Szkolenie online Transparentność i równość wynagrodzeń wg projektu polskiej ustawy - nowe obowiązki pracodawców Fundamentalna zmiana w polityce płacowej organizacji. 24.03.2026 r. godz. 10:00
Włącz wersję kontrastową
Zmień język strony
Włącz wersję kontrastową
Zmień język strony
Prawo.pl

Przedsiębiorca na macierzyńskim nie musi opłacać składki zdrowotnej

Od kilku miesięcy obowiązują nowe przepisy ustawyo świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Ustawa zwalnia z obowiązku opłacania składki na ubezpieczenie zdrowotne osoby prowadzące pozarolniczą działalność i osoby z nimi współpracujące, które pobierają zasiłek macierzyński w wysokości nieprzekraczającej miesięcznie kwoty świadczenia rodzicielskiego, tj. 1000 zł.

Zwolnienie to przysługuje bez względu na to z jakiego tytułu prawo do zasiłku zostało nabyte. Oznacza to, iż dotyczy ono zarówno osób, którym prawo do zasiłku macierzyńskiego przysługuje z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności lub współpracy, jak i osób, które powyższe prawo nabyły z innego tytułu, np. zatrudnienia w ramach stosunku pracy, jeśli prowadzą lub rozpoczynają prowadzenie pozarolniczej działalności lub współpracy przy niej, z tytułu której są objęte obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego.
W przypadku, gdy osoba prowadząca pozarolniczą działalność lub współpracująca przy jej prowadzeniu, nabywa prawo do zasiłku macierzyńskiego w trakcie miesiąca (bez względu z jakiego tytułu), zwolnienie z obowiązku opłacania składki na ubezpieczenie zdrowotne przysługuje począwszy od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstało prawo do zasiłku macierzyńskiego i wygasa z końcem ostatniego dnia miesiąca, za który w całości przysługiwało prawo do zasiłku macierzyńskiego. Jedynie w przypadku nabycia prawa do zasiłku od pierwszego dnia miesiąca, zwolnienie przysługuje już od tego miesiąca. Wynika to z tego, że zgodnie z art. 79 ust. 2 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, składka na ubezpieczenie zdrowotne jest miesięczna i niepodzielna, co oznacza, iż za część miesiąca poprzedzającą nabycie prawa do zasiłku macierzyńskiego, składka ta powinna być opłacona w pełnej wysokości.
Natomiast w sytuacji, gdy pozarolnicza działalność lub współpraca jest podejmowana w okresie pobierania zasiłku macierzyńskiego, do którego prawo zostało nabyte z innego tytułu (w miesięcznej wysokości nieprzekraczającej 1000 zł), zwolnienie to przysługuje już od dnia, w którym nastąpiło objęcie obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu rozpoczęcia wykonywania pozarolniczej działalności lub współpracy.
Chcesz wiedzieć więcej? Sprawdź pozycję Działalność gospodarcza. 542 pytania i odpowiedzi>>>
Osoby objęte już obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności lub współpracy przy niej, które nabędą prawo do przedmiotowego zwolnienia w związku z nabyciem prawa do zasiłku macierzyńskiego, powinny zostać wyrejestrowane z ubezpieczeń z dotychczasowym kodem tytułu ubezpieczenia i ponownie zgłoszone do ubezpieczenia zdrowotnego od dnia, od którego nabędą prawo do tego zwolnienia z odpowiednim kodem tytułu ubezpieczenia:
- 05 80 - osoba prowadząca pozarolniczą działalność, której zasiłek macierzyński nie przekracza kwoty świadczenia rodzicielskiego,
- 05 81 - osoba współpracująca z osobą prowadzącą pozarolniczą działalność, której zasiłek macierzyński nie przekracza kwoty świadczenia rodzicielskiego.
Osoby obejmowane obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego w związku z podjęciem prowadzenia pozarolniczej działalności lub współpracy przy niej, w trakcie pobierania zasiłku macierzyńskiego nabytego z innego tytułu (w miesięcznej wysokości nieprzekraczającej 1000 zł), powinny być zgłaszane do tego ubezpieczenia odpowiednio z jednym z wyżej wskazanych kodów tytułu ubezpieczenia od dnia powstania obowiązku tego ubezpieczenia.
W przekazywanych dokumentach rozliczeniowych za miesiąc, za który przedmiotowe zwolnienie przysługuje, należy wykazać obowiązującą podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne, natomiast w polu dotyczącym kwoty składki wpisać "0".

Polecamy książki z prawa pracy