Oddawanie nieruchomości, które przeszły na własność Państwa wskutek wyjazdu poprzednich właścicieli z kraju, członkom ich rodzin.

ROZPORZĄDZENIE
RADY MINISTRÓW
z dnia 18 maja 1970 r.
w sprawie oddawania nieruchomości, które przeszły na własność Państwa wskutek wyjazdu poprzednich właścicieli z kraju, członkom ich rodzin.

Na podstawie art. 38 ust. 8 ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach (Dz. U. z 1969 r. Nr 22, poz. 159) zarządza się, co następuje:
§  1.
Nieruchomości, które przeszły na własność Państwa na podstawie art. 38 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach (Dz. U. z 1969 r. Nr 22, poz. 159), mogą być oddawane na własność lub w użytkowanie wieczyste pozostałym w kraju członkom rodziny poprzednich właścicieli.
§  2.
Członkami rodziny, którym mogą być oddane na własność lub w użytkowanie wieczyste nieruchomości wymienione w § 1, są małżonek, rodzice, dzieci i wnukowie oraz rodzeństwo osoby, której nieruchomość przeszła na własność Państwa wskutek jej wyjazdu z kraju i utraty obywatelstwa polskiego.
§  3.
1.
W miastach i osiedlach tereny przeznaczone pod budowę domów jednorodzinnych, małych domów mieszkalnych, budynków mieszkalno-pensjonatowych, budynków przeznaczonych na pomieszczenia warsztatów rzemieślniczych lub drobnych zakładów przemysłowych, budynków związanych z gospodarstwem rolnym oraz zabudowane takimi domami i budynkami, jak też tereny rolne, mogą być oddane osobom wymienionym w § 2 w nieodpłatne użytkowanie wieczyste z nieodpłatnym przeniesieniem własności domów i budynków położonych na tych terenach.
2.
W gromadach mogą być oddane nieodpłatnie na własność tereny wraz z domami i budynkami wymienionymi w ust. 1.
§  4.
Warunkiem przeniesienia praw rzeczowych wymienionych w § 3 jest złożenie wniosku przez osoby wymienione w § 2 w nieprzekraczalnym terminie 6-miesięcznym, licząc od dnia wyjazdu za granicę poprzedniego właściciela.
§  5.
1.
Jeżeli więcej niż jeden z członków rodziny złożył wniosek o przeniesienie na jego rzecz praw rzeczowych wymienionych w § 3, przeniesienie tych praw może nastąpić w całości lub części na jednego, niektórych lub wszystkich wnioskodawców.
2.
Jeżeli przeniesienie praw rzeczowych następuje na dwu lub więcej wnioskodawców, przenosi się prawa rzeczowe na ich współwłasność lub współużytkowanie wieczyste w określonych częściach ułamkowych, przy czym przeniesienie może nastąpić w różnych częściach ułamkowych na rzecz różnych wnioskodawców.
§  6.
1.
Jeżeli przedmiotem przeniesienia praw rzeczowych jest teren zabudowany małym domem mieszkalnym lub domem odpowiadającym pod względem przedmiotowym warunkom takiego domu, należy równocześnie z ustanowieniem odrębnej własności poszczególnych lokali przenieść prawa do jednego lokalu na rzecz jednego, niektórych lub wszystkich wnioskodawców.
2.
Można również prawa własności do poszczególnych lokali w małym domu mieszkalnym przenieść na różnych wnioskodawców.
§  7.
1.
Jeżeli przedmiotem przeniesienia praw rzeczowych jest gospodarstwo rolne, można prawa rzeczowe przenieść tylko na wnioskodawców posiadających kwalifikacje do nabycia nieruchomości rolnych.
2.
Jeżeli przedmiotem przeniesienia praw rzeczowych jest budynek mieszkalno-pensjonatowy, warsztat rzemieślniczy lub drobny zakład przemysłowy, można prawa rzeczowe przenieść tylko na wnioskodawców mających uprawnienia do prowadzenia pensjonatu, zakładu rzemieślniczego lub przemysłowego oraz pod warunkiem złożenia przez nich oświadczenia, że będą zakład osobiście prowadzić.
§  8.
1.
Jeżeli przedmiotem przeniesienia praw rzeczowych jest teren przeznaczony do zabudowy domami lub budynkami wymienionymi w § 3, należy przy przeniesieniu praw rzeczowych ograniczyć powierzchnię terenu do powierzchni normatywnej, a jeżeli teren jest zabudowany - do powierzchni potrzebnej do prawidłowego użytkowania domów lub budynków.
2.
Jeżeli przedmiotem przeniesienia praw rzeczowych jest gospodarstwo rolne, powierzchnia jego nie może przekroczyć normy obszarowej gospodarstwa rolnego w rozumieniu ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o sprzedaży nieruchomości rolnych oraz uporządkowaniu niektórych spraw związanych z przeprowadzeniem reformy rolnej i osadnictwa rolnego (Dz. U. z 1958 r. Nr 17, poz. 71 i z 1963 r. Nr 28, poz. 168) łącznie z powierzchnią stanowiącą z innego tytułu własność wnioskodawcy.
3.
Przedmiotem przeniesienia na rzecz jednego wnioskodawcy może być tylko powierzchnia odpowiadająca jednej działce normatywnej lub jednemu gospodarstwu rolnemu.
§  9.
Jeżeli przeniesienie praw rzeczowych wymienionych w § 3 wymaga odpowiedniego podziału nieruchomości, podziału należy dokonać przed przeniesieniem praw rzeczowych, pod warunkiem, że podział nieruchomości jest dopuszczalny.
§  10.
1.
Właściwy do rozpoznania wniosków o przeniesienie praw rzeczowych wymienionych w § 3 jest:
1)
organ gospodarki komunalnej i mieszkaniowej prezydium powiatowej (miejskiej miasta stanowiącego powiat, dzielnicowej miasta wyłączonego z województwa) rady narodowej co do nieruchomości położonych na terenach wymienionych w art. 1 ust. 1 i art. 41 ust. 2 ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach; jeżeli przedmiotem przeniesienia jest teren rolny - organ ten rozpoznaje wniosek w porozumieniu z organem do spraw rolnych tego prezydium,
2)
organ do spraw rolnych prezydium powiatowej rady narodowej co do nieruchomości położonych na innym terenie.
2.
Przed wydaniem decyzji organ wymieniony w ust. 1 zasięga opinii właściwego organu prezydium rady narodowej miasta nie stanowiącego powiatu, osiedla lub gromady miejsca położenia nieruchomości.
§  11.
1.
Przy oddawaniu nieruchomości bierze się pod uwagę zatrudnienie wnioskodawcy w uspołecznionym zakładzie pracy, szczególnie zatrudnienie w górnictwie lub rolnictwie, prowadzenie rzemiosła, prowadzenie gospodarstwa rolnego, dotychczasowe zamieszkanie w domu lub prowadzenie gospodarstwa rolnego, będących przedmiotem przeniesienia własności, warunki bytowe oraz dotychczasowe zamieszkiwanie.
2.
Odmowa przyznania praw rzeczowych wymienionych w § 3 niektórym z wnioskodawców mającym jednakowe warunki może nastąpić, gdy byłoby gospodarczo niesłuszne przeniesienie ułamkowych części własności (użytkowania wieczystego) na większą liczbę osób; odmowa wszystkim wnioskodawcom lub jedynemu wnioskodawcy może nastąpić, gdy przemawiają za tym względy społeczne (nie pracujący, utrzymujący się z nieznanych źródeł dochodu itp.).
§  12.
1.
Decyzja administracyjna organu wymienionego w § 10 jest podstawą do zawarcia w formie aktu notarialnego umowy przeniesienia praw rzeczowych do nieruchomości na rzecz osoby (osób) wymienionej w decyzji.
2.
Koszty sporządzenia notarialnego aktu przeniesienia praw rzeczowych oraz opłat związanych z założeniem księgi wieczystej, a w razie podziału nieruchomości również koszty związane z podziałem, ponosi osoba nabywająca prawa rzeczowe.
§  13.
1.
Wnioski o przeniesienie praw rzeczowych do nieruchomości wymienionych w § 1, które stały się własnością państwową po dniu 21 października 1961 r., a przed wejściem w życie niniejszego rozporządzenia, mogą być składane przez członków rodziny poprzednich właścicieli (§ 2) w nieprzekraczalnym terminie rocznym, licząc od dnia wejścia w życie niniejszego rozporządzenia.
2.
Wnioski wymienione w ust. 1 mogą być uwzględnione, jeżeli prawa rzeczowe do nieruchomości nie zostały przeniesione na osoby trzecie przed złożeniem wniosku.
3.
Wniosek może być złożony przez rozwiedzionego małżonka.
§  14.
Wykonanie rozporządzenia porucza się Ministrom Gospodarki Komunalnej i Rolnictwa.
§  15.
Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie czternastu dni od dnia ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1970.13.119

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Oddawanie nieruchomości, które przeszły na własność Państwa wskutek wyjazdu poprzednich właścicieli z kraju, członkom ich rodzin.
Data aktu: 18/05/1970
Data ogłoszenia: 29/05/1970
Data wejścia w życie: 13/06/1970