Określenie warunków i sposobu dokonywania doświadczeń na zwierzętach oraz trybu wydawania zezwoleń na przeprowadzanie tych doświadczeń.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA SZKOLNICTWA WYŻSZEGO
z dnia 16 listopada 1959 r.
w sprawie określenia warunków i sposobu dokonywania doświadczeń na zwierzętach oraz trybu wydawania zezwoleń na przeprowadzanie tych doświadczeń. *

Na podstawie art. 3 przepisów z dnia 22 marca 1928 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. z 1932 r. Nr 42, poz. 417) zarządza się, co następuje:
§  1.
1.
Na zwierzętach mogą być dokonywane w granicach koniecznych doświadczenia w celach naukowych, związane z prowadzeniem prac i badań naukowych, prac dydaktycznych oraz diagnostyką, a także kontrolą lub produkcją środków leczniczych, chemicznych i odżywczych. Doświadczenia związane z pracami dydaktycznymi mogą być dokonywane jedynie wówczas, gdy są przewidziane w programie nauczania.
2.
Nie należy przeprowadzać bez koniecznej potrzeby doświadczeń, których wyniki są już dostatecznie ustalone.
3.
Doświadczenia w celach określonych w ust. 1 mogą być przeprowadzane wyłącznie w zakładach naukowych szkół wyższych, placówkach i instytutach Polskiej Akademii Nauk, instytutach naukowo-badawczych, w zakładach leczniczych, w laboratoriach zakładów produkujących i kontrolujących leki, surowice i szczepionki oraz produkujących środki chemiczne i odżywcze.
§  2.
1.
Doświadczenia w celach określonych w § 1 ust. 1 mogą być przeprowadzane na tych zwierzętach o niskim rozwoju czynności psychicznych, które nadają się najlepiej do tego celu. Tylko w wyjątkowych przypadkach, jeżeli dobro doświadczenia tego wymaga, można używać do doświadczeń zwierząt o wysokim rozwoju czynności psychicznych.
2.
Doświadczenia na zwierzętach należy przeprowadzać z zachowaniem koniecznej ostrożności i oględności w celu zaoszczędzenia im zbytnich cierpień. Operacje lub inne bolesne doświadczenia powinny być wykonywane pod znieczuleniem miejscowym lub ogólnym (narkoza). Tylko w wyjątkowych przypadkach, gdy dobro nauki tego wymaga, można dokonać doświadczenia bez znieczulenia.
3.
Zwierzę przygotowane do doświadczenia powinno być niezwłocznie poddane zabiegowi lub eksperymentowi i jeżeli go przeżyje, powinno być poddane odpowiedniemu leczeniu lub zgładzone przed przebudzeniem z narkozy.
4.
Zwierzę poddane doświadczeniu nie może być poddane powtórnie doświadczeniu, chyba że tego wymaga istota doświadczeń.
5.
Zwierzęta przeznaczone do celów określonych w § 1 ust. 1 należy trzymać w warunkach gwarantujących ich dobry stan fizyczny oraz zapewnić im odpowiednie pomieszczenie, wyżywienie, warunki sanitarne i opiekę.
§  3.
Jednostki organizacyjne używające zwierząt do doświadczeń obowiązane są prowadzić ewidencję doświadczeń dokonywanych na zwierzętach o wysokim rozwoju czynności psychicznych oraz ewidencję tych zwierząt.
§  4.
Polska Akademia Nauk oraz organy sprawujące zwierzchni nadzór nad szkołami wyższymi lub zakładami (placówkami i instytutami naukowo-badawczymi) określonymi w § 1 ust. 3 prowadzą wykaz podległych im jednostek organizacyjnych przeprowadzających doświadczenia, o których mowa w § 1 ust. 1.
§  5.
1.
Doświadczenia w jednostkach organizacyjnych objętych wykazem, o którym mowa w § 4, mogą być dokonywane wyłącznie przez osoby zatrudnione w tych jednostkach i posiadające specjalne zezwolenie lub pod bezpośrednim nadzorem tych osób.
2.
Zezwolenie na przeprowadzanie doświadczeń na zwierzętach może być wydane jedynie osobie posiadającej odpowiednie kwalifikacje.
3.
Zezwolenie (ust. 2) powinno być cofnięte, jeżeli osoba dokonująca doświadczeń nie przestrzega przepisów o ochronie zwierząt.
4.
Zezwolenia, o których mowa w ust. 1, wydają:
1)
rektorzy szkół wyższych,
2)
Polska Akademia Nauk,
3)
organy sprawujące zwierzchni nadzór nad zakładami (placówkami i instytutami naukowo-badawczymi) określonymi w § 1 ust. 3.
§  6.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.
*Z dniem 24 października 1997 r. rozporządzenie zachowuje moc w części nie sprzecznej z ustawą z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz.U.97.111.724) do czasu wydania przepisów wykonawczych do tej ustawy, nie dłużej jednak niż przez okres 12 miesięcy od dnia jej wejścia w życie - zobacz art. 42 powołanej ustawy.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1959.71.452

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Określenie warunków i sposobu dokonywania doświadczeń na zwierzętach oraz trybu wydawania zezwoleń na przeprowadzanie tych doświadczeń.
Data aktu: 16/11/1959
Data ogłoszenia: 28/12/1959
Data wejścia w życie: 28/12/1959