Szkolenia online Wartościowanie pracy wg Dyrektywy i projektu ustawy o równości wynagrodzeń 27.03.2026 r. godz. 12:00
Włącz wersję kontrastową
Zmień język strony
Włącz wersję kontrastową
Zmień język strony
Prawo.pl

Na czym polega równoważenie odpoczynku dobowego?

Równoważenie odpoczynku dobowego polegać powinno na skróceniu dobowego wymiaru czasu pracy pracownika,wyjaśnia Joanna Kaleta, ekspertSerwisu Prawa Pracy i Ubezpieczeń Społecznych.

Pytanie pochodzi z Serwisu Prawa Pracy i Ubezpieczeń Społecznych:

Na czym polega równoważenie odpoczynku dobowego?

Odpowiedź: równoważenie odpoczynku dobowego polegać powinno na skróceniu dobowego wymiaru czasu pracy pracownika.

Uzasadnienie: pracownikowi przysługuje w każdej dobie prawo do co najmniej 11 godzin nieprzerwanego odpoczynku dobowego. Jedynie w stosunku do pracowników zarządzających zakładem pracy oraz do wszystkich innych pracowników, jeżeli istnieje konieczność prowadzenia akcji ratowniczej w celu ochrony życia lub zdrowia ludzkiego, ochrony mienia lub środowiska albo usunięcia awarii pracodawca może zapewnić mniejszą liczbę godzin nieprzerwanego odpoczynku dobowego. W takich przypadkach pracownikowi przysługuje równoważny okres odpoczynku - art. 132 § 2 i 3 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy – dalej k.p.

Polecamy: Z jaką chwilą rozpoczyna się odpoczynek dobowy pracownika powracającego z delegacji?

Zgodnie ze stanowiskiem Departamentu Prawa Pracy w Ministerstwie Pracy i Polityki Społecznej (pismo znak: DPR-III-079-575/TW/07,) równoważny okres odpoczynku powinien być udzielany bezpośrednio po ostatnim okresie wykonywania pracy w danej dobie (która narusza odpoczynek dobowy) w wymiarze, który dopełni okres odpoczynku po zakończeniu pracy do 11 godzin. Oznacza to, że pracownik będzie mógł podjąć pracę w następnej dobie dopiero po upływie kolejnych 11 godzin od zakończenia pracy w poprzedniej dobie. Ponadto, zrównoważenie odpoczynku dobowego powinno polegać na obniżeniu obowiązującego pracownika dobowego wymiaru czasu pracy w dniu w którym odpoczynek jest równoważony.

Przykładowo więc, pracownik wykonujący pracę w godz. 8:00 – 16:00, po zakończeniu pracy o godzinie 23:00 nie powinien rozpoczynać, w kolejnej dobie pracowniczej, pracy o godzinie 8:00. W kolejnym dniu pracownik powinien rozpocząć pracę dopiero o godzinie 10:00 (po odebraniu nieprzerwanych 11 godzin odpoczynku dobowego liczonego od godziny zakończenia pracy tj. od 23:00) i zakończyć ją o godzinie wynikającej z harmonogramu czasu pracy pracownika tj. o 16:00. Każda praca podjęta przez pracownika poza harmonogramowymi godzinami pracy (w przypadku wskazanym w pytaniu po godz. 16:00) stanowi przy tym pracę w godzinach nadliczbowych. Pracodawca nie powinien bowiem polecać pracownikowi "odpracowania" udzielonego mu w sposób równoważny odpoczynku.

Pamiętać również należy, iż udzielenie pracownikowi równoważnego odpoczynku dobowego obniża wymiar czasu pracy pracownika, ale nie jego wynagrodzenie. Obniżenie wymiaru czasu pracy w danej dobie nie może zatem spowodować obniżenia przysługującego pracownikowi wynagrodzenia za pełen miesięczny wymiar czasu pracy. Tym samym czas od 8:00 do 10:00 w dniu, w którym pracownik odbiera równoważny okres odpoczynku, powinien stanowić dla niego płatna usprawiedliwioną nieobecność w pracy. 

Polecamy książki z prawa pracy