Czy przesłanka ubóstwa jest wystarczająca aby przyznać zasiłek celowy na zakup żywności?
Ekspert Serwisu Prawo Pracy i Ubezpieczeń Społecznych odpowiada na pytanie Użytkownika: Czy w tym przypadku klient spełnia przesłankę ubóstwa i czy należy jeszcze przywołać inny powód do udzielenia pomocy z art. 7, żeby przyznać zasiłek na żywność?
Klient złożył wniosek o pomoc, prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, pracuje i kwalifikuje się do udzielenia pomocy na żywność w ramach programu rządowego (do 150% kryterium) dochód rzeczywisty po odliczeniu alimentów wynosi 800 zł.
Odpowiedź:
W opinii Autorki przyznając zasiłek celowy na zakup posiłku lub żywności oprócz ubóstwa należy wymienić inny powód udzielenia pomocy.
Uzasadnienie:
Zgodnie z pkt V.1. uchwały Rady Ministrów w sprawie ustanowienia wieloletniego programu wspierania finansowego gmin w zakresie dożywiania "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" na lata 2014–2020 ze środków przekazywanych w ramach Programu gminy udzielają wsparcia osobom spełniającym warunki otrzymania pomocy wskazane w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - dalej u.p.s. oraz spełniającym kryterium dochodowe w wysokości 150% kryterium, o którym mowa w art. 8 ww. ustawy.
Ze środków przekazanych gminom z Programu udziela się wsparcia w szczególności:
- dzieciom do czasu podjęcia nauki w szkole podstawowej,
- uczniom do czasu ukończenia szkoły ponadgimnazjalnej,
- osobom i rodzinom znajdującym się w sytuacjach wymienionych w art. 7 u.p.s., w szczególności osobom samotnym, w podeszłym wieku, chorym lub niepełnosprawnym
– w formie posiłku, świadczenia pieniężnego na zakup posiłku lub żywności albo świadczenia rzeczowego w postaci produktów żywnościowych.
W związku z treścią cytowanego przepisu można stwierdzić, że zasiłek celowy na zakup posiłku lub żywności stanowi świadczenie pieniężne, którego zasady przyznawania określają przepisy u.p.s.. W myśl art. 8 ust. 1 u.p.s. prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, z zastrzeżeniem art. 40, art. 41, art. 53a i art. 91, przysługuje:
- osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej,
- osobie w rodzinie, w której dochód na osobę nie przekracza kwoty kryterium dochodowego na osobę w rodzinie,
- rodzinie, której dochód nie przekracza sumy kwot kryterium dochodowego na osobę w rodzinie tj. kryterium dochodowego rodziny – przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2–5 lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej.
Zgodnie z art. 7 u.p.s. pomocy społecznej udziela się osobom i rodzinom w szczególności z powodu:
- ubóstwa;
- sieroctwa;
- bezdomności;
- bezrobocia;
- niepełnosprawności;
- długotrwałej lub ciężkiej choroby;
- przemocy w rodzinie;
- potrzeby ochrony ofiar handlu ludźmi;
- potrzeby ochrony macierzyństwa lub wielodzietności;
- bezradności w sprawach opiekuńczo-wychowawczych i prowadzenia gospodarstwa domowego, zwłaszcza w rodzinach niepełnych lub wielodzietnych;
- (uchylony)
- trudności w integracji cudzoziemców, którzy uzyskali w Rzeczypospolitej Polskiej status uchodźcy, ochronę uzupełniającą lub zezwolenie na pobyt czasowy udzielone w związku z okolicznością, o której mowa w art. 159 ust. 1 pkt 1 lit. c lub d ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach;
- trudności w przystosowaniu do życia po zwolnieniu z zakładu karnego;
- alkoholizmu lub narkomanii;
- zdarzenia losowego i sytuacji kryzysowej. Kwestie przyznawania zasiłku celowego regulują przepisy art. 39 u.p.s.
Z art. 39 ust. 1 u.p.s. wynika, że w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu (art. 39 ust. 2 u.p.s.).
