WSA: Ubezwłasnowolniony bez kuratora skargi nie złoży

Do wojewódzkiego sądu administracyjnego skargę wniosła osoba częściowo ubezwłasnowolniona. Złożonego pisma nie poparł jednak kurator ustanowiony przez sąd do reprezentacji skarżącej. Tego rodzaju skarga nie mogła więc zostać rozpoznana z uwagi na brak zdolności procesowej skarżącej - orzekł Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.

Skarżąca wniosła do sądu administracyjnego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił wniesioną skargę.

Sąd administracyjny ustalił bowiem, że skarżąca jest osobą częściowo ubezwłasnowolnioną. Ustanowiono dla niej kuratora. Kurator został umocowany przez sąd do reprezentowania częściowo ubezwłasnowolnionej w sprawach urzędowych i w postępowaniach sądowych. W kolejnym postanowieniu kuratorowi przyznano natomiast prawo reprezentowania skarżącej wyłącznie w postępowaniu sądowym.

Stanowisko kuratora

Kurator został wezwany do złożenia oświadczenia, czy popiera osobiście wniesioną skargę. Oświadczenie miało zostać złożone w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Kurator przedłożył pismo, w którym wyjaśnił, że nie popiera wniesionej skargi.

Zdolność procesowa

WSA przypomniał, że zdolność do czynności w postępowaniu w sprawach sądowoadministracyjnych (zdolność procesową) mają osoby fizyczne posiadające pełną zdolność do czynności prawnych. Natomiast osoba fizyczna ograniczona w zdolności do czynności prawnych ma zdolność do czynności w postępowaniu w sprawach wynikających z czynności prawnych, których może dokonywać samodzielnie. Powyższe wynika z treści 26 § 1 i 2 p.p.s.a.

Niesamodzielne działanie

WSA wskazał, że w oparciu o treść art. 27 p.p.s.a. osoba fizyczna niemająca zdolności do czynności w postępowaniu może je podejmować tylko przez swojego przedstawiciela ustawowego. Powyższą regulację stosuje się zarówno co do osób niemających w ogóle zdolności procesowej, jak i osób posiadających ograniczoną zdolność procesową, gdy chodzi o sprawy, w których nie może dokonywać czynności samodzielnie.

Sprawdź: Ludwiczak Larysa, Ubezwłasnowolnienie w polskim systemie prawnym >>

Niemożliwe rozpoznanie

Kurator ustanowiony przez sąd jest przedstawicielem ustawowym osoby częściowo ubezwłasnowolnionej. To on reprezentuje ją w zakresie ustalonym przez sąd - zaznaczył WSA. Innymi słowy za stronę, która nie ma zdolności procesowej czynności w postępowaniu sądowym może podejmować tylko jej przedstawiciel ustawowy. Czynności zdziałane bez udziału kuratora, który jest przedstawicielem ustawowym takiej strony i został umocowany do jej reprezentowania, nie mogą wywołać skutku w postaci merytorycznego rozpoznania przez sąd zgłoszonych przez nią wniosków i środków odwoławczych. Takie zapatrywanie wynika z postanowienia NSA z dnia 28 lipca 2005 r. w sprawie II OZ 636/05 (LEX nr 860093).

Sprawdź: Postanowienie o ubezwłasnowolnieniu >>

Konieczne odrzucenie

WSA podkreślił, że skargę do sądu wniosła osobiście częściowo ubezwłasnowolniona skarżąca. W realiach sprawy skarżąca nie mogła samodzielnie brać udziału w postępowaniu, gdyż nie posiadała ona zdolności procesowej. Natomiast kurator wyznaczony przez sąd do jej reprezentacji w postępowaniu sądowym nie poparł wniesionej skargi. Skargę należało więc odrzucić, w oparciu o przepis art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a. Zgodnie z tą regulacją sąd odrzuca skargę, jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej albo jeżeli skarżący nie ma zdolności procesowej, a nie działa za niego przedstawiciel ustawowy.

Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 listopada 2018 r., I SA/Wa 1180/18, LEX nr 2579952.