Zwrot opakowań stosowanych w branży spożywczej.

ZARZĄDZENIE
MINISTRA HANDLU WEWNĘTRZNEGO
z dnia 27 czerwca 1951 r.
w sprawie zwrotu opakowań stosowanych w branży spożywczej. *

Na podstawie §§ 2 i 3 uchwały Komitetu Ekonomicznego Rady Ministrów z dnia 12 maja 1950 r. w sprawie zwrotu opakowań (Biuletyn PKPG Nr 10, poz. 128) i w związku z zarządzeniem Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego z dnia 12 lipca 1950 r. w sprawie ustalenia opakowań, podlegających zabezpieczeniu i zwrotowi, oraz określenia wytycznych organizacji zwrotów opakowań (Biuletyn PKPG Nr 15, poz. 178) - zarządza się w porozumieniu z Przewodniczącym Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego, Ministrem Finansów oraz Ministrem Przemysłu Rolnego i Spożywczego, co następuje:
Przepisy wspólne dla opakowań zwrotnych i wysyłkowych.
§  1.
Zarządzenie dotyczy opakowań zwrotnych i wysyłkowych w rozumieniu § 1 zarządzenia Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego z dnia 12 lipca 1950 r. w sprawie ustalenia opakowań, podlegających zabezpieczeniu i zwrotowi, oraz określenia wytycznych organizacji zwrotów opakowań (Biuletyn PKPG Nr 15, poz. 178), stosowanych przy dostawach artykułów spożywczych.
§  2.
Za dostawcę opakowania uważa się zakład, który dokonał wysyłki towaru, za odbiorcę zaś ten zakład, który zwalnia opakowanie przez rozpakowanie towaru.
§  3.
Odbiorca obowiązany jest do zwrotu opakowań w stanie nadającym się do ponownego użycia w ilościach i terminach podanych w §§ 17, 21 i 28.
§  4.
1.
Odbiorca obowiązany jest do należytego zabezpieczenia opakowań przed kradzieżą, uszkodzeniem, ogniem, opadami atmosferycznymi itp. oraz do przechowywania ich w warunkach higienicznych.
2.
W każdym zakładzie kierownictwo wyznaczy odpowiednie miejsce na przechowanie opakowań oraz opracuje i wywiesi na widocznym miejscu instrukcje co do sposobu otwierania opakowań, przechowywania ich i prowadzenia zapisów w książce magazynowej.
§  5.
1.
Koszty konserwacji i remontu opakowań zwrotnych ponosi dostawca, chyba że uszkodzenie powstało z winy odbiorcy.
2.
Koszty konserwacji i remontu opakowań wysyłkowych ponosi odbiorca, chyba że uszkodzenie powstało z winy dostawcy.
§  6.
1.
Koszty zwrotu opakowań ponosi dostawca.
2.
Opakowania należy przesyłać najtańszym środkiem lokomocji. Na liście przewozowym należy zaznaczyć, że przesyłka stanowi zwrot opakowań używanych (taryfa towarowa PKP, poz. 1867).
3.
Odbiorca i dostawca oraz wszelkie pośrednie ogniwa dystrybucji obowiązane są do zabezpieczenia opakowań przy transporcie zgodnie z wymaganiami przepisów przewoźnika.
§  7.
W przypadkach, gdy opakowania składają się z kilku elementów, należy - odsyłając opakowanie - odesłać wszystkie jego elementy.
§  8.
W specyfikacji towarowej wysyłanej odbiorcy należy zaznaczyć rodzaj opakowania, jego cechy oraz obowiązujący termin zwrotu. W fakturze wystawionej na dokonaną dostawę towaru należy podać rodzaj opakowania i termin zwrotu, przy czym dla opakowań wysyłkowych należy podać cenę jednostkową dla każdego rodzaju opakowania.
§  9.
Odbiorca obowiązany jest każdorazowo zawiadamiać dostawcę o dacie wysyłki, rodzaju i ilości opakowania najpóźniej na drugi dzień po nadaniu go do przewozu.
§  10.
1.
Braki ilościowe i wady jakościowe opakowań, zwracanych dostawcy bezpośrednio ze składu odbiorcy, powinny być stwierdzone niezwłocznie w drodze protokołu sporządzonego przez przedstawicieli odbiorcy i dostawcy.
2.
Protokół powinien zawierać:
a)
imiona, nazwiska i stanowiska osób obecnych przy jego sporządzeniu;
b)
treść zarzutów zgłoszonych przez przedstawiciela dostawcy i wyjaśnień przedstawiciela odbiorcy;
c)
opis stwierdzonego stanu faktycznego;
d)
datę i miejsce sporządzenia protokołu;
e)
podpisy osób wymienionych pod lit. a).

§11.

1.
Jeżeli zwrot nastąpił w drodze wysyłki opakowań, dostawca powinien niezwłocznie, a najpóźniej w ciągu 4 dni po ich otrzymaniu, zbadać opakowania i w razie stwierdzenia braków lub wad sporządzić protokół przy udziale czynnika społecznego, a w razie potrzeby - przy udziale biegłego. O zamierzonym sporządzeniu protokołu dostawca zawiadamia oddział odbiorcy, o ile znajduje się on w miejscu odebrania opakowań.
2.
Przy sporządzaniu protokołu ma odpowiednie zastosowanie przepis § 10 ust. 2 z tym, że jeżeli przedstawiciel odbiorcy jest nieobecny, należy uczynić wzmiankę, czy został zawiadomiony, a ponadto zamieścić w protokole opinię biegłego, o ile był wzywany.
§  12.
1.
Dostawca obowiązany jest pod rygorem utraty roszczeń wobec odbiorcy zawiadomić go w terminie przewidzianym w § 11 w drodze telegraficznej lub telefonicznej o stwierdzeniu braków lub wad opakowań otrzymanych w drodze wysyłki, a jednocześnie wysłać mu odpis sporządzonego w tym przedmiocie protokołu.
2.
Jeżeli odbiorca zamierza dokonać oględzin zakwestionowanych opakowań, powinien o tym zawiadomić dostawcę najpóźniej następnego dnia po otrzymaniu protokołu i w ciągu następnych trzech dni delegować w powyższym celu swego przedstawiciela.
§  13.
W przypadku, gdy braki lub wady były tego rodzaju, że nawet przy należytej staranności nie mogły być ujawnione przy odbiorze (wydaniu) opakowań (wady ukryte), dostawca obowiązany jest do sporządzenia protokołu i powiadomienia o brakach i wadach odbiorcy w ciągu 4 dni od daty ich wykrycia. Przepisy §§ 11 i 12 stosuje się odpowiednio.
§  14.
Przepisy §§ 10, 11, 12 i 13 stosuje się odpowiednio przy ustalaniu braków i wad opakowań przez odbiorcę.
§  15.
Kary umowne płacone będą ze środków obrotowych przedsiębiorstwa.

Przepisy szczególne dla opakowań zwrotnych.

§  16.
Za opakowania zwrotne uważa się w artykułach branży spożywczej:
a)
beczki żelazne;
b)
beczki drewniane;
c)
transporterki;
d)
skrzynie uniwersalne typu monopolowego;
e)
skrzynie specjalne.
§  17.
Opakowania zwrotne odbiorca obowiązany jest zwracać dostawcy w ilości otrzymanej.
§  18.
1.
Opakowania zwrotne dostawca powinien oznaczyć w sposób trwały i widoczny napisem "opakowania zwrotne".
2.
Niezależnie od powyższego na opakowaniach zwrotnych należy oznaczyć pojemność opakowania, adres dostawcy, miejsce lub sposób otwierania opakowania oraz nazwę towaru, do którego dane opakowanie służy.
§  19.
Dostawca obowiązany jest do prowadzenia ewidencji opakowań zwrotnych bieżąco i dokładnie.
§  20.
Opakowania powinny być zwracane pod adresem dostawcy opakowania, o ile ten nie poda innego adresu zwrotu.
§  21. 1
Opakowania powinny być zwracane w terminach podanych w poniższej tabeli, liczonych od dnia wysyłki towaru. Dniem wysyłki towaru jest data stempla przewoźnika na liście przewozowym.

TABELA TERMINÓW ZWROTU OPAKOWAŃ ZWROTNYCH

Uwaga:

skrót "CZP" oznacza "Centralny Zarząd Przemysłu"

skrót "ZP" oznacza "Zjednoczenie Przemysłu"

skrót "PMS" oznacza "Państwowy Monopol Spirytusowy"

Opakowania Przeznaczenie Terminy zwrotu przez odbiorców
bezpośrednich (zakłady produkcyjne) pośrednich (hurtownie, składy)
1 2 3 4
Beczki żelazne CZP Cukrowniczego - do butalonu 25 dni -
Beczki żelazne CZP Tłuszczowego - do artykułów przemysłu tłuszczowego i olejarskiego 25 dni 45 dni
Beczki żelazne ZP Drożdżowego - do syropu drożdżowego "Zdrowit" 45 dni -
Beczki żelazne ZP Ziemniaczanego - do syropu i karmelu 45 dni 60 dni
Beczki żelazne CZP Gorzelń Rolniczych - do transportu surówki 15 dni -
Beczki drewniane CZP Fermentacyjnego - do piwa - 12 dni
Beczki drewniane CZP Fermentacyjnego - do octu 20 dni 20 dni
Beczki drewniane PMS - do octu i musztardy 20 dni -
Beczki drewniane CZP Owocowo-Warzywniczego - do wina, soków, pulpy, miodów przecieranych 20 dni -
Beczki drewniane z drewna twardego Centrala Ogrodnicza - do soków, pulpy, miodu, 50, 100, 200, 250 i 300 kg - 30 dni
Trasporterki CZP Fermentacyjnego - do piwa i wód gazowych - 12 dni (przy dostawach miejscowych 7 dni)
Skrzynie uniwersalne typu monopolowego CZP Tłuszczowego - na butelki monopolowe do oleju - 35 dni
Skrzynie uniwersalne typu monopolowego PMS - na butelki 1; 0,5 i 0,25 litra do wyrobów przemysłu spirytusowego i octowego - 20 dni
Skrzynie uniwersalne typu monopolowego CZP Owocowo-Warzywniczego - na butelki o pój. 1, 1/2, 1/4 i 1/10 l do soków - 25 dni
Skrzynki Centrala Ogrodnicza - na owoce "1", "2", "3" i żeberkowe - 15 dni
do wina - 30 dni
Skrzynie specjalne do namiastek kawowych, - 30 dni
Skrzynki typowe CZP Owocowo-Warzywniczego - do win - 30 dni
Skrzynki typowe PMS - do musztardy - 30 dni
§  22.
1.
W razie niezwrócenia opakowań w terminach wymienionych w § 21 odbiorca obowiązany jest zapłacić dostawcy tytułem kary umownej za każdy dzień zwłoki 1% wartości cennikowej nie zwróconego opakowania.
2.
Zapłata kary umownej nie zwalnia odbiorcy od obowiązku zwrotu opakowania w dodatkowym terminie, który powinien wyznaczyć mu dostawca.
3.
Terminy dodatkowe nie mogą być dłuższe niż terminy podane w § 21.
4.
W razie niezwrócenia opakowania w terminie dodatkowym odbiorca obowiązany jest uiścić dostawcy trzykrotną wartość cennikową nie zwróconego opakowania tytułem kary umownej.

Przepisy szczególne dla opakowań wysyłkowych.

§  23.
Za opakowania wysyłkowe w branży spożywczej uważa się:
a)
skrzynie drewniane,
b)
beczki drewniane,
c)
sądki,
d)
balony szklane,
e)
puszki cukiernicze,
f)
bańki blaszane,
g)
kartony tekturowe,
h)
kosze wiklinowe,
i)
faski drewniane,
j)
wiadra emaliowane.
§  24.
1.
Nie uszkodzone opakowania wysyłkowe powinny być zwracane bezpośrednio dostawcy towaru.
2.
Nazwę i adres dostawcy oraz napis "do zwrotu" należy umieścić w nalepce na opakowaniu.
3.
Producent lub centrale handlowe powinny w swych fakturach uwidocznić komu opakowanie powinno być zwrócone.
§  25.
Odsprzedaż opakowań dostawcy przez odbiorcę następuje po cenie stanowiącej 75% ceny zakupu i w ilościach wymienionych w § 28 w tabeli terminów zwrotu.
§  26.
Sposób prowadzenia uproszczonej kartoteki przychodu i rozchodu opakowań wysyłkowych ustalą zainteresowani w opracowanych przez siebie instrukcjach szczegółowych.
§  27.
W przypadkach masowych obrotów dopuszczalne jest porozumienie zainteresowanych stron, na mocy którego odbiorca zwracać będzie dostawcy opakowania wysyłkowe w stanie rozebranym (częściowo lub całkowicie) w ładunkach pełnowagonowych.
§  28. 2
Opakowania powinny być zwracane w terminach podanych w poniższej tabeli, liczonych od dnia wysyłki towaru. Dniem wysyłki towaru jest data stempla przewoźnika na liście przewozowym.

TABELA TERMINÓW ZWROTU OPAKOWAŃ WYSYŁKOWYCH

Uwaga:

skrót "CZP" oznacza "Centralny Zarząd Przemysłu"

skrót "ZP" oznacza "Zjednoczenie Przemysłu"

skrót "PMS"1 oznacza "Państwowy Monopol Spirytusowy"

Opakowania Przeznaczenie % opakowań, które powinny być odsprzedane (zwrócone) Terminy zwrotu przez

odbiorców

bezpośrednich (zakłady produkcyjne pośrednich (hurtownie, składy)
1 2 3 4 5
Skrzynie różne CZP Cukrowniczego na wyroby cukrownicze 70% - 60 dni
Skrzynie różne Centrala Zielarska - na zioła 60% - 60 dni
Skrzynie różne CZP Owocowo-Warzywniczego i Centrala Ogrodnicza - na warzywa, nietypowe - do dżemu, kompotów itp. 70% 30 dni 35 dni
Skrzynie różne Centrala Ogrodnicza - na owoce i warzywa 50% - 30 dni
Skrzynie różne Zjednoczone Zakłady Przemysłu Kosmetycznego - na różne artykuły 60% - 45 dni
Beczki drewniane CZP Owocowo-Warzywniczego - śledziówki 100 kg 75% 30 dni 35 dni
Beczki drewniane Centrala Ogrodnicza - śledziówki 50 i 100 kg 60% - 35 dni
Beczki drewniane

miękkie

CZP Owocowo-Warzywniczego i Centrala Ogrodnicza - do kapusty i ogórków 100 i 50 kg 60% - 35 dni
Beczki drewniane miękkie C.Z.P. Owocowo-Warzywniczego i Centrali Ogrodniczej - po kapuście, jeżeli odbiorcą jest Ministerstwo Obrony Narodowej lub jednostka mu podległa 60% - 45 dni
Beczki drewniane CZP Cukrowniczego - do potażu 50% 90 dni -
Puszki do cukierków ZP Cukierniczego - powyżej 1 kg 80% - 60 dni
Kosze wiklinowe Centrala Ogrodnicza 80% - 10 dni
Faski drewniane PMS - do musztardy 50% - 30 dni
Wiadra emaliowane PMS - do musztardy 50% - 30 dni
Bańki blaszane CZP Tłuszczowego - na 25 i 50 kg 80% 30 dni 60 dni
§  29.
1.
W przypadkach nieodsprzedania przez odbiorcę opakowań w ilości i w terminach ustalonych w § 28 - odbiorca obowiązany jest zapłacić dostawcy tytułem kary umownej za każdy dzień zwłoki 1% wartości cennikowej nie zwróconego opakowania.
2.
Zapłata kary umownej nie zwalnia odbiorcy od obowiązku odsprzedania opakowania w dodatkowym terminie, który powinien mu wyznaczyć dostawca i który nie może być dłuższy od terminu pierwotnego.
3.
W razie nieodsprzedania opakowania w terminie dodatkowym, odbiorca obowiązany jest uiścić trzykrotną wartość cennikową nie zwróconego opakowania i w tym przypadku wolny jest od obowiązku odsprzedaży tego opakowania.
§  30.
Opakowania wysyłkowe nie nadające się do ponownego użytku z powodu częściowego zniszczenia a dające się naprawić - odbiorca obowiązany jest sprzedać:
a)
opakowania drewniane - najbliższej bazie remontowej,
b)
opakowania metalowe - według wskazań Biura Zbytu Wyrobów Blaszanych.

Przepisy końcowe.

§  31.
Postanowienia zawartych już umów powinny być dostosowane do przepisów niniejszego zarządzenia w terminie 14 dni od daty wejścia jego w życie.
§  32.
Zarządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.
* Z dniem 29 sierpnia 1953 r. nin. zarządzenie traci moc w zakresie uregulowanym zarządzeniem z dnia 13 sierpnia 1953 r. w sprawie zasad obrotu opakowaniami stosowanymi przy dostawach towaru przez jednostki podległe Ministrowi Przemysłu Drobnego i Rzemiosła (M.P.53.A-78.933), zgodnie z § 34 pkt 5 powołanego zarządzenia.

Z dniem 7 września 1953 r. nin. zarządzenie traci moc w stosunku do opakowań objętych zarządzeniem z dnia 2 maja 1953 r. w sprawie zasad obrotu opakowaniami stosowanymi przy dostawach towaru dokonywanych przez jednostki podległe Ministrowi Leśnictwa (M.P.53.A-80.954), zgodnie z § 35 pkt 2 powołanego zarządzenia.

Z dniem 7 września 1953 r. nin. zarządzenie traci moc w stosunku do opakowań objętych zarządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 15 maja 1953 r. w sprawie zasad obrotu opakowaniami stosowanymi przy dostawach towaru dokonywanych przez jednostki podległe Ministrowi Zdrowia (M.P.53.A-80.955), zgodnie z § 34 powołanego zarządzenia.

Z dniem 20 listopada 1953 r. nin zarządzenie traci moc w stosunku do opakowań objętych zarządzeniem Ministra Przemysłu Mięsnego i Mleczarskiego z dnia 29 października 1953 r. w sprawie zasad obrotu opakowaniami stosowanymi przy dostawach towaru, dokonywanych przez jednostki podległe Ministrowi Przemysłu Mięsnego i Mleczarskiego (M.P.53.A-103.1397), zgodnie z § 36 powołanego zarządzenia.

1 § 21 zmieniony przez § 1 zarządzenia z dnia 28 sierpnia 1951 r. (M.P.51.A-87.1207) zmieniającego nin. zarządzenie z dniem 23 sierpnia 1951 r.
2 § 28 zmieniony przez § 1 zarządzenia z dnia 28 grudnia 1951 r. (M.P.52.A-16.200) zmieniającego nin. zarządzenie z dniem 25 lutego 1952 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1951.A-63.829

Rodzaj: Zarządzenie
Tytuł: Zwrot opakowań stosowanych w branży spożywczej.
Data aktu: 27/06/1951
Data ogłoszenia: 20/07/1951
Data wejścia w życie: 20/07/1951