Pobieranie zaliczek za nadane gospodarstwa (działki) na obszarze Ziem Odzyskanych i b. Wolnego Miasta Gdańska.

ZARZĄDZENIE
MINISTRÓW ROLNICTWA I REFORM ROLNYCH, ZIEM ODZYSKANYCH ORAZ ADMINISTRACJI PUBLICZNEJ
z dnia 30 lipca 1948 r.
wydane w porozumieniu z Ministrem Skarbu w sprawie pobierania zaliczek za nadane gospodarstwa (działki) na obszarze Ziem Odzyskanych i b. Wolnego Miasta Gdańska.

Na zasadzie § 32 rozporządzenia Ministrów: Rolnictwa i Reform Rolnych, Ziem Odzyskanych oraz Administracji Publicznej z dnia 22 listopada 1947 r. wydanego w porozumieniu z Ministrami Obrony Narodowej i Skarbu w sprawie norm obszarowych, szacunku i odliczenia od ceny na rzecz osadników wojskowych oraz spłaty należności za gospodarstwa, nadane na podstawie dekretu z dnia 6 września 1946 r. o ustroju rolnym i osadnictwie na obszarze Ziem Odzyskanych i b. Wolnego Miasta Gdańska (Dz.U.R.P. Nr. 74, poz. 471) zarządza się co następuje:
§  1.
Od nabywców gospodarstw (działek), na które zostały wydane akty nadania na zasadzie art. 26 dekretu z dnia 6.IX.46 r. o ustroju rolnym i osadnictwie na obszarze Ziem Odzyskanych i b. Wolnego Miasta Gdańska (Dz.U.R.P. Nr. 49, poz. 279) będą pobierane corocznie, poczynając od roku 1947 do czasu ustalenia ceny nabycia, na poczet tej ceny zaliczki według następującego wymiaru:
1)
za gospodarstwa ogrodnicze i za gospodarstwa rolne o specjalnej kulturze 3 q żyta z 1 ha
2)
za gospodarstwa rolne posiadające przynajmniej 1 dorosłą sztukę inwentarza żywego (konia, krowę)
a)
nie podlegające regulacji (samodzielne gospodarstwa) z zabudowaniami:

w dobrym stanie 1,5 q żyta z 1 ha

w średnim stanie 1 q " "

b)
podlegające regulacji (podziałowi) i użytkujące wspólnie zabudowania, które są

w dobrym stanie 0,75 q " "

w średnim stanie 0,5 q " "

§  2.
Nie wymierza się zaliczek za gospodarstwa nadane:
1)
repatriantom, którzy pozostawili mienie zagranicą, podlegające zarachowaniu na poczet ceny gospodarstwa.
2)
osadnikom wojskowym, posiadającym warunki określone w zarządzeniu Ministra Ziem Odzyskanych z dnia 14.I.1948 r. wydanym w porozumieniu z Ministrem Obrony Narodowej (Dz. Urz. M. Z. O. Nr. 3, poz. 17),
3)
b. właścicielom ziemskim z tytułu nadziału w myśl art. 17 dekretu z dnia 6.IX.1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej (Dz. U. R. P. Nr. 3, poz. 13 z 1945 r.),
4)
b. właścicielom gospodarstw rolnych, którzy otrzymali gospodarstwa tytułem ekwiwalentu w myśl art. 2 dekretu z dnia 28.XI.1945 r. o przejęciu niektórych nieruchomości ziemskich na cele reformy rolnej i osadnictwa (Dz.U.R.P. Nr. 57, poz. 321) lub którzy przekazali na Państwowy Fundusz Ziemi gospodarstwo na terenie Ziem Dawnych,
5)
osadnikom, należącym do spółdzielni parcelacyjno-osadniczych.
§  3.
Osadnikom nie wymierza się zaliczek w roku, w którym objęli oni gospodarstwo w użytkowanie oraz w latach, w których gospodarstwa ich doznały klęsk żywiołowych.
§  4.
Termin płatności zaliczek przypada na dzień 1 października każdego roku z tym, że dłużnik winien być zawiadomiony o wymiarze na 1 miesiąc przed terminem płatności.

W przypadkach gdy wymiar zostanie dokonany po 1 września, jednak nie później jak 31 grudnia, termin płatności zaliczki przypada na ostatni dzień miesiąca następującego po tym miesiącu, w którym wysłano zarządzenie płatnicze.

§  5.
Wymiaru zaliczek dokonuje powiatowa władza administracji ogólnej w drodze zarządzeń płatniczych.
§  6.
W zarządzeniu płatniczym należy podać:
1)
nazwisko i imię nabywcy gospodarstwa,
2)
nazwę i położenie gospodarstwa (działki),
3)
miejsce zamieszkania nabywcy (wieś, gmina, powiat),
4)
obszar gospodarstwa (.... ha, .... mtr),
5)
wysokość wymierzonej zaliczki w kwintalach żyta,
6)
termin płatności zaliczki,
7)
Oddział Państwowego Banku Rolnego, w którym zapłata zaliczki winna nastąpić,
8)
Pouczenie, że od zarządzenia płatniczego służy odwołanie do wojewódzkiej władzy administracji ogólnej - (Dział Rolnictwa i Reform Rolnych) w ciągu 14 dni licząc od dnia następnego po doręczeniu wezwania i że odwołanie to należy wnieść za pośrednictwem powiatowej władzy administracji ogólnej - (Referat Rolnictwa i Reform Rolnych),
9)
pouczenie o sposobie dokonania wpłaty zaliczki,
10)
zagrożenie egzekucją w razie niewpłacenia zaliczki w terminie i pouczenie o odsetkach zwłoki,
11)
pouczenie o pobieraniu przez Państwowy Bank Rolny dodatku administracyjnego.
§  7.
Jednocześnie z wystosowaniem do dłużników zarządzeń płatniczych, powiatowa władza administracji ogólnej przesyła do wojewódzkiej władzy administracji ogólnej wykaz tych zarządzeń w 2 egzemplarzach.

Wykazy te winny zawierać dane wymienione w § 5. pkt. 1-5 oraz daty płatności zaliczki i rubrykę "Uwagi".

§.8.
Otrzymane z powiatowej władzy administracji ogólnej wykazy - wojewódzka władza administracji ogólnej prześle do właściwego Oddziału Państwowego Banku Rolnego, który potwierdza na jednym z nadesłanych egzemplarzy przyjęcie do administracji wskazanych w nim należności i zwraca ten egzemplarz wojewódzkiej władzy administracji ogólnej.
§  9.
W razie trudności płatniczych, wynikłych z powodu nieurodzaju, pożaru lub innych klęsk, śmierci, albo ciężkiej choroby dłużnika lub jedynego żywiciela rodziny oraz w przypadkach przewidzianych w § 32 rozporządzenia z dnia 22 listopada 1947 r. (Dz.U.R.P. Nr. 74, poz. 471) można na prośbę dłużnika:
1)
uchylić wymiar zaliczki,
2)
zmniejszyć wymiar zaliczki,
3)
odroczyć termin płatności zaliczki w granicach roku gospodarczego,
4)
rozłożyć spłatę zaliczki na raty w granicach roku gospodarczego.

W przypadkach, gdy wymiar zaliczki przewyższa 1/20 szacunku gospodarstwa (działki) należy na wniosek osadnika obniżyć wymiar zaliczki do 1/20 szacunku.

§  10.
O zmianie w toku instancji zarządzeń płatniczych bądź ich uchyleniu (§9) Oddziały Państwowego Banku Rolnego winny być bezzwłocznie powiadomione.

Powiatowa władza administracji ogólnej powiadamia Oddziały Państwowego Banku Rolnego za pośrednictwem wojewódzkiej władzy administracji ogólnej.

§  11.
Na pokrycie kosztów administracji Państwowy Bank Rolny będzie pobierać dodatek administracyjny w wysokości 0,6% wymierzonej zaliczki. Dodatek ten podlega spłacie wraz z zaliczką.
§  12.
Spłata zaliczki może być przez dłużnika dokonana:
1)
w naturze, przez dostawę zboża dobrej jakości do składnicy wskazanej na żądanie dłużnika przez powiatową władzę administracji ogólnej,
2)
w gotówce do kasy Oddziału Państwowego Banku Rolnego po przeliczeniu zaliczki w życie na złote według przeciętnych wolnorynkowych cen żyta, ustalonych przez Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych i obowiązujących w tym roku obrachunkowym, w którym następuje faktyczna zapłata.
§  13.
W razie niezapłacenia w terminie zaliczki liczone będą odsetki zwłoki w wysokości 0,5% miesięcznie, licząc rozpoczęty miesiąc za cały.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1948.A-69.565

Rodzaj: Zarządzenie
Tytuł: Pobieranie zaliczek za nadane gospodarstwa (działki) na obszarze Ziem Odzyskanych i b. Wolnego Miasta Gdańska.
Data aktu: 30/07/1948
Data ogłoszenia: 30/08/1948
Data wejścia w życie: 30/08/1948