Branżowe Centra Umiejętności (BCU) to absolutnie novum nie tylko w polskim systemie oświaty i szkolnictwa zawodowego, ale też na rynku europejskim - powiedział we wtorek minister edukacji i nauki Przemysław Czarnek. We wtorek w siedzibie resortu edukacji i nauki odbyła się uroczystość podpisania pierwszych 14 umów na utworzenie centrów.

Z danych ZUS wynika, że w maju 2023 roku nauczycielskie świadczenia kompensacyjne pobierało 12,9 tys. osób, a jego przeciętna wysokość wyniosła ok. 3,5 tys. złotych. Liczba nauczycieli pobierających to świadczenie w maju tego roku jest niższa niż przed rokiem i dwa lata temu w analogicznym okresie.

Kongres rozpoczyna się we wtorek, w Jachrance pod Warszawą. Celem wydarzenia jest budowanie polskiej wspólnoty oświatowej, integracja środowisk polonijnych i polskich za granicą, wymiana doświadczeń nauczycieli i naukowców pracujących poza granicami Polski. Weźmie w nim udział 500 gości z 40 państw.

Uczeń, który już raz został pokrzywdzony ustaleniem jego oceny niezgodnie z przepisami dotyczącymi trybu ustalania tych ocen, zostaje pokrzywdzony drugi raz, gdyż musi przystąpić do sprawdzianu obejmującego swym zakresem materiał, a tak być nie powinno - wskazują rodzice uczniów i chcą zmian procedur.

Do egzaminu ósmoklasisty w sesji głównej, tj. w maju 2023 r., przystąpiło ok. 510 400 spośród ok. 520 600 uczniów VIII klasy szkoły podstawowej (ok. 98 proc.). Z języka polskiego uczniowie uzyskali średnio 66 proc. możliwych punktów, z matematyki średnio 53 proc. punktów, a z języka obcego nowożytnego - od 53 proc. (język niemiecki) do 82 proc. (język francuski). Z najpopularniejszego jęz. angielskiego - średnia wyniosła 66 proc.

Wielu młodych naukowców ma kłopoty z metodyką badań naukowych - część nie była odpowiednio szkolona i przygotowana do prawidłowego przeprowadzenia badań naukowych, analizy danych, pisania publikacji czy też wnioskowania o granty. O barierach dla młodych naukowców mówią prof. CMKP Joanna Bogusławska i dr Dorota Sys z Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego.

Od 1 lipca przestaje obowiązywać stan zagrożenia epidemicznego - nie zmienia to jednak przepisów, które dodała do Prawa oświatowego specustawa covidowa. Minister nadal będzie miał prawo samodzielnie decydować o sprawach, zastrzeżonych dla regulacji ustawowych w sytuacjach nadzwyczajnych.

MEiN przygotowało projekt rozporządzenia umożliwiającego przedłużenie okresu nauki o dwa lata uczniom posiadającym orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego. Chodzi o dokumenty wydane ze względu na niepełnosprawność uczęszczających do szkół ponadpodstawowych wszystkich typów i rodzajów oraz uczniom szkół ponadpodstawowych w okręgowym ośrodku wychowawczym, zakładzie poprawczym i schronisku dla nieletnich.

Ewaluacja działalności naukowej trwa w najlepsze - obecny okres zaplanowano na lata 2022-2025. Póki co prowadzona jest na podstawie wykazu czasopism z poprzednich lat. Większych zmian trudno oczekiwać, bo nie są one możliwe - resort nauki nie powołał ekspertów, którzy mogliby ich dokonywać. Wątpliwości budzi też sam sposób ich powoływania.

Ministerstwo Edukacji i Nauki organizuje konkurs o nazwie „Kierunek – innowacja 2023”, skierowany do nauczycieli z publicznych i prywatnych przedszkoli, szkół podstawowych i ponadpodstawowych. Zadanie konkursowe polega na przygotowaniu opisu innowacyjnej działalności przeprowadzonej w roku szkolnym 2022/2023.

Do Rzecznika Praw Studenta dziennie trafiają średnio dwie sprawy od studentów z całej Polski, co oznacza, że rocznie jest ich prawie 800. Zgłaszane problemy dotyczą m.in. systemu stypendialnego czy nadmiernego realizowania programu studiów w sposób zdalny. Dość dużo skarg od studentów nie ma jednak uzasadnienia.

Szkoła i studia powinny uczyć krytycznego myślenia, elastyczności i pomagać we wzmacnianiu kompetencji miękkich i międzyprzedmiotowych - wskazywali uczestnicy panelu "Edukacja i szkolnictwo wyższe, rozwój społeczeństwa obywatelskiego, a kształtowanie świadomego wyborcy" podczas konferencji "Lepsze prawo, lepsza Polska".

Ponad cztery miliony uczniów kończy rok szkolny - nie był on łatwy ani dla nich, ani dla nauczycieli. Początek upłynął pod znakiem łatania braków kadrowych w placówkach, zmian dotyczących awansu i oceny pracy nauczyciela, końcówka to walka o podwyżki wynagrodzeń. Po wakacjach kolejne zmiany - w tym być może nawet likwidacja Karty Nauczyciela.

Ministerstwo edukacji ma swobodę przy decydowaniu o zwiększeniu subwencji dla instytutów Polskiej Akademii Nauk - wyjaśnia resort w odpowiedzi na interpelację poselską dotyczącą niezwiększenia finansowania dla Instytutu Filozofii i Socjologii PAN. Resort zapewnia o obiektywizmie, ale jednocześnie wskazuje, że nie zamierza finansować jednostek, których pracownicy obrażają Polaków.

MEiN analizuje wyniki ewaluacji przeprowadzonej w 2022 roku i dotychczas przyjęte rozwiązania - zarówno systemowe, jak i te dotyczące regulacji prawnych. Nie zamierza jednak na razie wprowadzać rewolucyjnych zmian w tym zakresie - poinformowała rzeczniczka resortu edukacji i nauki Adrianna Całus-Polak.

Kształt ewaluacji jest przedmiotem nieustannej dyskusji w środowisku naukowym. Zmiany w niej zapowiedzieli ubiegłym roku minister edukacji i nauki Przemysław Czarnek i wiceszef resortu - Włodzimierz Bernacki. Teraz jednak rzecznik MEiN mówi, że nie planuje się wprowadzania obecnie zmian ustawowych związanych z ewaluacją jakości działalności naukowej uczelni i instytutów.

Każdy uczeń od klasy czwartej wzwyż będzie musiał co roku zaliczać testy sprawnościowe, a dane – nie tylko o wynikach – bo np. również o wadze ucznia, trafią do bazy „Sportowe talenty”. W ten sposób resort edukacji chce zadbać o zdrowie i lepszą kondycję fizyczną uczniów, a przy okazji zapewnić zaplecze dla klubów i związków sportowych. Prawnicy wskazują na ryzyka przetwarzania takich danych.

Warunkiem uczestnictwa w projekcie jest zaangażowanie co najmniej dwóch krajów z Grupy Wyszehradzkiej – V4 (Czechy, Węgry, Polska, Słowacja). Pieniądze przeznaczone będą na organizację krótkoterminowych wyjazdów młodzieży w wieku 12-30 lat. Wniosek można zgłosić do 30 czerwca.

Emerytury stażowe nauczycieli, rozszerzenie grona uprawnionych do nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zwiększenie nadzoru kuratora nad szkołami - takie m.in. zmiany wprowadził w piątek Sejm nowelizacją Karty Nauczyciela. Za uchwaleniem ustawy głosowało 236 posłów, 39 było przeciw, 178 wstrzymało się od głosu.

Rozwiązania mające istotne znaczenie dla sprawnego funkcjonowania instytutów badawczych, dotyczące m.in. kwalifikacji wymaganych od kandydata na dyrektora instytutu badawczego, okresu sprawowania funkcji przewodniczącego rady naukowej i ustalania planu działalności instytutu badawczego - przewiduje nowelizacja ustawy, którą w piątek uchwalił Sejm.