Sposób ogłaszania i rozpowszechniania usprawnień pracowniczych.

UCHWAŁA
KOMITETU EKONOMICZNY RADY MINISTRÓW
z dnia 9 sierpnia 1949 r.
w sprawie sposobu ogłaszania i rozpowszechniania usprawnień pracowniczych.

Dotychczasowy tryb realizacji i ogłaszania usprawnień pracowniczych nie zapewniał rozpowszechniania usprawnień na te wszystkie zakłady, w których usprawnienia powyższe mogłyby być zastosowane.
W związku z powyższym Komitet Ekonomiczny Rady Ministrów uchwala co następuje:
§  1.
Ustala się następujący bieg przekazywania usprawnień pracowniczych:

A)

Komisja Usprawnień przedsiębiorstwa, względnie komórka przedsiębiorstwa oceniająca usprawnienia pracownicze, kieruje opis przyjętego przez nią usprawnienia, wykonany w trzech egzemplarzach, wraz z rysunkami i w miarę możliwości z wzorami, do działu Postępu Technicznego Centralnego Zarządu względnie instytucji podległej bezpośrednio Ministerstwu. Opisy usprawnień pracowniczych powinny zawierać imię, nazwisko, funkcję autora usprawnienia oraz nazwę zakładu, na którym usprawnienia dokonano.

Opis usprawnienia powinien być zaopatrzony w opinię Komisji Usprawnień przedsiębiorstwa. Bieg przekazywania opisu nie wstrzymuje wypłaty premii oraz zastosowania usprawnienia zgodnie z obowiązującymi przepisami.

B)

Centralny Zarząd względnie instytucja podległa bezpośrednio Ministerstwu dodaje do opisu swoją opinię o usprawnieniu i ocenia, czy:

a)
usprawnienie posiada znaczenie poza przedsiębiorstwem w którym zostało dokonane,
b)
usprawnienie może i powinno być popularyzowane w prasie i periodykach technicznych.

Opisy wraz z opiniami kieruje się w ciągu 10 dni od chwili otrzymania do Departamentu Techniki właściwego Ministerstwa.

C)

Ministerstwo bada otrzymane opisy, dodaje własną opinię i kieruje sprawę w ciągu 10 dni od chwili otrzymania do Urzędu Patentowego R. P.

D)

Ministerstwa posiadające odmienną wewnętrzną organizację względnie odmienną strukturę podległych przedsiębiorstw, ustalą własne regulaminy przesyłania usprawnień pracowniczych przez zakład pracy do Urzędu Patentowego R. P.

§  2.
Gromadzenie, porządkowanie, klasyfikowanie i dalsze opracowanie otrzymywanych odpisów usprawnień pracowniczych przeprowadza Urząd Patentowy R. P. przez który będzie utworzony Wydział Usprawnień Pracowniczych.
§  3.
Wydział Usprawnień Pracowniczych może w przypadkach wątpliwych badać przydatność usprawnienia dla życia gospodarczego z pomocą Instytutów Naukowo-Badawczych, innych instytucji i przedsiębiorstw państwowych oraz rzeczoznawców.
§  4.
Wydział Usprawnień Pracowniczych bada zgłoszone usprawnienia pod względem nowości. W przypadku usprawnień noszących charakter wynalazków Wydział zawiadamia natychmiast przedsiębiorstwo, w którym usprawnienie zostało dokonane, celem zgłoszenia wynalazku.
§  5.
Wydział Usprawnień Pracowniczych ustala na podstawie ocen i opinii następującą klasyfikację otrzymanych usprawnień pracowniczych:
a)
Usprawnienia, które z powodu ich czysto lokalnego znaczenia nie będą ogłaszane drukiem. Opisy powyższe są przechowywane w archiwum i dostępne na miejscu dla przedstawicieli instytucji i zakładów pracy.
b)
Usprawnienia, które posiadają szersze znaczenie także dla innych zakładów o podobnej technologii. Opisy powyższych usprawnień są odpowiednio opracowywane i przekazywane do "Państwowych Wydawnictw Technicznych" celem wydania ich drukiem. Rozpowszechnianie opisów pomiędzy zainteresowane przedsiębiorstwa i instytucje następuje poprzez abonamenty odpowiednich branżowych serii usprawnień.
c)
Usprawnienia, które powinny być jak najszerzej popularyzowane. Urząd Patentowy przekazuje co miesiąc prasie i periodykom technicznym opisy usprawnień, których ogłaszanie może wpłynąć na rozszerzenie i popularyzację idei wynalazczości pracowniczej.
§  6.
Wydział Usprawnień Pracowniczych wydaje wszystkim autorom usprawnień pracowniczych "Zaświadczenia o dokonaniu usprawnienia".
§  7.
Wewnętrzną organizację oraz szczegółowy tryb działania Wydziału Usprawnień Pracowniczych ustali oddzielny regulamin wydany przez Prezesa Urzędu Patentowego R. P.
§  8.
Urząd Patentowy R. P. zorganizuje współpracę z analogicznymi ośrodkami usprawnień pracowniczych w Z.S.R.R. i Państwach Demokracji Ludowej w dziedzinie wzajemnej wymiany usprawnień pracowniczych.
§  9.
Urząd Patentowy R. P. zorganizuje opracowanie ciekawych doświadczeń i usprawnień ogłaszanych na łamach czasopism zagranicznych.
§  10.
Zobowiązuje się przedsiębiorstwa, Centralne Zarządy i Ministerstwa Gospodarcze, by poza opisami usprawnień pracowniczych przesyłały do Urzędu Patentowego R. P. opisy ulepszeń w metodach pracy i wyniki doświadczeń zakładów, nadające się do rozpowszechniania lecz nie pochodzące z usprawnień zgłaszanych przez pracowników.
§  11.
Wydział Usprawnień Pracowniczych powinien opisy, o których mowa w § 8, 9 i 10, opracowywać, kierować do druku i rozpowszechniać podobnie, jak usprawnienia pracownicze.
§  12.
Usprawnienia dotyczące tajnych szczegółów technologii produkcji wojskowej powinny być kierowane przez przedsiębiorstwa bezpośrednio do Biura Wojskowego właściwego Ministerstwa.

Biuro Wojskowe Ministerstwa oceni, czy dane usprawnienie może być publicznie ogłoszone.

W przypadku, gdy usprawnienie może być ogłoszone, Biuro Wojskowe kieruje je do Urzędu Patentowego R. P.

Odnośnie usprawnień, które nie mogą być ogłoszone, Biuro Wojskowe decyduje, dokąd należy skierować opis w celu wykorzystania.

§  13.
Sposób ogłaszania i rozpowszechniania usprawnień dotyczących Państwowej Wytwórni Papierów Wartościowych lub Mennicy Państwowej zostanie ustalony przez Państwową Komisję Planowania Gospodarczego w porozumieniu z Ministerstwem Skarbu.
§  14.
Wszystkie zakłady pracy, przedsiębiorstwa i instytucje są obowiązane abonować odpowiednie, interesujące ich serie opisów usprawnień pracowniczych.
§  15.
Przepisy dotyczące sposobu abonowania, używania, wykorzystania i przechowania dokumentacji usprawnień przez zakłady pracy, przedsiębiorstwa i instytucje ustali oddzielne pismo okólne Departamentu Techniki Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego.
§  16.
Wszystkie czasopisma fachowe i techniczne, w szczególności zaś czasopisma przeznaczone dla robotników i niższego personelu technicznego. powinny stworzyć działy usprawnień i racjonalizacji pracowniczej, omawiające, referujące i popularyzujące usprawnienia pracownicze w oparciu o opisy otrzymywane od Urzędu Patentowego R. P.
§  17.
Z dniem ogłoszenia niniejszej uchwały wstrzymuje się druk Biuletynów Wynalazczości.
§  18.
Kontrolę nad wykonaniem niniejszej uchwały wykonuje Państwowa Komisja Planowania Gospodarczego.
§  19.
Uchwała niniejsza będzie ogłoszona w Monitorze Polskim.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1949.A-62.838

Rodzaj: Uchwała
Tytuł: Sposób ogłaszania i rozpowszechniania usprawnień pracowniczych.
Data aktu: 09/08/1949
Data ogłoszenia: 13/09/1949
Data wejścia w życie: 13/09/1949