Warunki i tryb dokonywania zamiany nieruchomości.

Dz.U.20.353
ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI
z dnia 2 marca 2009 r.
w sprawie warunków i trybu dokonywania zamiany nieruchomości 1
Na podstawie art. 24 ust. 8 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (Dz. U. z 2019 r. poz. 817 i 1080) zarządza się, co następuje:
§  1.  Rozporządzenie określa warunki i tryb zawierania umów zamiany nieruchomości, na mocy których osoby fizyczne, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej przenoszą na Skarb Państwa własność nieruchomości w zamian za przeniesienie przez Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa, zwany dalej "Krajowym Ośrodkiem", własności nieruchomości Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa na te podmioty.
§  2.  Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o:
1) gospodarstwie rolnym - rozumie się przez to gospodarstwo rolne, określone w przepisach o podatku rolnym, którego właścicielem lub współwłaścicielem jest wyłącznie rolnik;
2) rolniku - rozumie się przez to osobę podlegającą ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu na podstawie przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników;
3) ustawie - rozumie się przez to ustawę z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa;
4) hektarze przeliczeniowym - rozumie się przez to hektar przeliczeniowy ustalany na podstawie przepisów o podatku rolnym.
§  3.  Zamianą mogą być objęte wyłącznie nieruchomości wolne od wszelkich obciążeń, z wyjątkiem służebności gruntowych.
§  4. 
1.  Krajowy Ośrodek może dokonać zamiany:
1) jeżeli w jej wyniku ulegnie likwidacji gospodarstwo rolne stanowiące własność rolnika co najmniej przez 5 lat, położone na terenie województw, w których średnia powierzchnia indywidualnego gospodarstwa rolnego jest mniejsza niż 5 ha, i zostanie utworzone przez tego rolnika gospodarstwo rolne na terenie innych województw oraz nastąpi odpowiednia zmiana stałego miejsca zamieszkania rolnika;
2) na wniosek rolnika, jeżeli w jej wyniku zapobiegnie się zmniejszeniu powierzchni gospodarstwa rolnego w związku z przeznaczeniem nieruchomości wchodzących w skład tego gospodarstwa na cele publiczne w rozumieniu przepisów o gospodarce nieruchomościami;
3) na wniosek osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, jeżeli zamiana dotyczy przeniesienia przez ten podmiot własności nieruchomości w zamian za przeniesienie na ten podmiot przez Krajowy Ośrodek własności nieruchomości wchodzącej w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa, która w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, miejscowym planie rewitalizacji albo miejscowym planie odbudowy jest przeznaczona na cele inne niż rolne lub w przypadku której w ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu sposób zagospodarowania i warunki zabudowy terenu, na którym ta nieruchomość jest położona, określony został jako inny niż rolny, a w przypadku braku miejscowego planu lub ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - która jest położona na terenie określonym w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy jako niezwiązany z kierunkami i zasadami kształtowania rolniczej przestrzeni produkcyjnej.
2.  Powierzchnia gospodarstwa rolnego utworzonego w wyniku zamiany, o której mowa w ust. 1 pkt 1, nie może być mniejsza niż średnia powierzchnia indywidualnego gospodarstwa rolnego w danym województwie i nie większa niż 10-krotność tej średniej, ustalanej według danych Głównego Urzędu Statystycznego, obowiązującej w dniu zawarcia umowy zamiany.
3.  Do pięcioletniego okresu, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, zalicza się rolnikowi okres, w którym gospodarstwo rolne stanowiło własność:
1) jego spadkodawcy lub
2) osoby, która przekazała swoje gospodarstwo rolne rolnikowi w związku z nabyciem prawa do rolniczej emerytury lub renty.
4.  Warunek, o którym mowa w ust. 3 pkt 2, uważa się za spełniony, jeżeli przed nabyciem prawa własności gospodarstwa rolnego rolnik pracował w tym gospodarstwie i podlegał z tego tytułu ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu na podstawie przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników.
§  5. 
1.  Wartość zamienianych nieruchomości ustala się według zasad określonych w art. 30 ustawy, z zastrzeżeniem ust. 2.
2.  Przy ustalaniu wartości nieruchomości stanowiącej własność rolnika objętej zamianą, o której mowa w § 4 ust. 1 pkt 2, nie uwzględnia się jej przeznaczenia na cele publiczne.
§  6. 
1.  Zamianę, o której mowa w § 4 ust. 1 pkt 1, uważa się za ekwiwalentną, jeżeli w zamian za przeniesienie własności 1 ha przeliczeniowego gruntu rolnego na Skarb Państwa Krajowy Ośrodek przenosi 10 ha przeliczeniowych gruntu rolnego na własność rolnika.
2.  Zamianę, o której mowa w § 4 ust. 1 pkt 2 i 3, uważa się za ekwiwalentną, jeżeli wartość zamienianych nieruchomości jest równa.
3.  Wartość hektara przeliczeniowego ustala się, dzieląc wartość gruntów rolnych podlegających zamianie przez liczbę hektarów przeliczeniowych.
§  7. 
1.  Różnica wartości zamienianych nieruchomości podlega dopłacie, do której uiszczenia są obowiązani odpowiednio osoba fizyczna, osoba prawna, jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej albo Krajowy Ośrodek.
1a.  W przypadku zamiany, o której mowa w § 4 ust. 1 pkt 3, różnica wartości zamienianych nieruchomości podlegających dopłacie nie może być większa niż 30% wartości nieruchomości o wyższej wartości spośród nieruchomości podlegających zamianie.
2.  Przy ustalaniu wysokości dopłaty z tytułu różnicy wartości nieruchomości zamienianych zgodnie z § 4 ust. 1 pkt 1 bierze się pod uwagę wyłącznie wartość nadwyżki powierzchni tych nieruchomości wyrażonej w hektarach przeliczeniowych ponad powierzchnię uznaną za ekwiwalentną stosownie do § 6 ust. 1 oraz wartość części składowych zamienianych nieruchomości.
3.  W przypadku sprzedaży nieruchomości lub jej części otrzymanej w wyniku zamiany, o której mowa w § 4 ust. 1 pkt 1, przed upływem 5 lat od dnia zawarcia umowy zamiany, rolnik jest obowiązany do wpłaty na rzecz Krajowego Ośrodka 9/10 ceny uzyskanej za każdy hektar przeliczeniowy. Wpłata ta nie może być niższa niż 9/10 wartości tej nieruchomości ustalonej zgodnie z ust. 2, z zastrzeżeniem ust. 4.
4.  Obowiązek wpłacenia na rzecz Krajowego Ośrodka części ceny, o której mowa w ust. 3, nie obejmuje sprzedaży części nieruchomości objętej dopłatą.
§  8.  Koszty ustalenia wartości zamienianych nieruchomości ponoszą ich właściciele.
§  9. 
1.  Dopłatę, o której mowa w § 7 ust. 1, uiszcza się w terminie 14 dni od dnia zawarcia umowy zamiany.
2.  Wpłatę, o której mowa w § 7 ust. 3, rolnik wpłaca w terminie miesiąca od dnia zawarcia umowy sprzedaży nieruchomości.
§  10. 
1.  Dla nieruchomości przeznaczonych do zamiany Krajowy Ośrodek sporządza wykaz zawierający dane, o których mowa w art. 28 ust. 2 ustawy, i ogłasza go w sposób zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości.
2.  Po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia wykazu, o którym mowa w ust. 1, Krajowy Ośrodek ogłasza w sposób zwyczajowo przyjęty w miejscowości, w której położona jest nieruchomość, zamiar zamiany tej nieruchomości. W przypadku zamiany, o której mowa w § 4 ust. 1 pkt 1, zamiar zamiany nieruchomości ogłasza się także w prasie obejmującej swym zasięgiem województwa, w których średnia powierzchnia indywidualnego gospodarstwa rolnego jest mniejsza niż 5 ha, oraz w siedzibach ośrodków doradztwa rolniczego obejmujących zasięgiem działania te województwa, a w przypadku zamiany, o której mowa w § 4 ust. 1 pkt 3, zamiar zamiany nieruchomości ogłasza się w prasie o zasięgu ogólnopolskim.
3.  Ogłoszenie, o którym mowa w ust. 2, powinno zawierać w szczególności:
1) oznaczenie i powierzchnię nieruchomości oraz rodzaj użytków i ich klasy, według danych z ewidencji gruntów;
2) oznaczenie księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości;
3) opis budynków i innych części składowych nieruchomości;
4) wartość nieruchomości;
5) wskazanie rodzaju zamiany;
6) termin oględzin oferowanych nieruchomości;
7) wymogi, jakie powinny spełniać oferty, oraz miejsce i termin ich składania, nie krótszy niż 30 dni, licząc od dnia ogłoszenia;
8) kryteria wyboru oferty.
4.  W przypadku zamiany, o której mowa w § 4 ust. 1 pkt 1, ogłoszenie powinno również zawierać:
1) określenie powierzchni nieruchomości w hektarach przeliczeniowych;
2) wartość jednego hektara przeliczeniowego;
3) wskazanie województw, z których rolnicy mogą składać oferty.
§  11. 
1.  Oferta, o której mowa w § 10 ust. 3 pkt 7, powinna zawierać:
1) imię, nazwisko i adres osoby fizycznej albo nazwę, siedzibę i adres osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej;
2) oznaczenie i powierzchnię nieruchomości oferowanej do zamiany oraz rodzaj użytków i ich klasy, według danych z ewidencji gruntów;
3) opis budynków i innych części składowych nieruchomości;
4) proponowany termin oględzin oferowanej do zamiany nieruchomości.
2.  Do oferty należy dołączyć:
1) dokument potwierdzający prawo własności nieruchomości, a jeśli jest dla niej założona księga wieczysta - odpis księgi wieczystej;
2) aktualny wypis z rejestru ewidencji gruntów i wyrys z mapy ewidencyjnej.
§  12. 
1.  W razie złożenia kilku ofert na te same nieruchomości Krajowy Ośrodek powołuje komisję w celu dokonania wyboru oferty, na podstawie kryteriów, o których mowa w § 10 ust. 3 pkt 8.
2.  W przypadku zamiany, o której mowa w § 4 ust. 1 pkt 2, Krajowy Ośrodek zaprasza do udziału w komisji przedstawiciela podmiotu właściwego do pozyskiwania gruntów na realizację celów publicznych, a w pozostałych wypadkach - przedstawiciela gminy, ośrodka doradztwa rolniczego i izby rolniczej.
3.  W razie złożenia jednej oferty o jej przyjęciu decyduje Krajowy Ośrodek.
§  13. 
1.  Krajowy Ośrodek zatwierdza kandydata wybranego przez komisję, o której mowa w § 12 ust. 1.
2.  Krajowy Ośrodek ustala termin zawarcia umowy zamiany, który nie może być dłuższy niż 30 dni od dnia zatwierdzenia wyboru oferty.
3.  W umowie określa się termin przekazania nieruchomości.
4.  W przypadku gdy osoba fizyczna albo osoba uprawniona do działania w imieniu osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej bez uzasadnionej przyczyny nie stawiła się w wyznaczonym terminie i miejscu zawarcia umowy, Krajowy Ośrodek może odstąpić od zawarcia umowy zamiany nieruchomości.
§  14.  Z przekazania nieruchomości sporządza się protokół zdawczo-odbiorczy.
§  15.  Traci moc rozporządzenie Ministra Skarbu Państwa z dnia 22 lutego 2000 r. w sprawie warunków i trybu dokonywania zamiany nieruchomości (Dz. U. poz. 288).
§  16.  Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
1 Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi kieruje działem administracji rządowej – rozwój wsi, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 listopada 2019 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi (Dz. U. poz. 2258).

Zmiany w prawie

Finanse samorządów w tarczy 4 – rozluźnienie rygorów, większe zadłużanie

Możliwość nierównowagi strony bieżącej budżetu JST o ubytek w dochodach będący skutkiem epidemii, złagodzenie w 2020 roku reguły fiskalnej ograniczającej zadłużenie – to niektóre rozwiązania tarczy antykryzysowej 4. Projekt, który trafił właśnie do Sejmu, ma wesprzeć budżety samorządów.

Katarzyna Kubicka-Żach 22.05.2020
Wójt przesunie urzędnika do innej pracy bez jego zgody – projekt tarczy 4 w Sejmie

Tarcza antykryzysowa 4 przewiduje możliwość przesunięcia pracownika samorządowego do innej pracy, jeśli jego szef uzna to za stosowne, bo na przykład wystąpią braki kadrowe jakiejś jednostki w czasie epidemii przy zwiększeniu jej zadań. Pracownik nie będzie miał nic do powiedzenia, ale przesunięcie będzie czasowe.

Katarzyna Kubicka-Żach 22.05.2020
UE: Zakaz sprzedaży papierosów mentolowych już obowiązuje

Od środy w Unii Europejskiej obowiązuje zakaz sprzedaży papierosów mentolowych i z kapsułką smakową. Nowe regulacje zostały wprowadzone na mocy unijnej dyrektywy tytoniowej, która została przyjęta w UE w 2014 roku i przewiduje także ostrzeżenia przed skutkami nałogu w postaci np. zdjęć chorych organów muszą zajmować dwie trzecie powierzchni paczki.

Krzysztof Sobczak 20.05.2020
Więcej czasu na złożenie raportu o stanie samorządu

Raport o stanie samorządu wójt, burmistrz, prezydent miasta, zarząd powiatu i zarząd województwa będzie składał w tym roku później - w kolejnej wersji tarczy antykryzysowej parlament zdecydował o przesunięciu terminu o 60 dni. Normalnie organy wykonawcze miałyby na to czas do 31 maja.

Katarzyna Kubicka-Żach 15.05.2020
Ustawa gotowa - koła gospodyń wiejskich dostaną więcej pieniędzy

Nowelizacja ustawy o kołach gospodyń wiejskich, która umożliwia w tym roku dofinansowanie kół kwotą 40 mln zł, może już trafić do podpisu prezydenta. Sejm przyjął w czwartek jedną z trzech poprawek Senatu do niej, ale odrzucił dwie inne. Ta przyjęta stanowi, że dotacje budżetowe na koła gospodyń otrzymuje nie prezes ARiMR, a Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.

Katarzyna Kubicka-Żach 14.05.2020
Senat za rozwiązaniem problemów organizacji pozarządowych podczas pandemii

Pożyczki na pokrycie bieżących kosztów z możliwością umorzenia, urealnienie wyliczania spadku przychodów czy zwolnienie z obowiązku opłacenia należności – to niektóre regulacje, które mają pomóc organizacjom pozarządowym w ich problemach z powodu stanu epidemii.

Katarzyna Kubicka-Żach 14.05.2020