RPO walczy o rozłożenie opłaty legalizacyjnej na raty
Stwierdzona przez organ nadzoru budowlanego samowola budowlana prowadzi do rozbiórki obiektu. Aby tego uniknąć inwestor może podjąć próbę legalizacji przedsięwzięcia. Jednakże aktualne przepisy znacznie to utrudniają.

W obecnym stanie prawnym rozłożenie na raty opłaty legalizacyjnej nie jest możliwe. Zgodnie z art. 59g ust. 2 Prawa budowlanego (Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623, ze zm., dalej p.bud.) inwestor w terminie 7 dni od otrzymania postanowienia o jej ustaleniu zobowiązany jest do wniesienia całej sumy. W przeciwnym wypadku czeka go rozbiórka.
Obecnie opłata legalizacyjna jest wielokrotnością stawki podstawowej, iloczynem wskaźników związanych z kategorią obiektu i współczynnikiem wielkości obiektu. Nierzadko są to kwoty rzędu kilkudziesięciu tysięcy złotych, których pozyskanie w ustawowym terminie sprawia inwestrom nielada problem.
Sądy administracyjne, rozstrzygające spory w tej kwestii, nie tylko nie umarzają opłaty, ale także nie udzialeją inwestorom prawa do wniesienia jej w ratach. Stanowisko to uzasadniane jest tym, że nie ma ona charakteru zobowiązania podatkowego, wobec czego nie można do niej stosować przepisów zawartych w Ordynacji podatkowej, które dopuszczają ulgę w postaci płatności w ratach.
Pod koniec lipca br. profesor Irena Lipowicz, Rzecznik Praw Obywatelskich wystapiła do ministra transportu, budownictwa i gospodarki morskiej o wprowadzenie zmian w zakresie wydłużenia terminu na uiszczenie opłaty legalizacyjnej. W kolejnym pismie z końca października br. Rzecznik wskazała na potrzebę nowelizacji prawa budowlanego tak, by inwestor mógł wnieść opłatę legalizacyjną w częściach.
Profesor Lipowicz wskazała, że ,,problem braku możliwości rozłożenia opłaty legalizacyjnej na raty jest naglący i negatywnie oddziałuje na sytuację prawną inwestorów, którzy nie są w stanie skorzystać z legalizacji samowoli budowlanej tylko z powodu wysokości opłaty legalizacyjnej i krótkiego terminu jej uiszczenia”. W wystąpieniu postulowano także, by wdrożyć nowe rozwiązania w możliwie najktrótszym czasie i nie czekać do zakończenia prac Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Budowlanego.




