Zm.: rozporządzenie z dnia 2 kwietnia 1928 r. o stosunku służbowym, uposażeniu i zaopatrzeniu emerytalnem pracowników Powszechnego Zakładu Ubezpieczeń Wzajemnych.

ROZPORZĄDZENIE
RADY MINISTRÓW
z dnia 20 stycznia 1930 r.
o zmianie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 2 kwietnia 1928 r. o stosunku służbowym, uposażeniu i zaopatrzeniu emerytalnem pracowników Powszechnego Zakładu Ubezpieczeń Wzajemnych.

Na podstawie art. 14 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 27 maja 1927 r. o przymusie ubezpieczenia od ognia i o Powszechnym Zakładzie Ubezpieczeń Wzajemnych (Dz. U. R. P. Nr. 46, poz. 410) zarządza się co następuje:
§  1.
 Do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 2 kwietnia 1928 r. o stosunku służbowym, uposażeniu i zaopatrzeniu emerytalnem pracowników Powszechnego Zakładu Ubezpieczeń Wzajemnych (Dz. U. R. P. Nr. 51, poz. 489) wprowadza się następujące zmiany:
1)
W § 9 ust. 2 skreśla się.
2)
W § 9 ust. 3 zdanie drugie skreśla się.
3)
W § 17 ust. 5 skreśla się.
4)
W § 26 ust. 2 dodaje się na końcu zdanie:

"który prawo to może przelać na jednego z dyrektorów".

5)
W § 47 ust. 1 p. 1 po wyrazach: "zastępcy naczelnego dyrektora" wstawia się wyrazy: "12 mięsiesięcy", po których stawia się przecinek i skreśla się wyraz "oraz".
6)
W § 53 ust. 1 zmienia się tabelę uposażenia miesięcznego naczelnego dyrektora i zastępcy naczelnego dyrektora na następującą:
Stanowisko Szczeble uposażenia
A. B. C. D.
złote
Naczelny dyrektor 3.000.- 3.300.- 3.600 - 3.900.-
Zastępca naczelnego dyrektora 2.200 - 2.400.- 2.600.- 2.800,-
7)
W § 53 ust. 2 zmienia się tabelę uposażenia miesięcznego innych pracowników, z wyjątkiem woźnych, następująco:
Grupa uposażeniowa. Szczeble uposażenia
A. B. C* D.
złote
I 1.190.- 1.240 - 1.290.- 1.340.-
II 1.020.- 1.060.- 1.100.- 1.140.-
III 875.- 910.- 945 - 980.-
IV 750.- 780.- 810.- 840.-
V 630.- 660,- 690.- 720.-
VI 525.- 550 - 575.- 600.-
VII 440.- 460.- 480.- 500.-
VIII 360 - 380.- 400.- 420.-
IX 295.- 310.- 325 - 340.-
X 250 - 260.- 270.- 280.-
XI 210.- 220.- 230.- 240.-
XII 170 - 180.- 190.- 200.-
8)
W § 53 ust. 3 zmienia się tabelę uposażenia miesięcznego woźnych następująco:
Grupa uposażeniowa Szczeble uposażenia
A. B. C. D.
złote
I 315 - 330.- 345.- 360.-
II 255.- 270.- 285.- 300.-
III 195 - 210.- 225.- 240.-
IV 150.- 160.- 170.- 180.-
V 110.- 120.- 130.- 140.-
9)
W § 53 dodaje się nowy ust. 4 o brzmieniu następującem:

"Naczelny dyrektor, zastępca naczelnego dyrektora oraz wszyscy pracownicy Powszechnego Zakładu Ubezpieczeń Wzajemnych otrzymują dodatek mieszkaniowy w wysokości: dla samotnych 10%, dla żonatych i wdowców oraz wdów z dziećmi w wieku do lat 18-tu - 20% uposażenia, określonego w ustępach 1 - 3 niniejszego paragrafu. W razach wyjątkowych naczelny dyrektor może przyznać dodatek 20%-wy wdowcom (wdowom) z dziećmi w wieku ponad 18 lat, jednakże nie wyżej, niż 24 lat, o ile kształcą się w wyższych zakładach naukowych, albo bez względu na wiek, jeżeli wskutek ułomności fizycznej lub umysłowej są niezdolne do zarobkowania i pozostają na wyłącznem utrzymaniu pracownika".

10)
W § 55 w wierszu piątym po wyrazach: "zastępcom dyrektorów" stawia się przecinek i dodaje się wyrazy:

"naczelnikowi wydziału kontroli i organizacji oraz naczelnikom wydziałów wydzielonych".

11)
W § 56 zmienia się liczbę "60" na "100".
12)
W § 57 ust. 2 otrzymuje brzmienie następujące:

"Dodatki te obliczane są od całkowitego uposażenia, określonego w §§ 53 i 56".

13)
W § 62 ust. 5 otrzymuje brzmienie nastęjące:

"Gratyfikację bilansową dla naczelnego dyrektora i zastępcy naczelnego dyrektora przyznaje Minister Skarbu".

14)
W § 62 ust. 6 uzupełnia się na końcu nowem zdaniem o brzmieniu następującem:

"Minister Skarbu w wypadkach, uzasadnionych szczególnemi okolicznościami, może tę normę podnieść o kwotę oszczędności na kosztach administracyjnych roku ubiegłego".

15)
W § 64 ust. 1 p. II otrzymuje brzmienie następujące:

"w razie przeniesienia z urzędu do innej miejscowości:

a) zwrot kosztów biletu kolejowego lub statku dla pracownika i jego żony, jak również dzieci do lat 18 życia włącznie,

b) zwrot kosztów przewozu urządzenia domowego koleją lub statkiem, udowodnionych oryginalnemi listami przewozowemi, a także innemi środkami przewozowemi na podstawie przedstawionych rachunków, ponadto

c) na pokrycie wszystkich innych wydatków, połączonych z przesiedleniem, ryczałt w wysokości: samotnemu - 75% jednomiesięcznego, posiadającemu do trzech członków rodziny, będących na utrzymaniu pracownika, licząc żonę i dzieci do lat 18 włącznie, - 75% dwumiesięcznego, posiadającemu więcej, niż trzech członków rodziny, określonych wyżej, będących na utrzymaniu pracownika - 75% trzymiesięcznego uposażenia, określonego w §§ 53, 56 i 57".

16)
W § 65 ust. 1 zdanie drugie zmienia się tabelę na następującą:
Grupa uposażenia Wysokość diet w złotych
A B.
przy wyjazdach poza obręb powiatu przy wyjazdach w obrębie powiatu
I 35 20
II 30 18
III 27 16
IV 25 14
V 20 12
VI 18 10
VII 14 8,5
VIII 12 7
IX i X 10 6
XI i XII 7 5
17)
W § 65 ust. 2 literę "C" zmienia się na "B".
18)
W § 65 ust. 8 zdanie pierwsze po wyrazach: "na porę nocną" dodaje się wyrazy:

"między 21 a 6 godziną".

19)
W § 65 ust. 8 zdanie drugie otrzymuje brzmienie następujące:

"Wyjątek stanowią diety, określone w kolumnie B ust. 1, mianowicie cała dieta należy się za okres czasu dłuższy, niż 6 godzin".

20)
W § 65 dodaje się nowy ust. 10 o brzmieniu następującem:

"Przy podróżach służbowych i przeniesieniach do miejsc, gdzie obowiązuje dodatek lokalny, diety ulegają odpowiedniemu zwiększeniu o % tego dodatku".

21)
W § 67 ust. 1 otrzymuje brzmienie następujące:

"Naczelnemu dyrektorowi, zastępcy naczelnego dyrektora oraz pracownikom I - III grupy uposażenia zwraca się ceny biletu I klasy koleją lub statkiem, pracownikom IV - VIII grupy uposażenia - 2 klasy i pracownikom pozostałych grup - 3 klasy.

Ponadto naczelny dyrektor, zastępca naczelnego dyrektora oraz pracownicy I - III grupy uposażenia otrzymują przy przejazdach ponad 250 klm zwrot udowodnionej dopłaty za miejsce sypialne, zaś pracownicy IV - VIII grupy uposażenia - zwrot udowodnionej dopłaty za miejsce sypialne 3 klasy, jeżeli podróż nocą jest konieczna ze względów służbowych, a w następny dzień delegowany ma przedsięwziąć czynności służbowe, przyczem prawo korzystania z miejsca sypialnego musi być zaznaczone w delegacji służbowej".

22)
W § 67 dodaje się nowy ustęp 5 o brzmieniu następującem:

"Przy czynnościach w miastach zwraca się koszt przejazdu dorożką lub samochodem według cen miejscowych, o ile odległość miejsca czynności od gmachu urzędu lub mieszkania wynosi więcej, niż 2 klm. Jeżeli w danem mieście jest tańszy środek komunikacyjny np. tramwaj, autobus i t. p., zwraca się koszt przejazdu tym środkiem komunikacyjnym. W pozostałych miejscowościach zwraca się koszta przejazdu według norm, oznaczonych w ust. 3 niniejszego paragrafu, o ile odległość pomiędzy poszczególnemi miejscami czynności wynosi więcej, niż 1/2 klm."

23)
W § 78 ust. 1 zdanie pierwsze zamiast wyrazów: "§ 53" wstawia się wyrazy "§§ 53 i 56".
24)
W § 78 ust. 1 dodaje się nowe zdanie drugie o brzmieniu następującem:

"W wyjątkowych wypadkach, zasługujących na specjalne uwzględnienie, zaliczenie czasu służby państwowej lub samorządowej, względnie w instytucji państwowej, samorządowej lub prawno-publicznej, może być za zgodą władzy nadzorczej dokonane bez opłaty, bez uwzględnienia jednak czasu, jaki pracownik ten przebył w stanie nieczynnym lub w stanie spoczynku".

25)
W § 78 dodaje się nowy ust. 3 o brzmieniu następującem:

"Prawa, wynikające z zaliczenia lat poprzedniej służby państwowej, samorządowej lub prawno-publicznej, wyjątkowo można nabyć za zgodą władzy nadzorczej po przesłużeniu jednego roku w Powszechnym Zakładzie Ubezpieczeń Wzajemnych".

26)
W § 78 ustępy 3 - 6 otrzymują numerację 4 - 7.
27)
W § 79 dodaje się na końcu nowe zdanie o brzmieniu następującem:

"Jeżeli w ten sposób zaliczony będzie niecałkowity dotychczasowy czas pracy, wówczas różnica zaliczona być może według zasad § 78".

28)
W § 81 ust, 2 uzupełnia się w końcu wyrazami:

"oraz czasu służby, obliczonego w myśl § 86".

29)
§ 83 otrzymuje brzmienie następujące:

"1. Podstawę wymiaru zaopatrzenia emerytalnego stanowi uposażenie, ostatnio pobierane w służbie czynnej, w myśl postanowień §§ 53 i 56; dodatek mieszkaniowy jest brany w rachubę w zależności od każdorazowego stanu rodzinnego emeryta, z tem zastrzeżeniem, że wstąpienia w związek małżeński lub powiększenia rodziny po uzyskaniu prawa do zaopatrzenia emerytalnego nie uwzględnia się (§ 53 ust. 4).

2. Zmiany zasad i wysokości uposażenia pracowników Powszechnego Zakładu Ubezpieczeń Wzajemnych będą automatycznie stosowane także do zaopatrzenia emerytalnego; nie stosuje się to do zmian, dotyczących zaszeregowania stanowisk służbowych do grup uposażenia (§ 54).

3. Zaopatrzenie emerytalne wynosi do lat 10 wysługi emerytalnej włącznie 40% (czterdzieści procent) i wzrasta za każdy następny rok służby o 2,4% (dwa całe i cztery dziesiąte procentu), nie może jednak przenosić 100% podstawy wymiaru".

30)
Punkt f) § 85 ust. 1 skreśla się, a punkt następny "g" otrzymuje numerację "f".
31)
W § 86 ust. 1 po wyrazach "w wysokości" wstawia się wyraz "pełnego".
32)
W § 86 ust. 2 zamiast wyrazów: "§ 53" wstawia się wyrazy. "§§ 53 i 56".
33)
W § 86 ust. 5 uzupełnia się następującem zdaniem:

"Nadwyżka ta nie może być jednak mniejsza od połowy kwoty, przypadającej pracownikowi w myśl ust. 1 lub 2 mniejszego paragrafu".

34)
W § 88 ust. 1 zamiast wyrazu "połowę" wstawia się wyrazy: "trzy piąte".
35)
W § 88 ust. 2 zamiast wyrazu "połowę" wstawia się wyrazy: "trzy piąte" i zamiast wyrazów "§ 53" wstawia się wyrazy: "§§ 53 i 56".
36)
W § 100 ust. 1 zdanie pierwsze zamiast wyrazów: "jednomiesięcznego uposażenia, określonego w § 53, za każdy rok służby męża w Powszechnym Zakładzie Ubezpieczeń Wzajemnych, nie wyżej jednak, niż sześciomiesięczne uposażenie" - wstawia się wyrazy: "pełnego rocznego uposażenia".
37)
W § 101 ust. 1 na końcu zdania wyrazy: "trzymiesięcznego ostatnio pobieranego uposażenia" skreśla się, a na ich miejsce wstawia się wyrazy: "pełnego uposażenia, względnie zaopatrzenia za okres czasu, równy okresowi, przewidzianemu dla danego pracownika w § 47 niniejszych przepisów".
38)
W § 101 ust. 1 - uzupełnia się nowem zdaniem o brzmieniu następującem:

"W razie śmierci pracownika, który przesłużył w Powszechnym Zakładzie Ubezpieczeń Wzajemnych (lub instytucjach go poprzedzających) co najmniej 20 lat, pośmiertne wynosi sześciomiesięczne ostatnio pobierane uposażenie, względnie zaopatrzenie".

39)
W § 102 ust. 1 zamiast wyrazów: "§ 53" wstawia się wyrazy: "§§ 53 i 56".
40)
§ 103 ulega skreśleniu.
41)
W § 108 ust. 3 otrzymuje następujące brzmienie:

"W celu określenia podstawy wymiaru zaopatrzenia emerytalnego względnie pensyj wdowich i sierocych dla osób, wymienionych w ustępie 1 i 2 niniejszego paragrafu, naczelny dyrektor dokona zaszeregowania ich do odpowiednich grup uposażenia stosownie do ostatnio pobieranych uposażeń, lub też stosownie do grup uposażeń, przywiązanych do stanowisk, jakie odnośni pracownicy ostatnio zajmowali".

42)
W § 108 ust. 8 otrzymuje brzmienie następujące:

"Do wysługi emerytalnej pracowników, wymienionych w ustępach 1 i 2 niniejszego paragrafu, nie mogą być zaliczane te okresy służby, za które ze Skarbu Państwa pobierane jest zaopatrzenie emerytalne, względnie pensja wdowia i sieroca".

§  2.
 Wykonanie rozporządzenia niniejszego porucza się Ministrowi Skarbu.
§  3.
 Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie z dniem pierwszym miesiąca, następującego po ogłoszeniu, z tem, iż postanowienia punktu 9 § 1 nabierają mocy obowiązującej z dniem 1 stycznia 1929 r. w stosunku do pracowników czynnych, w stosunku zaś do pozostałych - z dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia. W wypadkach przyjęcia do służby w Powszechnym Zakładzie Ubezpieczeń Wzajemnych po dniu 1 stycznia 1929 r. postanowienie § 1 p. 9 nabiera mocy od daty przyjęcia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1930.4.31

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Zm.: rozporządzenie z dnia 2 kwietnia 1928 r. o stosunku służbowym, uposażeniu i zaopatrzeniu emerytalnem pracowników Powszechnego Zakładu Ubezpieczeń Wzajemnych.
Data aktu: 20/01/1930
Data ogłoszenia: 29/01/1930
Data wejścia w życie: 01/02/1930, 01/01/1929