Czy emisja udziałów jest objęta obowiązkiem sporządzenia dokumentacji podatkowej właściwej dla transakcji pomiędzy podmiotami powiązanymi?

Pytanie pochodzi z publikacji Vademecum Doradcy PodatkowegoW spółce akcyjnej A nastąpiło podwyższenie kapitału zakładowego poprzez emisję 13.000 sztuk nowych akcji. Akcje zostały nabyte przez dotychczasowego większościowego akcjonariusza (spółkę z o.o. B). Kapitał zakładowy spółki A przed podwyższeniem kapitału wynosił 517.000 zł, zaś po podwyższeniu wzrósł do 543.000 zł. Cena emisyjna jednej akcji została ustalona na 60 zł, zaś cena nominalna wynosiła 2 zł. Z tego powodu kwota 26.000 zł (13.000 szt x 2 zł) została odniesiona na kapitał zakładowy, a kwota 754.000 zł (13.000 szt x 58 zł) została odniesiona na kapitał zapasowy. Kwota, którą wpłaciła spółka B dla spółki A to 780.000 zł.Czy dla takiej transakcji spółka A ma obowiązek sporządzenia dokumentacji cen transferowych (na podstawie art. 9a u.p.d.o.p.)?

Odpowiedź:
Nie, emisja udziałów nie jest objęta obowiązkiem sporządzenia dokumentacji podatkowej właściwej dla transakcji pomiędzy podmiotami powiązanymi.
Uzasadnienie:
Zgodnie z dyspozycją przepisu art. 9a ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2014 r. poz. 851 z późn. zm.) – dalej u.p.d.o.p., podatnicy dokonujący transakcji, w tym zawierający umowy spółki niebędącej osobą prawną, umowy wspólnego przedsięwzięcia lub umowy o podobnym charakterze, z podmiotami powiązanymi z tymi podatnikami – w rozumieniu art. 11 ust. 1 i 4 u.p.d.o.p. - lub transakcji, w związku z którymi zapłata należności wynikających z takich transakcji dokonywana jest bezpośrednio lub pośrednio na rzecz podmiotu mającego miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium lub w kraju stosującym szkodliwą konkurencję podatkową, w tym zawierający umowy spółki niebędącej osobą prawną, umowy wspólnego przedsięwzięcia lub umowy o podobnym charakterze, jeżeli jedną ze stron takiej umowy jest podmiot mający miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium lub w kraju stosującym szkodliwą konkurencję podatkową, są obowiązani do sporządzenia dokumentacji podatkowej takiej (takich) transakcji, obejmującej:
1) określenie funkcji, jakie spełniać będą podmioty uczestniczące w transakcji (uwzględniając użyte aktywa i podejmowane ryzyko);
2) określenie wszystkich przewidywanych kosztów związanych z transakcją oraz formę i termin zapłaty;
3) metodę i sposób kalkulacji zysków oraz określenie ceny przedmiotu transakcji;
4) określenie strategii gospodarczej oraz innych działań w jej ramach – w przypadku gdy na wartość transakcji miała wpływ strategia przyjęta przez podmiot;
5) wskazanie innych czynników – w przypadku gdy w celu określenia wartości przedmiotu transakcji przez podmioty uczestniczące w transakcji zostały uwzględnione te inne czynniki, a w przypadku zawarcia umowy spółki niebędącej osobą prawną, umowy wspólnego przedsięwzięcia lub umowy o podobnym charakterze – w szczególności przyjętych w umowie zasad dotyczących praw wspólników (stron umowy) do udziału w zysku oraz uczestnictwa w stratach;
6) określenie oczekiwanych przez podmiot obowiązany do sporządzenia dokumentacji korzyści związanych z uzyskaniem świadczeń – w przypadku umów dotyczących świadczeń (w tym usług) o charakterze niematerialnym.
Zgodnie z powyższym, transakcją która objęta jest obowiązkiem sporządzenia dokumentacji podatkowej jest m.in. umowa spółki niebędącej osobą prawną. Brakuje analogicznych regulacji dotyczących umowy spółki kapitałowej. Już z tego powodu, moim zdaniem, operacja podwyższenia kapitału poprzez emisję nowych udziałów, które obejmowane są przez dotychczasowych udziałowców, nie podlega obowiązkowi sporządzenia dokumentacji. Ponadto, dla tego rodzaju czynności trudno byłoby zidentyfikować warunki rynkowe gdyż jest to zdarzenie indywidualne.
Stąd właśnie, moim zdaniem emisja udziałów nie jest objęta obowiązkiem sporządzenia dokumentacji podatkowej właściwej dla transakcji pomiędzy podmiotami powiązanymi. Z uwagi na specyfikę okoliczności uzasadnionym byłoby uzyskanie potwierdzenia takiej wykładni w drodze interpretacji indywidualnej.
Uwaga
Przeciwny pogląd został zaprezentowany w interpretacji indywidualnej Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 27 kwietnia 2010 r., IPPB3/423-35/10-2/AG.

Radosław Kowalski, autor współpracuje z publikacją Vademecum Doradcy Podatkowego
Odpowiedzi udzielono 4.05.2015 r.