Zastosowanie jednostki stałej do wymiaru składek w zakresie ubezpieczeń na wypadek niezdolności do pracy, starości i na korzyść pozostałych po ubezpieczonych rodzin w b. dzielnicy pruskiej.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA SKARBU
z dnia 17 marca 1924 r.
wydane w porozumieniu z Ministrem Pracy i Opieki Społecznej oraz Ministrem Przemysłu i Handlu w przedmiocie zastosowania jednostki stałej do wymiaru składek w zakresie ubezpieczeń na wypadek niezdolności do pracy, starości i na korzyść pozostałych po ubezpieczonych rodzin w b. dzielnicy pruskiej.

Na mocy art. 7, 9 i 11 ustawy z dnia 6 grudnia 1923 r. o zastosowaniu stałej jednostki do obliczania danin, niektórych innych dochodów publicznych oraz kredytów, udzielanych przez instytucje państwowe i samorządowe (Dz. U R. P. № 127, poz. 1044) zarządza się co następuje:
§  1.
Dla przerachowania klas zarobkowych przewidzianych w § 1245 ordynacji ubezpieczeniowej Rzeszy Niemieckiej z dnia 19 lipca 1911 r., a ustalonych w markach polskich ustawą 2 dnia 20 listopada 1919 r. o walucie w obrębie b. dzielnicy pruskiej (Dz. U. R. P. № 91, poz. 492) przyjmuje się przeciętną wartość franka złotego w ostatnich 3 miesiącach poprzedzających miesiąc, w którym ogłoszoną została ustawa z 20 listopada 1919 r. t. j. w miesiącach: wrześniu, październiku i listopadzie 1919 r.

Wartość ta wynosi 5,33 marek polskich.

Wskutek przyjęcia powyższej wartości kwoty zarobków rocznych w poszczególnych klasach po niezbędnem zaokrągleniu wynoszą:

w klasie I do 55 fr. zł.
" " II ponad 55 " " do 85 fr. zł.
" " III ponad 85 " " " 135 fr. zł.
" " IV ponad 135 " " " 180 fr. zł.
" " V " 180 " "
§  2.
Dla przerachowania składek, przewidzianych w § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 26 listopada 1923 r. w przedmiocie dalszego podwyższenia dodatków drożyźnianych do rent ubezpieczeniowych inwalidów, z powodu starości i dla rodzin po ubezpieczonych, zapewnionych obowiązującą w b. dzielnicy pruskiej ordynacją ubezpieczeniową Rzeszy Niemieckiej z dnia 19 lipca 1911 r. (Dz. U. R. P. № 121 poz. 976), przyjmuje się przeciętną wartość franka złotego z ostatnich 3 miesięcy przed miesiącem, w którym nastąpiło ogłoszenie powyższego rozporządzenia, t. j. z miesięcy; sierpnia, września, i października 1923 r.

Wartość ta wynosi 88,482 mkp. Wskutek przyjęcia powyższej wartości kwoty składek w poszczególnych klasach zarobkowych po niezbędnem zaokrągleniu wynoszą:

w klasie I 0.40 fr. zł.
" II 0.60 " "
" III 0.80 " "
" IV 1.00 " "
" V 1.20 " "
§  3.
Dla zaliczenia ubezpieczonego do klasy zarobkowej miarodajny jest kurs franka złotego w dniu płatności zarobku.

Dla ustalenia w markach polskich kwoty części składki, przypadającej na ubezpieczonego w myśl § 1432 ordynacji ubezpieczeniowej Rzeszy Niemieckiej, miarodajnym jest kurs franka złotego w dniu wypłaty zarobku,.

§  4.
Znaczki dotychczasowe tracą swą ważność z dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, z dniem tym zaprzestaje się ich sprzedaży.

Po dniu wejścia w życie niniejszego rozporządzenia dawne znaczki mogą być użyte, o ile są w posiadaniu zobowiązanych do opłacania składek, tylko w ciągu 3 miesięcy na zapłacenie zaległości z okresu przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia.

Do opłacania składek bieżących używane będą znaczki opiewające na franki złote, wzgl. dziesiąte części franka złotego. Znaczki te będą sprzedawane przez urzędy pocztowe według kursu franka złotego, obowiązującego dla krajowych taryf pocztowych w myśl rozporządzenia Ministra Poczt i Telegrafów z dnia 16 grudnia 1923 r. w sprawie waloryzacji opłat pocztowych, telegraficznych i telefonicznych (Dz. U. R. P. z r. 1924, № 2 poz. 11).

W przeciągu 3 miesięcy od daty wejścia w życie niniejszego rozporządzenia dawne znaczki mogą być złożone w urzędach pocztowych i policzone w nominalnej wartości w markach polskich na poczet wpłat za nowozakupywane zwaloryzowane znaczki we frankach złotych.

Urzędy pocztowe przekazywać będą każdego 16 i ostatniego dnia w miesiącu uzyskaną ze. sprzedaży znaczków gotowizną na konto czekowe Ubezpieczalni Krajowej w Poznaniu w Pocztowej Kasie Oszczędności. Odnośne blankiety czekowe dostarczy urzędom Ubezpieczalnia Krajowa w Poznaniu.

§  5.
Dla opłacania składek zaległych przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia używane będą poza wypadkiem posiadania znaczków dawnych, znaczki opiewające na fr. zł., przyczem zaległą składką przelicza się na fr. zł. podług kursu fr. zł. w dniu wejścia w życie niniejszego rozporządzenia.
§  6.
Składki do kasy emerytalnej dla robotników polskich kolei państwowych w b. zaborze pruskim (oddział R) wymierzone we fr. zł. uiszcza się gotowizną w markach polskich po kursie fr. zł. w dniu wpłaty. Zalegające przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia składki przelicza sit, na fr. zł. po kursie fr. zł. w dniu wejścia w życie; niniejszego rozporządzenia.
§  7.
Jeśli przy zastosowaniu niniejszego rozporządzenia wypadnie kwota franków złotych z więcej niż jeden znakami dziesiętnemi, a zarazem setne części franka złotego wynoszą 5 lub więcej, to zaokrągla się je wzwyż do pełnej dziesiątej części franka złotego, w przeciwnym razie setne' i dalsze części franka złotego opuszcza się.
§  8.
Jeśli z przeliczenia należnej sumy franków złotych na marki polskie, dokonanego przy wpłacie należności, wyniknie suma marek polskich niepodzielna przez 10.000, a zarazem 4 ostatnie cyfry wynoszą 5.000 lub więcej, to zaokrągla się ją wzwyż do kwoty podzielnej przez 10.000; jeśli ostatnie cztery cyfry tworzą liczbę niższą niż 5.000, to zastępuje się je zerami.
§  9.
Od składek i opłat zalegających oblicza się odsetki za zwłokę w wysokości 2% miesięcznie.'
§  10.
Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie z dniem pierwszym następnego miesiąca po miesiącu jego ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1924.29.291

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Zastosowanie jednostki stałej do wymiaru składek w zakresie ubezpieczeń na wypadek niezdolności do pracy, starości i na korzyść pozostałych po ubezpieczonych rodzin w b. dzielnicy pruskiej.
Data aktu: 17/03/1924
Data ogłoszenia: 31/03/1924
Data wejścia w życie: 01/04/1924