Wysokość i zasady ustalania norm wynagrodzeń stanowiących koszty uzyskania przychodów.

ROZPORZĄDZENIE
RADY MINISTRÓW
z dnia 3 lutego 1989 r.
w sprawie wysokości i zasad ustalania norm wynagrodzeń stanowiących koszty uzyskania przychodów.

Na podstawie art. 11 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. Nr 3, poz. 12) zarządza się, co następuje:
§  1.
Rozporządzenie określa zasady ustalania norm wynagrodzeń stanowiących koszt uzyskania przychodów oraz ich wysokość u podatników, o których mowa w ustawie z dnia 31 stycznia 1989 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. Nr 3, poz. 12), zwanych dalej "jednostkami gospodarczymi".
§  2.
1.
Koszty uzyskania przychodów w jednostce gospodarczej stanowi kwota wynagrodzeń obciążających te koszty w roku podatkowym do wysokości normy ustalonej w ust. 2 i 3.
2.
W 1989 r. normę roczną stanowi suma:
1) 1
kwoty wynagrodzeń obciążających koszty jednostki gospodarczej w 1988 r., pomniejszonej o dokonane w 1988 r. wypłaty:
a)
honorariów,
b)
wynagrodzeń osób wykonujących pracę nakładczą oraz osób wytwarzających wyroby rękodzieła ludowego i artystycznego,
c)
wynagrodzeń w złotych dla osób zatrudnionych poza granicami kraju,
d)
wynagrodzeń i nagród, o których mowa w art. 10 ust. 2 pkt 5 ustawy wymienionej w § 1,

oraz powiększonej o 40%, od dnia 1 lipca o 64%, od dnia 1 października o 136%, co oznacza średnio w skali roku - 70%

2)
kwoty wypłat dokonanych w 1989 r. z tytułu:
a)
rezerw na wynagrodzenia utworzonych w latach poprzednich,
b)
honorariów,
c)
wynagrodzeń osób wykonujących pracę nakładczą oraz osób wytwarzających wyroby rękodzieła ludowego i artystycznego,
d)
wynagrodzeń w złotych dla osób zatrudnionych poza granicami kraju,
e)
wynagrodzeń i nagród, o których mowa w art. 10 ust. 2 pkt 5 ustawy wymienionej w § 1,
f)
kwot przyznanych przez Ministra Pracy i Polityki Socjalnej na poprawę relacji płac na podstawie wyników syntetycznej oceny płac,
g)
kwot przyrostu wynagrodzeń w stosunku do roku poprzedniego z tytułu uruchomienia w roku podatkowym lub w roku poprzednim nowych zakładów, wydziałów, działów lub innych organizacyjnie i ewidencyjnie wydzielonych obiektów produkcyjnych i usługowych, zwanych dalej "nowymi zakładami",
h)
kwot przyrostu wynagrodzeń w stosunku do roku poprzedniego personelu medycznego przemysłowej służby zdrowia w placówkach obejmujących opieką profilaktyczno-leczniczą pracowników jednostki gospodarczej,
i) 2
dodatków za wzrost cen artykułów żywnościowych, poza używkami, wypłaconych za okres od dnia 1 sierpnia do dnia 31 grudnia,
j) 3
wzrostu cen detalicznych towarów i usług konsumpcyjnych w październiku, obliczonej jako iloczyn wynagrodzeń za wrzesień i procentowego wskaźnika wzrostu cen w październiku, skorygowanego współczynnikiem 0,8,
k) 4
wzrostu cen detalicznych towarów i usług konsumpcyjnych w listopadzie i grudniu, obliczonej jako iloczyn kwoty wynagrodzeń za wrzesień, powiększonej o kwotę ustaloną zgodnie z lit. j) i sumy procentowych wskaźników wzrostu cen w listopadzie i prognozowanego na grudzień, przy czym sumę procentowych wskaźników koryguje się współczynnikiem 0,8.
3.
Przyrost wynagrodzeń, o którym mowa w ust. 2 pkt 2 lit. g), ustala się jako iloczyn przyrostu zatrudnienia ogółem w jednostce gospodarczej i przeciętnego wynagrodzenia pracowników w nowym zakładzie w roku podatkowym. Przyrost zatrudnienia ogółem w jednostce gospodarczej przyjmuje się w liczbie nie wyższej, niż to wynika z przyrostu zatrudnienia spowodowanego uruchomieniem nowego zakładu.
4. 5
Przepis ust. 3 zdanie pierwsze nie ma zastosowania do nowo uruchomionych placówek (obiektów) handlowych w jednostkach handlu wewnętrznego rynkowego oraz placówek pocztowych.
5. 6
Kwotę wynagrodzeń za wrzesień, o której mowa w ust. 2 pkt 2 lit. j) i k), pomniejsza się o wynagrodzenia za ten miesiąc wymienione w ust. 2 pkt 2 lit. a)-d) oraz g)-i), a powiększa się o kwotę z tytułu wzrostu cen detalicznych towarów i usług konsumpcyjnych w III kwartale 1989 r., obliczoną zgodnie z art. 2 ust. 6 ustawy z dnia 31 lipca 1989 r. o podwyższaniu wynagrodzeń za pracę i dochodów rolniczych w związku ze zmianami cen detalicznych towarów i usług konsumpcyjnych w 1989 r. (Dz. U. Nr 48, poz. 261 i Nr 56, poz. 330).
§  3.
1.
Normę roczną na rok podatkowy 1989 może stanowić również kwota przeciętnego rocznego wynagrodzenia, wynikająca z kwoty wynagrodzeń obciążających koszty jednostki gospodarczej w 1988 r., z zastrzeżeniem ust. 2.
2. 7
Dla ustalenia przeciętnego wynagrodzenia stanowiącego normę roczną na 1989 r. przyjmuje się sumę:
1) 8
kwoty wynagrodzeń obciążających koszty 1988 r., z wyłączeniem kwot wypłat wymienionych w § 2 ust. 2 pkt 1, powiększonej o 40% od dnia 1 lipca o 64%, od dnia 1 października o 136%, co oznacza średnio w skali roku - 70% podzielonej przez przeciętną liczbę zatrudnionych w 1988 r.,
2)
kwoty wypłat wynagrodzeń w 1989 r., wymienionych w § 2 ust. 2 pkt 2, podzielonej przez przeciętną liczbę zatrudnionych w 1989 r.

Przeciętną liczbę zatrudnionych w 1988 i 1989 r. ustala się w wysokości wykazanej w sprawozdawczości Głównego Urzędu Statystycznego, pomniejszonej o liczbę osób, które otrzymały wynagrodzenia wyłączone z kwoty wypłat 1988 r. z tytułów wymienionych w § 2 ust. 2 pkt 1 lit. b) i c), oraz osób, którym wypłacono w 1989 r. wynagrodzenia wymienione w § 2 ust. 2 pkt 2 lit. c), d), g) i h).

§  4.
1.
Wyboru normy rocznej na rok podatkowy, o której mowa w § 2 ust. 2, lub normy rocznej na rok podatkowy, o której mowa w § 3, dokonują jednostki gospodarcze, powiadamiając o tym właściwą izbę skarbową do dnia 31 marca roku podatkowego.
2.
Wybór normy rocznej, o której mowa w ust. 1, dotyczy również normy w ciągu roku podatkowego, ustalonej zgodnie z § 5.
§  5.
1.
Normę w ciągu roku podatkowego ustala się w wysokości kwoty stanowiącej sumę:
1)
1/12 kwoty wynagrodzeń obciążającej koszty 1988 r., ustalonej zgodnie z § 2 ust. 2 pkt 1, pomnożonej przez liczbę miesięcy od początku roku podatkowego do końca okresu, za który naliczono podatek dochodowy,
2)
kwoty wynagrodzeń z tytułów wymienionych w § 2 ust. 2 pkt 2, wypłaconych w 1989 r. od początku roku podatkowego do końca okresu, za który naliczono podatek dochodowy.
2.
Dla jednostek stosujących jako normę roczną przeciętne wynagrodzenie normę w ciągu roku podatkowego ustala się w wysokości kwoty stanowiącej sumę:
1) 9
1/12 kwoty przeciętnego wynagrodzenia rocznego za 1988 r., ustalonej zgodnie z § 3 ust. 2 pkt 1 pomnożonej przez liczbę miesięcy od początku roku podatkowego do końca okresu, za który naliczono podatek dochodowy,
2)
kwoty wynagrodzeń z tytułów wymienionych w § 2 ust. 2 pkt 2, wypłaconych w 1989 r. w przeliczeniu na przeciętnie zatrudnionego w 1989 r., w okresie od początku roku podatkowego do końca okresu, za który naliczono podatek dochodowy.
3.
Do ustalenia przeciętnego wynagrodzenia, o którym mowa w ust. 2 pkt 2, stosuje się zasady dotyczące określania przeciętnego zatrudnienia zawarte w § 3 ust. 2.
§  6.
1.
Jednostki gospodarcze, w których wystąpiły w roku podatkowym lub w roku poprzednim zmiany organizacyjne polegające m.in. na:
1)
podziale jednostki gospodarczej,
2)
połączeniu jednostek gospodarczych,
3)
likwidacji zakładów, wydziałów, działów lub innych organizacyjnie i ewidencyjnie wyodrębnionych obiektów produkcyjnych i usługowych,
4)
przekazaniu lub przejęciu w dzierżawę bądź agencję, z wyjątkiem przekazanych w agencję placówek (obiektów) handlowych i usługowych,

- dokonują korekty kwoty wynagrodzeń roku poprzedniego, uwzględniającej te zmiany organizacyjne. Korekta kwoty wynagrodzeń roku poprzedniego powinna być identyczna w jednostce przekazującej i przejmującej oraz potwierdzona w protokole przejęcia lub przekazania.

2.
W razie ponownego przejęcia przez jednostkę gospodarczą placówki handlowej lub usługowej uprzednio przekazanej w agencję, wynagrodzenia pracowników przejętej placówki nie zwiększają normy wynagrodzeń roku podatkowego.
§  7.
1.
W jednostkach gospodarczych powstałych w roku podatkowym lub w roku poprzednim normę stanowi kwota wynagrodzeń obciążających koszty roku podatkowego, wynikająca ze wskaźnika udziału wynagrodzeń w dochodzie roku poprzedniego, powiększonym o wynagrodzenia obciążające koszty roku poprzedniego, ustalonego przez izbę skarbową na podstawie art. 18 ust. 2 ustawy wymienionej w § 1.
2.
Normę, o której mowa w ust. 1, jednostka gospodarcza:
1)
powstała w roku poprzednim - ustala do 30 czerwca 1989 r.,
2)
powstała w roku podatkowym - ustala w ciągu trzech miesięcy od czasu podjęcia działalności gospodarczej.
3. 10
Od dnia 1 lipca 1989 r. normę ustaloną zgodnie z ust. 1 podwyższa się o 24%, od dnia 1 października o 36%, co oznacza średnio w skali roku - 30%.
4. 11
Normę ustaloną zgodnie z ust. 1 i 3 powiększa się o kwoty wynagrodzeń wyszczególnione w § 2 ust. 2 pkt 2 lit. i)-k).
5. 12
Kwotę wynagrodzeń za wrzesień, o której mowa w § 2 ust. 5, pomniejsza się o wynagrodzenia za ten miesiąc, wymienione w § 2 ust. 2 pkt 2 lit. i), a powiększa o kwotę z tytułu wzrostu cen detalicznych towarów i usług konsumpcyjnych w III kwartale 1989 r., obliczoną zgodnie z art. 2 ust. 6 ustawy z dnia 31 lipca 1989 r. o podwyższaniu wynagrodzeń za pracę i dochodów rolniczych w związku ze zmianami cen detalicznych towarów i usług konsumpcyjnych w 1989 r.
6. 13
Jednostki gospodarcze powstałe z dniem 1 października lub po tej dacie do ustalenia kwoty powiększenia normy, o której mowa w ust. 4, przyjmują wynagrodzenia za pierwszy miesiąc działalności jednostki.
§  8.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia i ma zastosowanie do ustalania norm wynagrodzeń począwszy od roku podatkowego 1989.
1 § 2 ust. 2 pkt 1:

- zmieniony przez § 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 29 lipca 1989 r. (Dz.U.89.47.256) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 1 lipca 1989 r.

- zmieniony przez § 1 pkt 1 lit. a) rozporządzenia z dnia 7 grudnia 1989 r. (Dz.U.89.64.394) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 11 grudnia 1989 r.

2 § 2 ust. 2 pkt 2 lit. i) dodana przez § 1 pkt 1 lit. b) rozporządzenia z dnia 7 grudnia 1989 r. (Dz.U.89.64.394) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 11 grudnia 1989 r.
3 § 2 ust. 2 pkt 2 lit. j) dodana przez § 1 pkt 1 lit. b) rozporządzenia z dnia 7 grudnia 1989 r. (Dz.U.89.64.394) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 11 grudnia 1989 r.
4 § 2 ust. 2 pkt 2 lit. k) dodana przez § 1 pkt 1 lit. b) rozporządzenia z dnia 7 grudnia 1989 r. (Dz.U.89.64.394) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 11 grudnia 1989 r.
5 § 2 ust. 4 zmieniony przez § 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia z dnia 7 grudnia 1989 r. (Dz.U.89.64.394) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 11 grudnia 1989 r., z tym że stosuje się do obliczenia norm wynagrodzeń w rachunku narastającym począwszy od dnia 1 stycznia 1989 r.
6 § 2 ust. 5 dodany przez § 1 pkt 1 lit. d) rozporządzenia z dnia 7 grudnia 1989 r. (Dz.U.89.64.394) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 11 grudnia 1989 r.
7 § 3 ust. 2 zmieniony przez § 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia z dnia 7 grudnia 1989 r. (Dz.U.89.64.394) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 11 grudnia 1989 r., z tym że stosuje się do obliczenia norm wynagrodzeń w rachunku narastającym począwszy od dnia 1 stycznia 1989 r.
8 § 3 ust. 2 pkt 1:

- zmieniony przez § 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 29 lipca 1989 r. (Dz.U.89.47.256) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 1 lipca 1989 r.

- zmieniony przez § 1 pkt 2 lit. a) rozporządzenia z dnia 7 grudnia 1989 r. (Dz.U.89.64.394) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 11 grudnia 1989 r.

9 § 5 ust. 2 pkt 1 zmieniony przez § 1 pkt 3 rozporządzenia z dnia 7 grudnia 1989 r. (Dz.U.89.64.394) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 11 grudnia 1989 r., z tym że stosuje się do obliczenia norm wynagrodzeń w rachunku narastającym począwszy od dnia 1 stycznia 1989 r.
10 § 7 ust. 3:

- dodany przez § 1 pkt 3 rozporządzenia z dnia 29 lipca 1989 r. (Dz.U.89.47.256) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 1 lipca 1989 r.

- zmieniony przez § 1 pkt 4 lit. a) rozporządzenia z dnia 7 grudnia 1989 r. (Dz.U.89.64.394) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 11 grudnia 1989 r.

11 § 7 ust. 4 dodany przez § 1 pkt 4 lit. b) rozporządzenia z dnia 7 grudnia 1989 r. (Dz.U.89.64.394) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 11 grudnia 1989 r.
12 § 7 ust. 5 dodany przez § 1 pkt 4 lit. b) rozporządzenia z dnia 7 grudnia 1989 r. (Dz.U.89.64.394) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 11 grudnia 1989 r.
13 § 7 ust. 6 dodany przez § 1 pkt 4 lit. b) rozporządzenia z dnia 7 grudnia 1989 r. (Dz.U.89.64.394) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 11 grudnia 1989 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1989.3.15

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Wysokość i zasady ustalania norm wynagrodzeń stanowiących koszty uzyskania przychodów.
Data aktu: 03/02/1989
Data ogłoszenia: 07/02/1989
Data wejścia w życie: 07/02/1989