Dodatkowe wynagrodzenie roczne

Czy pracownicy powinni otrzymać dodatkowe wynagrodzenie roczne?

Gmina do 30 czerwca kwalifikowała samorządowe instytucje kultury, wpisane do rejestru Ministra Kultury, do jednostek budżetowych. Uchwałą Rady Gminy od drugiego półrocza uchwalono statut i uporządkowano finanse przyznając dotacje instytucjom kultury. Pracownicy do 31 grudnia otrzymywali dodatkowe wynagrodzenie roczne, należne pracownikom samorządowym.

Czy pracownicy powinni otrzymać wynagrodzenie roczne proporcjonalnie do przepracowanego okresu? W jakim terminie należy je wypłacić?

Dyrektor instytucji kultury zawierał umowy o pracę z pracownikami na podstawie ustawy o pracownikach samorządowych i na podstawie ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej.

Odpowiedź

Nie ma podstaw, aby dodatkowego wynagrodzenia rocznego proporcjonalnie do przepracowanego okresu nie wypłacić, skoro pracownicy zatrudnieni byli w podmiocie zaliczanym do kręgu pracodawców zobligowanych do wypłacania dodatkowego wynagrodzenia rocznego.

Stosownie do treści art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 1997 r. o dodatkowym wynagrodzeniu rocznym dla pracowników jednostek sfery budżetowej (Dz. U. Nr 160, poz. 1080 z późn. zm.) - dalej u.d.w.r. Ustawa określa zasady nabywania prawa oraz ustalania wysokości i wypłacania dodatkowego wynagrodzenia rocznego dla pracowników jednostek sfery budżetowej. To ostatnie określenie obejmuje pracowników:
- państwowych jednostek sfery budżetowej, dla których środki na wynagrodzenia są kształtowane na podstawie odrębnej ustawy,
- zatrudnionych w urzędach organów władzy publicznej, kontroli, ochrony prawa oraz sądach i trybunałach, wymienionych w art. 139 ust. 2 ustawy o finansach publicznych ,
- samorządowych jednostek budżetowych i samorządowych zakładów budżetowych prowadzących gospodarkę finansową na zasadach określonych w ustawy o finansach publicznych biur poselskich, senatorskich lub poselsko-senatorskich oraz klubów, kół albo zespołów parlamentarnych.

Ustawa o dodatkowym wynagrodzeniu rocznym dla pracowników jednostek sfery budżetowej, formułuje zamknięty katalog pracodawców, co do których, jej przepisy mają zastosowanie. Jeżeli dany podmiot nie mieści się ww. katalogu to i nie ma obowiązku wypłacania trzynastek. Jeżeli z kolei dany podmiot mieści się w ww. katalogu wówczas jest zobligowany do wypłacania trzynastek.

Pracownik nabywa prawo do wynagrodzenia rocznego w pełnej wysokości po przepracowaniu u danego pracodawcy całego roku kalendarzowego. Pracownik, który nie przepracował u danego pracodawcy całego roku kalendarzowego, nabywa prawo do wynagrodzenia rocznego w wysokości proporcjonalnej do okresu przepracowanego, pod warunkiem, że okres ten wynosi co najmniej 6 miesięcy. Są to generalne zasady ustanowione w art. 2 u.d.w.r.

Są jednak wypadki, kiedy nawet brak przepracowania pełnych 6 miesięcy nie pozbawia pracownika prawa do trzynastki. Otóż przepracowanie co najmniej 6 miesięcy warunkujących nabycie prawa do wynagrodzenia rocznego nie jest wymagane w kilku wypadkach. Zgodnie z art. 2 ust. 3 pkt 4 u.d.w.r., okres ten nie jest wymagany w razie podjęcia zatrudnienia:
- w wyniku przeniesienia służbowego,
- na podstawie powołania lub wyboru,
- w związku z likwidacją poprzedniego pracodawcy albo ze zmniejszeniem zatrudnienia z przyczyn dotyczących tego pracodawcy,
- w związku z likwidacją jednostki organizacyjnej poprzedniego pracodawcy lub jej reorganizacją,
- po zwolnieniu z czynnej służby wojskowej albo po odbyciu służby zastępczej,

Abstrahując nawet od możliwości zastosowania art. 2 ust. 3 u.d.w.r., jak wynika z treści pytania, pracownicy zatrudnieni w instytucjach kultury pracowali tam przez okres 6 miesięcy. Oznacza to, że brak jest podstaw do wyłączenia proporcjonalnego prawa do trzynastki za 2008 r., jeśli pracownicy zatrudnieni byli w podmiocie zaliczanym do pracodawców zobligowanych do wypłacania trzynastek.

Wynagrodzenie roczne jest wypłacane z wyodrębnionych na ten cel środków na wynagrodzenia. Wynagrodzenie roczne wypłaca się, co do zasady nie później niż w ciągu pierwszych trzech miesięcy roku kalendarzowego następującego po roku, za który przysługuje to wynagrodzenie. Natomiast pracownikowi, z którym rozwiązano stosunek pracy w związku z likwidacją pracodawcy, wynagrodzenie roczne wypłaca się w dniu rozwiązania stosunku pracy. Wyjątek od zasady, iż trzynastkę wypłaca się nie później niż w ciągu pierwszych trzech miesięcy następnego roku kalendarzowego jest zatem jeden. Otóż jest to sytuacja rozwiązania stosunku pracy w związku z likwidacją pracodawcy. Jeżeli wobec tego, sytuacja taka miała miejsce to wówczas wypłata nastąpić powinna w dniu rozwiązania stosunku pracy. W przeciwnym wypadku obowiązują reguły ogólne.


Przydatne materiały:

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1240)