyła dyspozycję wypłaty środków na swój rachunek bankowy. Do dnia dzisiejszego środki te nie wpłynęły na konto, a giełda zablokowała dostęp do serwisu i ogłosiła proces likwidacji. Przedmiotowe kryptowaluty nie zostały nabyte w ramach działalności gospodarczej, lecz w ramach zarządzania majątkiem prywatnym. Środki pochodziły z prywatnych oszczędności. Kryptowaluty nie stanowiły pieniądza elektronicznego w rozumieniu art. 2 pkt 21a ustawy o usługach płatniczych i nie posiadają podmiotu centralnego gwarantującego ich wykup. Spełniają definicję waluty wirtualnej z art. 2 ust. 2 pkt 26 ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu. Osoba ta nie prowadzi działalności, o której mowa w art. 2 ust. 1 pkt 12 tej ustawy – nie świadczy usług wymiany walut wirtualnych ani pośrednictwa w takich wymianach.
Pojawia się zatem pytanie, czy w związku z likwidacją giełdy kryptowalut osoba ta powinna rozpoznać przychód podatkowy.
Zgodnie z zasadą powszechności opodatkowania z art. 9 ust. 1 ustawy o PIT, opodatkowaniu podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów zwolnionych lub objętych zaniechaniem poboru podatku. Ustawa o PIT wyróżnia źródła przychodów, w tym kapitały pieniężne i prawa majątkowe (art. 10 ust. 1 pkt 7). Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 11 ustawy o PIT, przychodem z kapitałów pieniężnych jest przychód z odpłatnego zbycia waluty wirtualnej.
Waluta wirtualna oznacza cyfrowe odwzorowanie wartości, które nie jest prawnym środkiem płatniczym, pieniądzem elektronicznym, instrumentem finansowym, wekslem ani czekiem, a jednocześnie jest wymienialne na prawne środki płatnicze i akceptowane jako środek wymiany (art. 5a pkt 33a ustawy o PIT w zw. z art. 2 ust. 2 pkt 26 ustawy o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy).
Zgodnie z art. 17 ust. 1f ustawy o PIT, przez odpłatne zbycie waluty wirtualnej rozumie się wymianę waluty wirtualnej na prawny środek płatniczy, towar, usługę lub prawo majątkowe inne niż waluta wirtualna, albo regulowanie zobowiązań walutą wirtualną.
Przychód z odpłatnego zbycia waluty wirtualnej powstaje w momencie wymiany waluty wirtualnej na prawny środek płatniczy, niezależnie od tego, kiedy środki pieniężne zostaną faktycznie wypłacone lub postawione do dyspozycji podatnika. Przepis art. 11 ust. 1 ustawy o PIT (metoda kasowa) nie ma zastosowania do przychodów z art. 17 ust. 1 pkt 11.
Oznacza to, że sama operacja wymiany kryptowaluty na walutę fiat (pieniądz fiducjarny, np. polski złoty) dokonana przez giełdę powoduje powstanie przychodu podatkowego w momencie realizacji transakcji. Likwidacja giełdy i brak wypłaty środków nie wpływają na moment powstania przychodu.
Dochód z odpłatnego zbycia waluty wirtualnej stanowi różnicę między sumą przychodów z odpłatnego zbycia walut wirtualnych w roku podatkowym, a poniesionymi kosztami uzyskania przychodów. Koszty stanowią udokumentowane wydatki na nabycie waluty wirtualnej oraz koszty związane ze zbyciem (art. 22 ust. 14–16 ustawy o PIT).
W konsekwencji należy uznać, że osoba fizyczna, która sprzedała kryptowaluty za walutę fiat za pośrednictwem giełdy, uzyskała przychód z odpłatnego zbycia waluty wirtualnej zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 11 ustawy o PIT. Jeżeli przychody przewyższają koszty, powinna zapłacić podatek PIT.
Zaprezentowane stanowisko podzielają organy podatkowe (interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 7 lipca 2026 r., 0113-KDIPT2-3.4011.389.2026.2.SJ).
Autor: Marcin Szymankiewicz, doradca podatkowy
