Dobra skonfiskowane przez byłe rządy zaborcze uczestnikom walk o niepodległość.

USTAWA

z dnia 18 marca 1932 r.

o dobrach skonfiskowanych przez byłe rządy zaborcze uczestnikom walk o niepodległość.

Na mocy art. 44 Konstytucji ogłaszam ustawę następującej treści:

Art.  1.

Dobra, skonfiskowane przez byłe rządy zaborcze uczestnikom walk o odzyskanie niepodległości w latach 1850 - 1864, uczestnicy tych walk, ich małżonkowie i potomkowie mogą otrzymać w granicach uprawnień, zakreślonych przez ustawę niniejszą.

Art.  2.

Osobami uprawnionemi są: uczestnicy walk o odzyskanie niepodległości w okresie lat 1830 - 1864, a w razie ich zejścia - pozostały przy życiu małżonek oraz krewni w prostej linji zstępnej, pod warunkiem, że są obywatelami polskimi, nie byli karani za przestępstwa przeciwko Państwu i zgłosili swe roszczenia do dóbr skonfiskowanych trybem powództwa sądowego przeciwko Skarbowi Państwa przed 15 stycznia 1931 r., jeżeli dobra te położone są na obszarze, na którym obowiązuje tom X cz. I Zb. pr. b. ces. ros., a do dnia 9 marca 1932 r., jeżeli dobra położone są w innej części Państwa.

Małżonek korzysta z uprawnień narówni z dziećmi. Jeżeli jest kilku krewnych, o pierwszeństwie i zakresie ich uprawnień rozstrzygają zasady prawa spadkowego.

Art.  3.

Przedmiotem uprawnienia są dobra, wymienione w art. 1, przejęte bezpośrednio przez Państwo Polskie po państwach zaborczych, o ile te dobra są jeszcze w posiadaniu Państwa.

Dobra te będą uprawnionym wydane w takim stanie, w jakim się one będą znajdowały w chwili wydania.

Do dóbr, jakie uprawnieni mogą otrzymać, należą znajdujące się na gruncie zabudowania mieszkalne i gospodarcze, wszakże bez inwentarzy żywych i martwych.

Jeżeli przedmiotem konfiskaty była nieruchomość miejską, uprawnieni otrzymają wartość zabudowań, znajdujących się na gruncie w wysokości szacunku, w jakim te budynki zostały przyjęte do ubezpieczenia w publicznym zakładzie ubezpieczeń, a gdyby budynki te nie były ubezpieczone - według zasad, ustalonych dla oszacowania budynków przez publiczne zakłady ubezpieczeń od ognia. Wartość ta będzie wypłacona małżonkowi uczestnika walk w całości, synom i córkom w trzech czwartych częściach, wnukom i dalszym krewnym zstępnym w połowie. Jeżeli jest kilku krewnych w różnych stopniach, przyjęta będzie norma korzystniejsza, jaka służy jednemu z nich.

Art.  4. ¹

Osoby uprawnione winny w celu urzeczywistnienia swego prawa najdalej w ciągu trzech miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy zgłosić swe roszczenie do Ministerstwa Skarbu, podając:

1) imię, nazwisko i adres zgłaszającego roszczenie;

2) wywód swego uprawnienia;

3) nazwę, położenie i obszar dóbr skonfiskowanych;

4) czas i okoliczności, w jakich dobra zostały utracone;

5) sąd, w którym sprawa się toczy, oraz stan, w jakim sprawa się znajduje w chwili zgłoszenia.

Niezgłoszenie powyższych roszczeń w terminie trzymiesięcznym pociąga za sobą utratę uprawnień w stosunku do Skarbu Państwa.

Termin trzymiesięczny nie obowiązuje osób, które uzyskały wyroki prawomocne i wykonalne w myśl art. 1295¹ ustawy postępowania cywilnego z r. 1864.

Art.  5.

O przyznaniu dóbr uprawnionemu rozstrzyga Minister Skarbu w porozumieniu z Ministrami: Sprawiedliwości, Rolnictwa i Reform Rolnych, a co do nieruchomości miejskich - z Ministrem Robót Publicznych i Ministrem Sprawiedliwości.

Decyzja ta służyć będzie za tytuł własności.

Wydanie majątku nastąpi po uiszczeniu lub należytem zabezpieczeniu podatku wymierzonego.

Art.  6.

Minister Skarbu w porozumieniu z wyżej wymienionymi ministrami władny będzie unormować rozporządzeniem szczegółowy tryb postępowania, wszczętego na podstawie zgłoszeń uprawnionych, oraz oznaczyć urzędy miejscowe, powołane do wykonania czynności przygotowawczych, poprzedzających powzięcie decyzji.

Art.  7. ²

Postępowanie sądowe w sprawach, wytoczonych przeciwko Skarbowi Państwa o odzyskanie dóbr skonfiskowanych, wymienionych w art. 1, jednocześnie z wejściem w życie ustawy niniejszej ulega zawieszeniu, nie wyłączając instancji kasacyjnej, z mocy samego prawa, aż do czasu rozstrzygnięcia roszczeń, zgłoszonych w trybie, ustawą niniejszą przewidzianym.

Postępowanie z powództw, wytoczonych przez osoby, których roszczenia zostały uwzględnione w trybie, przewidzianym w art. 5 i 6, ulega umorzeniu.

Art.  8. ³

W razie niewydania decyzji w ciągu jednego roku od daty zgłoszenia roszczenia, jak również w razie decyzji odmownej w całości lub części, zgłaszający roszczenie mocen jest podjąć na nowo zawieszone postępowanie. Wznowienie postępowania winno jednak nastąpić pod skutkami utraty uprawnienia w ciągu sześciu miesięcy od daty powstania prawa do wznowienia.

Przy rozpoznawaniu spraw wznowionych sądy, niezależnie od instancji, stosują postanowienia ustawy niniejszej.

Art.  9. ⁴

Otrzymanie dóbr podlega opodatkowaniu, chyba, że czysta ich wartość nie przenosi kwoty 10.000 złotych.

Za podstawę wymiaru podatku przyjmuje się czystą wartość dóbr otrzymywanych według ich stanu i wartości w czasie wydania decyzji lub wyroku prawomocnego i wykonalnego w myśl art. 1295¹ u. p. c. Podatek wymierza się od czystej wartości dóbr według niżej podanej stopy procentowej:

ponad 10 tysięcy złotych do 20 tysięcy złotych - 4%

ponad 20 tysięcy złotych do 50 tysięcy złotych - 8%

ponad 50 tysięcy złotych do 100 tysięcy złotych - 12%

ponad 100 tysięcy złotych do 200 tysięcy złotych - 14%

ponad 200 tysięcy złotych do 500 tysięcy złotych - 16%

ponad 500 tysięcy złotych do 1 miljona złotych - 18%

ponad 1 miljon złotych do 2 miljonów złotych - 20%

ponad 2 miljony złotych do 5 miljonów złotych - 22%

ponad 5 miljonów złotych do 10 miljonów złotych - 24%

ponad 10 miljonów złotych do 20 miljonów złotych - 26%

ponad 20 miljonów złotych do 50 miljonów złotych - 28%

ponad 50 miljonów złotych - 30%

Małżonkowi i dzieciom uczestników walk o niepodległość powyższe stawki obniża się do połowy.

Minister Skarbu ma prawo zamiast poboru podatku zarządzić zatrzymanie na rzecz Państwa takiej części majątku, przypadającego uprawnionym w myśl niniejszej ustawy, jaka co do wartości odpowiada wysokości wymierzonego podatku.

Podatek pobrany będzie również w wypadku otrzymania dóbr skonfiskowanych na podstawie wyroku prawomocnego i wykonalnego w myśl art. 1295¹ u. p. c., chyba że uprawnieni weszli już w ich posiadanie przed wejściem w życie ustawy niniejszej.

Rozporządzenie Ministra Skarbu określi bliżej szczegółowy tryb oszacowania przedmiotu opodatkowania, wymierzania i pobrania podatku oraz władze, powołane do tych czynności.

Art.  10.

Postępowanie w sprawach, unormowanych ustawą niniejszą, jest zwolnione od opłat skarbowych i samorządowych. Zwolnienie to nie dotyczy opłat sądowych.

Art.  11.

Art. 1 - 10 włącznie ustawy niniejszej nie odnosi się do dóbr, skonfiskowanych przez byłe rządy zaborcze, będących w posiadaniu osób prywatnych.

Umowa, na mocy której osoba prywatna, będąca w posiadaniu dóbr, skonfiskowanych przez byłe rządy zaborcze uczestnikom walk o niepodległość, uznaje za właściciela tych dóbr spadkobierców osoby, której dobra zostały skonfiskowane, bądź wyrok, uznający takich spadkobierców za właścicieli dóbr skonfiskowanych, podlega podatkowi spadkowemu według podwyższonej dwukrotnie stawki, przewidzianej w taryfie opodatkowania spadków i darowizn, dołączonej do ustawy z dnia 18 lipca 1924 r. (Dz. U. R. P. Nr. 72, poz. 699), jakaby została zastosowana, gdyby własność majątku przeszła drogą spadkobrania bezpośrednio z osoby, której dobra zostały skonfiskowane, na osobę, uznaną za właściciela na mocy umowy, bądź też wyroku, stawka ta jednak, nie może przekraczać 50%.

Małżonkowi i dzieciom uczestników walk o niepodległość powyższe stawki obniża się do połowy, t. j. stosuje się jednokrotne stawki. Za podstawę wymiaru podatku przyjmuje się czystą wartość majątku według jego stanu i wartości z czasu umowy, bądź też wyroku.

Przejścia dóbr, o których mowa w niniejszym artykule, o ile w czasie od orzeczenia konfiskaty do zawarcia umowy lub wydania wyroku dokonały się drogą spadku, legatu lub darowizny, nie podlegają podatkowi od spadków i darowizn; kwoty, uiszczone po dzień wejścia w życie niniejszej ustawy, nie podlegają zwrotowi.

Art.  12.

Wykonanie ustawy niniejszej porucza się Ministrom Skarbu, Sprawiedliwości, Rolnictwa, Reform Rolnych i Ministrowi Robót Publicznych.

Art.  13.

Ustawa niniejsza wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

1 Art. 4 zmieniony przez art. 1 pkt 1 rozp. z mocą ustawy z dnia 21 października 1932 r. (Dz.U.32.91.771) zmieniającej nin. ustawę z dniem 26 października 1932 r.

2 Art. 7 zmieniony przez art. 1 pkt 2 rozp. z mocą ustawy z dnia 21 października 1932 r. (Dz.U.32.91.771) zmieniającej nin. ustawę z dniem 26 października 1932 r.

3 Art. 8 zmieniony przez art. 1 pkt 3 rozp. z mocą ustawy z dnia 21 października 1932 r. (Dz.U.32.91.771) zmieniającej nin. ustawę z dniem 26 października 1932 r.

4 Art. 9 zmieniony przez art. 1 pkt 4 rozp. z mocą ustawy z dnia 21 października 1932 r. (Dz.U.32.91.771) zmieniającej nin. ustawę z dniem 26 października 1932 r.

• Identyfikator: Dz.U.1932.24.189
• Rodzaj: Ustawa
• Tytuł: Dobra skonfiskowane przez byłe rządy zaborcze uczestnikom walk o niepodległość.
• Data aktu: 18/03/1932
• Data ogłoszenia: 26/03/1932
• Data wejścia w życie: 26/03/1932