Szczegółowe zasady eksploatacji zespołów prądotwórczych.

ZARZĄDZENIE
MINISTRA GÓRNICTWA I ENERGETYKI
z dnia 7 lipca 1987 r.
w sprawie szczegółowych zasad eksploatacji zespołów prądotwórczych.

Na podstawie art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1984 r. o gospodarce energetycznej (Dz. U. Nr 21, poz. 96) zarządza się, co następuje:
§  1.
1.
Zarządzenie określa szczegółowe zasady eksploatacji zespołów prądotwórczych o mocy znamionowej 1 kVůA i większej w jednostkach gospodarki uspołecznionej i nie uspołecznionej oraz przez osoby fizyczne i inne podmioty.
2.
Ilekroć w zarządzeniu jest mowa o zespole prądotwórczym, rozumie się przez to urządzenie energetyczne stanowiące zestaw złożony z prądnicy synchronicznej, silnika spalinowego, rozdzielnicy elektrycznej oraz urządzeń kontrolno-pomiarowych i pomocniczych związanych z jego ruchem.
§  2.
Eksploatację zespołu prądotwórczego należy prowadzić zgodnie z przepisami zarządzenia oraz ogólnymi zasadami eksploatacji określonymi w zarządzeniu Ministra Górnictwa i Energetyki oraz Gospodarki Materiałowej i Paliwowej z dnia 18 lipca 1986 r. w sprawie ogólnych zasad eksploatacji urządzeń i instalacji energetycznych (Monitor Polski Nr 25, poz. 174).
§  3.
1.
Przyjęcie do eksploatacji zespołu prądotwórczego nowego, przebudowanego lub po remoncie może nastąpić po przeprowadzeniu z wynikiem pozytywnym prób i pomiarów. Przyjęcie do eksploatacji zespołu prądotwórczego nowego lub przebudowanego, przyłączonego do wspólnej sieci elektroenergetycznej lub przewidzianego do rezerwowego zasilania urządzeń zasilanych ze wspólnej sieci elektroenergetycznej, powinno odbywać się z udziałem przedstawiciela jednostki organizacyjnej zarządzającej tą siecią i powinno być odnotowane w ewidencji tej jednostki.
2.
Zespół prądotwórczy o napięciu znamionowym 0,4 kV lub wyższym przed przyjęciem do eksploatacji powinien być poddany ruchowi próbnemu, na warunkach określonych w dokumentacji fabrycznej.
§  4.
1.
Eksploatacja zespołu prądotwórczego o mocy znamionowej 32 kVůA lub wyższej powinna być prowadzona na podstawie programu pracy. Program pracy zespołu prądotwórczego, przyłączonego do wspólnej sieci elektroenergetycznej, powinien być uzgodniony z jednostką organizacyjną zarządzającą tą siecią.
2.
Programu pracy, o którym mowa w ust. 1, nie opracowuje się dla zespołu prądotwórczego, przeznaczonego do stosowania podczas wykonywania prac przy urządzeniach energetycznych.
§  5.
1.
W programie pracy zespołu prądotwórczego należy uwzględnić w szczególności:
1)
układ połączeń sieci dla ruchu w warunkach normalnych i przy zakłóceniach,
2)
sposób przyłączenia do wspólnej sieci, synchronizację z siecią i inne warunki zasilania określonych odbiorników,
3)
charakterystykę zasilanych odbiorników i wymagane przez nie wartości napięć oraz zakres częstotliwości,
4)
moc przewidywaną do dostarczenia z zespołu prądotwórczego,
5)
warunki uruchamiania i przewidywany czas pracy,
6)
wielkość zapasu paliwa i oleju, niezbędną dla przewidywanego czasu ciągłej pracy zespołu prądotwórczego, z uwzględnieniem jednostkowego zużycia paliwa, w zależności od obciążenia zespołu,
7)
wymagania w zakresie oszczędności paliw i energii.
2.
Program pracy zespołu prądotwórczego należy opracowywać nie rzadziej niż raz na 3 lata.
§  6.
Prowadzenie ruchu zespołu prądotwórczego powinno być udokumentowane, a zdarzenia ruchowe - bieżąco rejestrowane w dzienniku operacyjnym ruchu. Szczegółowy zakres i formy rejestracji określa instrukcja eksploatacji.
§  7.
Przed uruchomieniem zespołu prądotwórczego przez obsługę należy sprawdzić, czy uruchomienie tego zespołu nie stworzy zagrożenia bezpieczeństwa obsługi, otoczenia i urządzenia.
§  8.
Przed uruchomieniem na nowym stanowisku pracy ruchomego zespołu prądotwórczego należy sprawdzić:
1)
prawidłowość ustawienia zespołu prądotwórczego,
2)
prawidłowość podłączenia do sieci elektroenergetycznej,
3)
prawidłowość odłączenia od wspólnej sieci odbiorników przeznaczonych do zasilania asynchronicznego,
4)
stan ochrony przeciwporażeniowej i zabezpieczenia przeciwpożarowego,
5)
dostosowanie mocy i napięcia znamionowego zespołu prądotwórczego do mocy i napięcia zasilanych odbiorników,
6)
zgodność obrotów silnika z kierunkiem odpowiadającym kierunkowi napędzanej prądnicy,
7)
zgodność warunków pracy z dokumentacją fabryczną.
§  9.
1.
Jeżeli dokumentacja fabryczna nie stanowi inaczej, moc silnika elektrycznego zwartego, bezpośrednio zasilanego z zespołu prądotwórczego o napięciu znamionowym do 1 kV, nie może być wyższa niż:
1)
70% mocy znamionowej zespołu prądotwórczego, jeżeli moc tego zespołu jest nie wyższa niż 60 kW,
2)
50% mocy znamionowej zespołu prądotwórczego, jeżeli moc tego zespołu jest wyższa niż 60 kW.
2.
Moc silnika elektrycznego zasilanego z zespołu prądotwórczego o napięciu znamionowym do 1 kV za pomocą przełącznika "zero-gwiazda-trójkąt", nie może być wyższa od znamionowej mocy zespołu prądotwórczego, wyrażonej w kilowatach.
§  10.
Na zespole prądotwórczym powinny być umieszczone i utrzymane w stanie czytelnym następujące oznaczenia:
1)
strzałki na obudowach silnika i prądnicy wskazujące wymagane kierunki ich wirowania,
2)
symbole zacisków ochronnych i wyprowadzeń końców uzwojeń prądnicy,
3)
dane na tabliczkach znamionowych.
§  11.
1.
Uruchamianie, praca lub zatrzymywanie zespołu prądotwórczego powinno odbywać się zgodnie z dokumentacją fabryczną.
2.
Paliwa i oleje smarownicze stosowane do zespołu prądotwórczego powinny odpowiadać wymaganiom określonym przez wytwórcę.
§  12.
1.
Zespół prądotwórczy należy zatrzymać niezwłocznie w razie stwierdzenia:
1)
zagrożenia życia ludzkiego,
2)
uszkodzenia zespołu prądotwórczego,
3)
zakłóceń w pracy silnika spalinowego (spadku ciśnienia oleju, wzrostu temperatury wody chłodzącej, wystąpienia nieprawidłowych skutków i szumów),
4)
groźby uszkodzenia silnika spalinowego lub prądnicy,
5)
uszkodzenia lub groźby uszkodzenia urządzeń pomocniczych, związanych z ruchem zespołu prądotwórczego.
2.
W razie stwierdzenia niepełnej sprawności technicznej w czasie pracy lub po wyłączeniu zespołu prądotwórczego, praca lub uruchomienie zespołu wymaga zgody osoby sprawującej nadzór nad jego eksploatacją.
3.
Prowadzenie ruchu zespołu prądotwórczego, dopuszczonego do pracy w stanie niepełnej sprawności technicznej, powinno odbywać się przy wzmożonej jego obserwacji i stałej obecności obsługi, a naprawa zespołu powinna nastąpić niezwłocznie, jeżeli powstanie możliwość zatrzymania zespołu dla jej dokonania.
§  13.
1.
Utrzymanie zespołu prądotwórczego w należytym stanie technicznym powinno być zapewnione przez poddawanie jego oględzinom, konserwacjom i remontom.
2.
Zespół prądotwórczy, stanowiący rezerwowe źródło zasilania, wyłączony z ruchu, powinien być co najmniej raz w miesiącu smarowany, uruchamiany i kontrolowany w zakresie:
1)
stanu technicznego akumulatora rozruchowego lub instalacji rozruchowej,
2)
stanu paliwa, oleju i płynu chłodzącego,
3)
działania pomp dostarczających paliwo,
4)
stanu czystości filtrów paliwa, oleju i powietrza,
5)
połączeń elektrycznych i stanu ochrony przeciwporażeniowej,
6)
odłączenia za pomocą wyłącznika głównego odbiorników od wspólnej sieci,
7)
wartości rezystancji izolacji uzwojeń prądnicy,
8)
prawidłowego działania, w szczególności podnapięciowego samoczynnego wyłączania wyłączników oraz blokad.
§  14.
1.
W czasie pracy zespołu prądotwórczego oględziny powinny być przeprowadzane co najmniej raz w tygodniu.
2.
Oględziny zespołu prądotwórczego powinny obejmować w szczególności:
1)
sprawdzenie:
a)
stanu czystości zespołu i jego pomieszczeń,
b)
układu zasilania w paliwo, smarowania i chłodzenia,
c)
układu rozruchu,
d)
poprawności działania wentylacji i urządzeń odprowadzania spalin z pomieszczenia, jeżeli zespół prądotwórczy znajduje się wewnątrz budynku,
e)
wskaźników kontrolno-pomiarowych,
f)
stanu ochrony przeciwporażeniowej,
g)
stanu zabezpieczeń przeciwpożarowych i sprzętu przeciwpożarowego,
h)
stanu wyposażenia w odzież ochronną i sprzęt ochronny,
2)
osłuchanie i sprawdzenie zespołu prądotwórczego pod względem płynności pracy, występowania stuków i nienormalnych drgań.
§  15.
1.
Przeglądy zespołu prądotwórczego powinny być przeprowadzane nie rzadziej niż raz na 6 miesięcy.
2.
Przeglądy zespołu prądotwórczego powinny obejmować w szczególności:
1)
oględziny, w zakresie określonym w § 14 ust. 2,
2)
wymianę oleju i smarowanie całego zespołu,
3)
oczyszczenie styków elektrycznych,
4)
pomiary rezystancji izolacji obwodów zespołu,
5)
pomiary skuteczności ochrony przed porażeniem prądem elektrycznym,
6)
sprawdzenie:
a)
akumulatora lub instalacji rozruchowej i zapłonowej,
b)
układów paliwa, smarowania, chłodzenia i rozrządu,
c)
stanu technicznego prądnicy i silnika,
d)
przyrządów pomiarowych i sygnalizacyjnych oraz zabezpieczeń,
e)
stanu technicznego tablicy rozdzielczej zespołu,
f)
układu regulacji zespołu,
g)
stanu oświetlenia w miejscu pracy zespołu,
7)
czynności konserwacyjne,
8)
wymianę zużytych części.
3.
Wyniki pomiarów, o których mowa w ust. 2 pkt 4 i 5, powinny być zgodne odpowiednio z przepisami szczególnymi lub dokumentacją fabryczną.
§  16.
1.
Terminy i zakresy przeprowadzania remontów zespołu prądotwórczego określa kierownik zakładu na podstawie wyników oceny stanu technicznego zespołu.
2.
Ocena stanu technicznego zespołu prądotwórczego może być dokonywana nie rzadziej niż raz w roku.
§  17.
Zarządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1987.21.184

Rodzaj: Zarządzenie
Tytuł: Szczegółowe zasady eksploatacji zespołów prądotwórczych.
Data aktu: 07/07/1987
Data ogłoszenia: 30/07/1987
Data wejścia w życie: 30/07/1987