Grupa sędziów Trybunału Konstytucyjnego w stanie spoczynku w opublikowanym oświadczeniu stwierdza, że czuje się moralnie zobowiązana do publicznego wyrażenia swojego zdecydowanie krytycznego stanowiska wobec wydania przez Trybunał Konstytucyjny w dniu 10 marca 2022 r. wyroku w sprawie K 7/21.

 

 

Trybunał orzekł w tym wyroku, że art. 6 ust. 1 zdanie pierwsze Europejskiej Konwencji Praw Człowieka (EKPC) jest niezgodny z Konstytucją RP w zakresie, w jakim stanowił podstawę do wydania przez Europejski Trybunał Praw Człowieka (ETPC) kilku wyroków przeciwko Polsce w latach 2021-2022. Chodzi o wyroki stwierdzające naruszanie przez Polskę prawa do sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy przez niezawisły i bezstronny sąd ustanowiony ustawą  w wyniku wprowadzenia i stosowania różnych przepisów dotyczących ustroju sądownictwa. Według Trybunału Konstytucyjnego skutkiem jego wyroku jest usunięcie z systemu prawnego Polski norm, które sam wyinterpretował z art. 6 EKPC, a także wskazanych wyroków ETPC.

Więcej: TK: Trybunał w Strasburgu nie ma prawa do oceny statusu polskich sędziów>>

Drastyczny eksces orzeczniczy

- Zakwestionowanie już po raz drugi w krótkim czasie art. 6 EKPC (poprzednio w wyroku z 24.11.2021 r., K 6/21) jest drastycznym ekscesem orzeczniczym. Liczne wyroki z ostatnich lat, w których orzeczono o niezgodności z Konstytucją orzeczeń TSUE i ETPC nie tylko wykraczają poza zakres właściwości TK, ale świadczą o intencji wyeliminowania zewnętrznej kontroli ustawodawstwa naruszającego konstytucyjne prawo do sądu (art. 45) oraz zasady niezależności sądów (art. 173) i niezawisłości sędziów (art. 178). Pogłębia to kryzys państwa konstytucyjnego, w tym przede wszystkim zasady demokratycznego państwa prawnego i zasady podziału władz oraz powoduje narastającą izolację Polski w Europie - czytamy w oświadczeniu.

Sędziowie TK w stanie spoczynku zwracają ponadto uwagę na dalsze okoliczności dotyczące wyroku K 7/21:

  • Wyrok został wydany kilkanaście dni po rozpoczęciu agresji Federacji Rosyjskiej na Ukrainę. Warto więc przypomnieć w tym kontekście zawstydzający fakt, że Polska stała się drugim państwem, po Rosji, w którym zakwestionowana została moc wiążąca przepisów EKPC i orzeczeń ETPC. Co więcej, stało się to dokładnie w tym samym dniu, w którym Rosja zapowiedziała zamiar wystąpienia z Rady Europy i tym samym z EKPC.
  • Wyrok został wydany w czasie przedłużającego się, ostrego konfliktu z Unią Europejską w związku z zarzutami naruszania zasad państwa prawa w Polsce. Ponieważ prawa podstawowe zagwarantowane w EKPC stanowią część prawa Unii jako zasady ogólne prawa (art. 6 ust. 3 TUE), wyrok jest kolejnym przykładem procesu najpierw negowania, a następnie niszczenia podstaw Unii Europejskiej.
  • Wyrok został wydany w składzie pięcioosobowym, a sprawozdawcą była osoba wybrana do TK na zajęte miejsce sędziowskie, a więc niebędąca sędzią, co wynika wprost z orzeczeń dotyczących bezpośrednio tej osoby, tj. z wyroku TK z 3.12.2015 r. w sprawie K 34/15, jak i wyroku ETPC z 7.05.2021 w sprawie Xero Flor (4907/18). Ta okoliczność powoduje, że wyrok jest dotknięty wadą skutkującą jego nieistnienie w wewnętrznym i międzynarodowym obrocie prawnym.

 

Oświadczenie podpisali:

  • Stanisław Biernat
  • Teresa Dębowska-Romanowska
  • Kazimierz Działocha
  • Lech Garlicki
  • Mirosław Granat
  • Wojciech Hermeliński
  • Adam Jamróz
  • Stefan Jaworski
  • Leon Kieres
  • Biruta Lewaszkiewicz-Petrykowska
  • Wojciech Łączkowski
  • Ewa Łętowska
  • Marek Mazurkiewicz
  • Andrzej Mączyński
  • Janusz Niemcewicz
  • Małgorzata Pyziak-Szafnicka
  • Stanisław Rymar
  • Ferdynand Rymarz
  • Andrzej Rzepliński
  • Jerzy Stępień
  • Piotr Tuleja
  • Sławomira Wronkowska-Jaśkiewicz
  • Mirosław Wyrzykowski
  • Bohdan Zdziennicki
  • Andrzej Zoll
  • Marek Zubik