Zatwierdzenie norm państwowych ustalonych przez Polski Komitet Normalizacyjny, dotyczących mechaniki.

ROZPORZĄDZENIE
PRZEWODNICZĄCEGO PAŃSTWOWEJ KOMISJI PLANOWANIA GOSPODARCZEGO
z dnia 28 lutego 1955 r.
w sprawie zatwierdzenia norm państwowych ustalonych przez Polski Komitet Normalizacyjny, dotyczących mechaniki.

Na podstawie art. 13 ust. 2 dekretu z dnia 4 marca 1953 r. o normach i o Polskim Komitecie Normalizacyjnym (Dz. U. Nr 15, poz. 61) zarządza się, co następuje:
§  1.
Zatwierdza się jako normy państwowe (PN) obowiązujące na całym obszarze Państwa następujące normy ustalone przez Polski Komitet Normalizacyjny:
Lp. Numer normy Tytuł normy Data ustalenia normy
1 54/M-55040 Obrabiarki do metali.

Końcówki wrzecion i wiertarek i wiertarko-frezarek.

Główne wymiary.

9 lipca 1954 r.
2 54/M-55070 Obrabiarki do metali.

Końcówki wrzecion szlifierek ze stożkiem zewnętrznym.

Główne wymiary.

9 lipca 1954 r.
3 54/M-55081 Obrabiarki do metali.

Końcówki wrzecion i chwyty trzpieni frezarek.

Główne wymiary.

9 lipca 1954 r.
4 54/M-55091 Obrabiarki do metali.

Rowki teowe obrobione.

Główne wymiary.

9 lipca 1954 r.
5 54/M-61275 Obrabiarki do metali.

Nakrętki teowe.

9 lipca 1954 r.
6 54/M-80005 Drut okrągły ciągniony na zimno goły o średnicy 0,10 - 16 mm.

Wymiary.

31 lipca 1954 r.
7 54/M-82081 Znaki na częściach maszyn z gwintem lewym. 9 lipca 1954 r.
8 54/M-85031 Kliny wpuszczane.

Przekroje klinów i rowków.

29 lipca 1954 r.
9 54/M-85032 Kliny wpuszczane i zaokrąglone i ścięte. 29 lipca 1954 r.
10 54/M-85033 Kliny wpuszczane noskowe. 29 lipca 1954 r.
11 54/M-85034 Kliny płaskie noskowe.

Przekroje klinów i rowków.

29 lipca 1954 r.
12 54/M-85035 Kliny płaskie noskowe. 29 lipca 1954 r.
13 54/M-85036 Wpusty pryzmatyczne.

Przekroje wpustów i rowków.

29 lipca 1954 r.
14 54/M-85037 Wpusty pryzmatyczne pełne. 29 lipca 1954 r.
15 54/M-85039 Kliny.

Tolerancje wymiarów przekrojów, klinów i rowków.

29 lipca 1954 r.
16 54/M-85041 Kliny styczne zwykłe.

Przekroje klinów i rowków.

29 lipca 1954 r.
17 54/M-85042 Kliny styczne wzmocnione.

Przekroje klinów i rowków.

29 lipca 1954 r.
18 54/M-85043 Wpusty czółenkowe.

Przekroje wpustów i rowków.

29 lipca 1954 r.
19 54/M-88502 Koła zębate.

Moduły.

9 lipca 1954 r.
§  2.
Zatwierdza się jako normy państwowe (PN) zalecane na całym obszarze Państwa następujące normy ustalone przez Polski Komitet Normalizacyjny:
Lp. Numer normy Tytuł normy Data ustalenia normy
1 54/M-55024 Chwyty i gniazda narzędzi.

Złącza bagnetowe.

Główne wymiary.

31 lipca 1954 r.
2 54/M-55107 Chwyty i gniazda narzędzi.

Chwyty przeciągaczy okrągłych.

Główne wymiary.

31 lipca 1954 r.
3 54/M-85030 Połączenia wpustowe.

Typy klinów i wpustów.

29 lipca 1954 r.
§  3.
Od dnia wejścia w życie rozporządzenia nie wolno w zakresie ustalonym w normach wymienionych w § 1:
1)
projektować i wykonywać gniazd końcówek wrzecion, wiertarek i wiertarko-frezarek, końcówek wrzecion szlifierek ze stożkiem zewnętrznym, końcówek wrzecion i chwytów trzpieni frezarek, rowków teowych obrobionych i nakrętek teowych innych, niż określone normami wymienionymi w § 1 lp. 1 - 5;
2)
produkować drutu okrągłego ciągnionego na zimno o wymiarach innych, niż określone normą wymienioną w § 1 lp. 6;
3)
znakować części maszyn z gwintem lewym inaczej, niż określa norma wymieniona w § 1 lp. 7;
4)
projektować i wykonywać klinów, wpustów i rowków określonych w normach wymienionych w § 1 lp. 8 - 18, nie odpowiadających wymaganiom tych norm;
5)
projektować i wykonywać kół zębatych o modułach innych, niż określone normą wymienioną w § 1 lp. 19.
§  4.
Przepisów rozporządzenia nie stosuje się:
1)
do wyrobów przeznaczonych na eksport w tym przypadku, gdy zamawiający stawia inne warunki;
2)
do prac naukowo-badawczych;
3)
w zakresie norm wymienionych w § 1 lp. 1 - 5 i 8 - 18 do wyrobów przeznaczonych do celów remontowych i do wyrobów wykonywanych według licencji zagranicznych;
4)
w zakresie normy wymienionej w § 1 lp. 7 do wyrobów przeznaczonych do celów remontowych;
5)
w zakresie normy wymienionej w § 1 lp. 13 do głębokości rowków t i t1 w konstrukcjach typu skrzynek przekładniowych z wałkami o gęstym stopniowaniu średnic dla umożliwienia przesunięcia przez wpust piasty, osadzonej na przyległych odcinkach wałka.
§  5.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 września 1955 r., z tym że:
1)
norma wymieniona w § 1 lp. 1 obowiązuje od dnia 1 października 1956 r.,
2)
normy wymienione w § 1 lp. 2 - 5 obowiązują w stosunku do produkcji nowouruchamianej od dnia 1 lutego 1956 r., a w stosunku do produkcji pozostałej - od dnia 1 września 1956 r.,
3)
normy wymienione w § 1 lp. 8 - 18 obowiązują w stosunku do produkcji nowouruchamianej - od dnia 1 października 1956 r., a w stosunku do produkcji pozostałej - od dnia 1 września 1957 r.,
4)
norma wymieniona w § 1 lp. 19 obowiązuje od dnia 1 stycznia 1956 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1955.13.78

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Zatwierdzenie norm państwowych ustalonych przez Polski Komitet Normalizacyjny, dotyczących mechaniki.
Data aktu: 28/02/1955
Data ogłoszenia: 23/03/1955
Data wejścia w życie: 01/09/1956, 01/01/1956, 01/09/1955, 01/02/1956, 01/10/1956