Normy szacunku i ceny wykupu krajowego surowca tytoniowego ze zbioru 1951 r.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA PRZEMYSŁU ROLNEGO I SPOŻYWCZEGO
z dnia 11 czerwca 1951 r.
o normach szacunku i cenach wykupu krajowego surowca tytoniowego ze zbioru 1951 r.

Na podstawie art. 9 ustawy z dnia 18 marca 1932 r. o utworzeniu państwowego przedsiębiorstwa "Polski Monopol Tytoniowy" (Dz. U. R. P. z 1932 r. Nr 26, poz. 240 i z 1933 r. Nr 84, poz. 617) zarządza się, co następuje:
§  1.
Ustanawia się dołączoną do niniejszego rozporządzenia taryfę wykupu krajowego tytoniu, która określa zasady klasyfikowania i ustalania cen liści tytoniowych, odstępowanych przez plantatorów przedsiębiorstwu "Polski Monopol Tytoniowy".
§  2.
Ceny ustalone w taryfie wykupowej obowiązują w stosunku do plantatorów, którzy dostarczą tytoń w terminach i ilościach wyznaczonych im przez Polski Monopol Tytoniowy. Plantatorom, którzy nie zastosują się do wyznaczonych im przez Polski Monopol Tytoniowy terminów lub wyznaczonych ilościowych dostaw surowca zgodnie z warunkami określonymi umową na uprawę tytoniu i dostawę liści tytoniowych na rok 1951, zatwierdzoną uchwałą Prezydium Rządu z dnia 6 grudnia 1950 r., wypłaca się za dostarczone liście tytoniowe ceny o 10% niższe od cen ustalonych w taryfie.
§  3.
1.
Taryfa wykupowa obejmuje tylko te liście tytoniowe, które nadają się do produkcji wyrobów tytoniowych.
2.
Liście i części liści tytoniowych, zanieczyszczone piaskiem, pyłem ziemnym i innymi obcymi domieszkami, niedojrzałe, nie dosuszone, zniszczone przez choroby, zmarznięte, rażone pleśnią lub w inny sposób zepsute - klasyfikuje się jako materiał nieużyteczny (nieużytek tytoniowy).
3.
Wiązki liści tytoniowych, w których obok liści użytecznych znajduje się nieużytek, klasyfikuje się jako nieużytek tytoniowy,
4.
Ilość nieużytku tytoniowego ustala się po potrąceniu nadmiaru wilgoci i zanieczyszczeń od ogólnej wagi materiału uznanego za nieużytek tytoniowy. Normalną wilgotność nieużytku tytoniowego ustala się na 19%.
5.
Za każdy 1 kg nieużytku tytoniowego odmian Kentucky i Machorka, który zostanie uznany za nadający się do przerobu na ekstrakt tytoniowy, otrzymuje plantator 30 gr.
6.
Nieużytek tytoniowy wszystkich innych odmian oraz odmian Kentucky i Machorka, nie nadający się do przerobu na ekstrakt, odbiera się bez wynagrodzenia i podlega on zniszczeniu przez odbierający Zakład Polskiego Monopolu Tytoniowego.
§  4.
Liście tytoniowe mechanicznie uszkodzone klasyfikuje się w sposób następujący:
1)
liście, których blaszka listna została więcej niż w połowie mechanicznie uszkodzona, odbiera się w najniższej klasie odpowiedniej odmiany tytoniu;
2)
liście tytoni: Trapezund, Tyk-Kułak, Perustica, Hercegowina, Virginia, Puławski Szerokolistny, uszkodzone mechanicznie na powierzchni większej niż 1/10, lecz mniejszej niż połowa blaszki listnej, odbiera się w klasie bezpośrednio niższej od tej klasy, do której kwalifikowałyby się w stanie nie uszkodzonym;
3)
liście tytoniu Kentucky klasy pierwszej, uszkodzone mechanicznie na powierzchni większej niż 1/10, lecz mniejszej niż połowa blaszki listnej, odbiera się w drugiej klasie;
4)
liście tytoni cygarowych, odpowiadające wymaganiom klas pierwszej i drugiej, z powodu uszkodzeń mechanicznych nie nadające się na pokrywy i zawijacze, odbiera się w klasie trzeciej, o ile uszkodzenie nie przekracza połowy blaszki listnej.
§  5.
Liście tytoniowe uszkodzone przez choroby klasyfikuje się w sposób następujący:
1)
liście, których blaszka listna została więcej niż w połowie uszkodzona przez choroby, uznaje się za nieużytek tytoniowy;
2)
liście, których blaszka listna została więcej niż o 1/3, a mniej niż o połowę uszkodzona przez choroby, odbiera się w najniższej klasie odpowiedniej odmiany tytoniu;
3)
liście, których blaszka listna została nie więcej niż o 1/3 uszkodzona przez choroby, odbiera się w klasie bezpośrednio niższej od tej klasy, do której kwalifikowałyby się w stanie zdrowym;
4)
liście tytoni cygarowych, odpowiadające wymaganiom klas pierwszej i drugiej, których blaszka listna została mniej niż o 1/3 uszkodzona przez choroby, odbiera się w klasie trzeciej.
§  6.
Liście częściowo zepsute przy suszeniu klasyfikuje się tak, jak liście uszkodzone przez choroby.
§  7.
1.
Zawartość wilgoci wpływa następująco na klasyfikację liści tytoniowych:
1)
przy odmianach: Trapezund, Tyk-Kułak, Perustica, Hercegowina, Virginia, Puławski Szerokolistny, Havanna, Geudertheimer i Brasil:
a)
liście zawierające do 18% wilgoci - klasyfikuje się jako liście normalnie wysuszone;
b)
liście zawierające od 18-24% wilgoci - klasyfikuje się normalnie z potrąceniem nadmiaru wilgoci od ogólnej wagi liści;
c)
liście zawierające od 24-28% wilgoci - odbiera się w najbliższej klasie odpowiedniej odmiany tytoniu z potrąceniem nadmiaru wilgoci od ogólnej wagi liści;
d)
liście zawierające ponad 28% wilgoci uznaje się za nieużytek tytoniowy;
2)
przy odmianach Kentucky i Machorka:
a)
liście zawierające do 19% wilgoci - klasyfikuje się jako liście normalnie wysuszone;
b)
liście zawierające od 19-25% wilgoci - klasyfikuje się normalnie z potrąceniem nadmiaru wilgoci od ogólnej wagi liści;
c)
liście zawierające od 25-30% wilgoci - odbiera się w najniższej klasie odpowiedniej odmiany tytoniu z potrąceniem nadmiaru wilgoci od ogólnej wagi liści;
d)
liście zawierające ponad 30% wilgoci - uznaje się za nieużytek tytoniowy.
2.
Plantatorom przysługuje prawo odbioru surowca nadmiernie wilgotnego i ponownej dostawy po jego wysuszeniu w terminach wyznaczonych przez Polski Monopol Tytoniowy.
§  8.
Dostarczone do wykupu liście tytoniowe powinny odpowiadać następującym wymaganiom:
1)
powinny być posortowane według jednakowych odmian tytoniu oraz poszczególnych wymagań klasyfikacyjnych;
2)
powinny być powiązane w wiązki liściem tytoniowym tej samej odmiany i klasy;
3)
wiązki mogą zawierać najwyżej 20 liści.
§  9.
Pominięcie wymagań, przewidzianych w § 8, wpływa następująco na klasyfikację liści tytoniowych:
1)
wiązki zawierające liście różnych klas tej samej odmiany klasyfikuje się według liści najniższej klasy znajdujących się w wiązce;
2)
wiązki zawierające liście różnych odmian tytoniu odbiera się w cenie liści Machorki klasy drugiej;
3)
liście tytoniowe powiązane drutem uznaje się za nieużytek tytoniowy;
4)
liście nieprostowane tytoni: Trapezund, Tyk-Kułak, Perustica, Hercegowina, Virginia, Havanna, Geudertheimer, Brasil, w klasach od pierwszej do czwartej, Puławski Szerokolistny od pierwszej do trzeciej, Kentucky i Machorka klasy pierwszej - klasyfikuje się normalnie z potrąceniem 30 gr. od każdego kg liści nieprostowanych;
5)
wiązki, zawierające więcej niż 20 liści, klasyfikuje się normalnie i potrąca się 30 gr. od każdego kg liści.
§  10.
Za staranne i dbałe rozsortowanie liści w wiązkach i belikach przyznaje się plantatorom dodatek od ceny taryfowej:
1)
według zbiorów, treściwości i kolorów:
a)
przy odmianach Trapezund, Tyk-Kułak, Hercegowina, Perustica, Virginia w klasach:

pierwszej i drugiej 15%

trzeciej 10%

b)
przy odmianie Puławski Szerokolistny w klasach:

pierwszej 15%

drugiej 10%

2)
według treściwości, wielkości, kolorów przy odmianach Havanna, Geudertheimer, Brasil w klasach:

pierwszej 15%

drugiej 10%.

§  11.
Liście żółte, czerwono-żółte, cytrynowo-żółte, treściwe w odmianie Puławski Szerokolistny kwalifikuje się do pierwszej klasy taryfowej dla tej odmiany i przyznaje się 20% dodatku do ceny taryfowej.
§  12.
1.
Za uwędzenie liści tytoniu Kentucky klas pierwszej i drugiej drzewem twardym otrzymuje plantator 15% dodatku do ceny taryfowej.
2.
Liście tytoniu Kentucky wędzone węglem uznaje się za nieużytek tytoniowy.
§  13.
1.
Liście odrostowe może plantator produkować tylko za osobnym zezwoleniem.
2.
Liście odrostowe dojrzałe i wysuszone odbiera się w najniższej klasie odpowiedniej odmiany tytoniu.
3.
Liści odrostowych, wyprodukowanych bez zezwolenia lub nie odpowiadających wyżej podanym wymaganiom, nie uznaje się za surowiec tytoniowy. Liście takie podlegają zniszczeniu.
§  14.
Liście tytoniowe, dostarczone do wykupu z częściami łodyg, odbiera się w najniższej klasie danej odmiany tytoniu z potrąceniem wagi łodyg.
§  15.
1.
Nasiona tytoniowe dojrzałe, czyste i zdrowe, wyprodukowane na podstawie specjalnego zezwolenia, o energii kiełkowania nie mniejszej niż 40% i o sile kiełkowania nie mniejszej niż 90% odbiera się według następujących cen za 1 kg nasion:
a)
Trapezund, Tyk-Kułak, Perustica, Hercegowina i inne odmiany tytoni orientalnych 45 zł,
b)
Puławski Szerokolistny, Havanna, Geudertheimer, Brasil i inne odmiany tytoni cygarowych 45 zł,
c)
Virginia 75 zł,
d)
Kentucky 60 zł,
e)
Machorka 24 zł.
2.
Cenę za nasiona tytoniowe dojrzałe, zdrowe, czyste, o energii kiełkowania nie niższej niż 40% oraz o sile kiełkowania od 70% do 90% oblicza się w stosunku do wartości nasion podanych w ust. 1.
3.
Nasiona tytoniowe o energii kiełkowania mniejszej niż 40% oraz o sile kiełkowania mniejszej niż 70% i nasiona dostarczone ponad ilość zamówioną odbiera się po 60 gr. za 1 kg.
4.
Przez energię kiełkowania bądź siłę kiełkowania należy rozumieć te procentowe ilości nasion, które w jednakowych warunkach będą kiełkowały w ciągu 120 godzin (5 dni) bądź 336 godzin (14 dni).
§  16.
Rozporządzenie niniejsze stanowi podstawę do wydawania orzeczeń szacunkowych i obliczania należności, przypadających plantatorom od przedsiębiorstwa "Polski Monopol Tytoniowy" za tytoń wyprodukowany w okresie kampanii uprawy tytoniu w roku 1951.
§  17.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

ZAŁĄCZNIK

Taryfa wykupowa tytoniu krajowego

Trapezund, Tyk-Kułak
Klasa Wymagania Cena za 1 kg
Kolor Treściwość Manipulacja w zł w gr.
I Liście żółte, pomarańczowo-żółte, cytrynowo-żółte Treściwe Prostowane i wiązane w wiązki 28 20
II Liście żółto-brunatne, jasnobrunatne, zielonawo-żółte 19 20
III Liście brunatne, żółto-zielone Treściwe i małotreściwe 12 00
Liście żółte, pomarańczowo-żółte, cytrynowo-żółte, jasnobrunatne, zielonawo-żółte Małotreściwe
IV Liście ciemnobrunatne, zielono-brunatne Treściwe i małotreściwe 6 00
V Spodaki bez względu na kolor i treściwość 1 50
Liście, których ze względu na stan uszkodzeń i dojrzałości nie można zaliczyć do klas wyższych i które nie odpowiadają wymaganiom ustalonym dla klas I do IV
Liście nie wiązane i części liści bez obcych domieszek, przydatne do wyrobów

Perustica

Klasa Wymagania Cena za 1 kg
Kolor Treściwość Manipulacja w zł w gr.
I Liście żółte, żółto-brunatne, jasnobrunatne Treściwe 28 20
II Liście czerwono-brunatne, brunatne, zielonawo-żółte 19 20
III Liście żółto-zielone Treściwe i małotreściwe Prostowane i wiązane w wiązki 12 00
Liście żółte, żółto-brunatne, czerwono-brunatne, zielonawo-żółte Małotreściwe
IV Liście ciemnobrunatne, zielono-brunatne Treściwe i małotreściwe 6 00
V Spodaki bez względu na kolor i treściwość 1 50
Liście, których ze względu na stan uszkodzeń i dojrzałości nie można zaliczyć do klas wyższych i które nie odpowiadają wymaganiom ustalonym dla klas I do IV
Liście nie wiązane i części liści bez obcych domieszek, przydatne do wyrobów

Hercegowina

Klasa Wymagania Cena za 1 kg
Kolor Treściwość Manipulacja w zł w gr.
I Liście żółte, cytrynowo-żółte Treściwe Prostowane i wiązane w wiązki 23 40
II Liście zielonawo-żółte, jasnobrunatne, żółto-brunatne 16 20
III Liście brunatne, żółto-zielone Treściwe i małotreściwe 10 50
Liście żółte, cytrynowo-żółte, zielonawo-żółte, jasnobrunatne Małotreściwe
IV Liście ciemnobrunatne, zielono-brunatne Treściwe i małotreściwe 6 00
V Spodaki bez względu na kolor i treściwość 1 50
Liście, których ze względu na stan uszkodzeń i dojrzałości nie można zaliczyć do klas wyższych i które nie odpowiadają wymaganiom ustalonym dla klas I do IV
Liście nie wiązane i części liści bez obcych domieszek, przydatne do wyrobów

Virginia

Klasa Wymagania Cena za 1 kg
Kolor Treściwość Manipulacja w zł w gr.
I Liście żółte, pomarańczowo-żółte, cytrynowo-żółte Treściwe Prostowane i wiązane w wiązki 20 40
II Liście jasnobrunatne, zielonawo-żółte 13 20
III Liście brunatne, żółto-zielone Treściwe i małotreściwe 9 00
Liście żółte, pomarańczowo-żółte, cytrynowo-żółte, jasnobrunatne, zielonawo-żółte Małotreściwe
IV Liście ciemnobrunatne, zielonawo-brunatne Treściwe i małotreściwe 5 40
V Spodaki bez względu na kolor i treściwość 1 50
Liście, których ze względu na stan uszkodzeń i dojrzałości nie można zaliczyć do klas wyższych i które nie odpowiadają wymaganiom ustalonym dla klas I do IV
Liście nie wiązane i części liści bez obcych domieszek, przydatne do wyrobów

Brasil, Havanna, Geudertheimer

Klasa Wymagania Cena za 1 kg
Jakość Manipulacja w zł w gr.
I Liście brunatne, oliwkowe, delikatne, elastyczne dobrze żarzące się, jednolicie zabarwione, nie uszkodzone, średniotreściwe, o szerokości nie mniej niż 18 cm Posortowane według różnic w zabarwieniu, prostowane, wiązane w wiązki 10 20
II Liście brunatne, zielonawo-brunatne, delikatne dobrze żarzące się, niejednolicie zabarwione, nie uszkodzone, mało i średniotreściwe, o szerokości nie mniej niż 18 cm Prostowane i wiązane w wiązki 7 20
III Liście brunatne, nie odpowiadające wymaganiom klas I i II, liście żółte 5 10
IV Liście ciemno-brunatne, zielono-brunatne, treściwe i małotreściwe 3 60
V Spodaki bez względu na kolor i treściwość 1 50
Liście, których ze względu na stan uszkodzeń i dojrzałości nie można zaliczyć do klas wyższych i które nie odpowiadają wymaganiom ustalonym dla klas I do IV
Liście nie wiązane i części liści bez obcych domieszek, przydatne do wyrobów

Puławski Szerokolistny

Klasa Wymagania Cena za 1 kg
Kolor Treściwość Manipulacja w zł w gr
I Liście jasnobrunatne Treściwe Prostowane i wiązane w wiązki 8 40
II Liście brunatne, czerwono-brunatne Treściwe i małotreściwe 6 00
III Liście jasnobrunatne Małotreściwe
Liście ciemnobrunatne, zielono-brunatne Treściwe i małotreściwe 3 60
IV Spodaki bez względu na kolor i treściwość 1
Liście, których ze względu na stan uszkodzeń i dojrzałości nie można zaliczyć do klas wyższych i które nie odpowiadają wymaganiom ustalonym dla klas I do III 50
Liście nie wiązane i części liści bez obcych domieszek, przydatne do wyrobów

Kentucky

Klasa Wymagania Cena za 1 kg
Kolor Treściwość Manipulacja w zł w gr.
I Liście jasnobrunatne, czerwono-brunatne, brunatne Treściwe Prostowane i wiązane w wiązki 7 20
II Liście ciemnobrunatne, zielono-brunatne Treściwe i małotreściwe Wiązane w wiązki 4 80
Liście jasnobrunatne, czerwono-brunatne, brunatne Małotreściwe
III Spodaki bez względu na kolor i treściwość 1 50
Liście, których ze względu na stan uszkodzeń i dojrzałości nie można zaliczyć do klas wyższych i które nie odpowiadają wymaganiom ustalonym dla klas I i II
Liście nie wiązane i części bez obcych domieszek, przydatne do wyrobów

Machorka

Klasa Wymagania Manipulacja Cena za 1 kg
w zł w gr.
I Liście duże i średnie Prostowane i wiązane w wiązki 4 80
II Liście drobne o długości 15 cm od nasady blaszki listnej do wierzchołka 1 50
Spodaki bez względu na kolor i treściwość
Liście, których ze względu na stan uszkodzeń i dojrzałości nie można zaliczyć do klasy I
Liście nie wiązane i części liści bez obcych domieszek, przydatne do wyrobów

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1951.32.251

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Normy szacunku i ceny wykupu krajowego surowca tytoniowego ze zbioru 1951 r.
Data aktu: 11/06/1951
Data ogłoszenia: 18/06/1951
Data wejścia w życie: 18/06/1951