Z dniem 13 stycznia 2012 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 grudnia 2011 r. w sprawie szczegółowego trybu postępowania w sprawach o opróżnienie lokalu lub pomieszczenia albo o wydanie nieruchomości (Dz. U. z 2012 r. poz. 11) , dalej - rozporządzenie . Zawiera ono szczegółowe regulacje dotyczące czynności, jakie powinien podjąć komornik, w celu sprawnego wykonywania wyroków eksmisyjnych, przy jednoczesnym zapewnieniu ochrony przed bezdomnością osób eksmitowanych.

Rozporządzenie określa obowiązki gminy, związane z toczącym się postępowaniem eksmisyjnym. Gmina właściwa ze względu na miejsce położenia lokalu podlegającego opróżnieniu, podobnie jak w poprzednim stanie prawnym, zobowiązana jest do wskazania, na wniosek komornika, tymczasowego pomieszczenia. Obowiązek ten ciąży na niej jedynie wówczas, gdy komornik ustali, że dłużnikowi nie przysługuje tytuł prawny do lokalu lub pomieszczenia, w którym może zamieszkać oraz nie zostało wskazane inne pomieszczenie odpowiadające wymogom pomieszczenia tymczasowego. Natomiast, jeżeli wierzyciel, dłużnik lub osoba trzecia wskażą takie pomieszczenia, obowiązek gminy podlega dezaktualizacji, o czym powinna ona zostać poinformowana przez komornika.

Nowym obowiązkiem gminy jest wskazanie, również na wniosek komornika, noclegowni, schroniska lub innej placówki zapewniającej miejsca noclegowe, do której komornik będzie mógł usunąć dłużnika, w określonych w rozporządzeniu sytuacjach tj. gdy od chwili złożenia wniosku o wskazanie pomieszczenia tymczasowego minęło 6 miesięcy oraz gdy dłużnikowi nie przysługuje prawo do pomieszczenia tymczasowego. Po usunięciu dłużnika z lokalu w pierwszym ze wskazanych przypadków, właściwa gminy powinna zostać poinformowana przez komornika, zgodnie z treścią art. 1046 § 4 k.p.c., o potrzebie zapewnienia dłużnikowi pomieszczenia tymczasowego.

Wraz z wejściem w życie rozporządzenia rozszerzony został również katalog obowiązków komornika prowadzącego postępowanie eksmisyjne, uregulowany poprzednio w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 26 stycznia 2005 r. w sprawie szczegółowego trybu postępowania w sprawach o opróżnienie lokalu lub pomieszczenia albo o wydanie nieruchomości oraz szczegółowych warunków, jakim powinno odpowiadać tymczasowe pomieszczenie (Dz. U. z 2005 r., Nr 17, poz. 155) .

Celem wprowadzonych zmian jest uskutecznienie prowadzonych postępowań egzekucyjnych. Szczególne istotne jest w tym względzie umożliwienie komornikowi usunięcia z lokalu dłużnika, pomimo niewskazania przez gminę pomieszczenia tymczasowego. Brak w zasobach gmin pomieszczeń tymczasowych był dotychczas jednym z najczęstszych powodów przewlekłości postępowań egzekucyjnych.

Przydatne materiały:
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 grudnia 2011 r. w sprawie szczegółowego trybu postępowania w sprawach o opróżnienie lokalu lub pomieszczenia albo o wydanie nieruchomości (Dz. U. z 2012 r. poz. 11)
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 26 stycznia 2005 r. w sprawie szczegółowego trybu postępowania w sprawach o opróżnienie lokalu lub pomieszczenia albo o wydanie nieruchomości oraz szczegółowych warunków, jakim powinno odpowiadać tymczasowe pomieszczenie (Dz. U. z 2005 r., Nr 17, poz. 155)

Gmina wskaże noclegownie, schronisko lub inną placówkę, do której komornik będzie mógł usunąć dłużnika