Czy jednostka budżetowa zobowiązana opłacać składki na PFRON do ilości osób zatrudnionych, od których uzależniona jest wysokość składki na PFRON, może zaliczyć osobę niepełnosprawną przebywającą na urlopie bezpłatnym?

Odpowiedź: pracodawca obowiązany do comiesięcznym wpłat na PFRON nie wlicza do stanu zatrudnienia i wskaźnika (od którego to zależy uzyskanie 6% wskaźnika osób z niepełnosprawnością) osób niepełnosprawnych przebywających na urlopie bezpłatnym, zarówno na zasadach ogólnych z k.p. jak i na tzw. obligatoryjnym, gdyż przepis art. 21 ust. 5 u.r.z.n.zawiera w tym zakresie stosowne wyłączenie.

Zobacz także: Od października niepełnosprawny przedsiębiorca nie utraci refundacji z PFRON

Uzasadnienie: pracodawca dokonujący wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych i wypełniając deklaracje i informacje sprawozdawcze obowiązany jest prawidłowo wyliczyć stan zatrudnionych pracowników ogółem oraz osobno stan zatrudnienia pracowników niepełnosprawnych (w osobach i etatach), na podstawie art. 21 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2011 r. Nr 127, poz. 721 z późn. zm.) - dalej u.r.z.n.

Pracodawca zatrudniający co najmniej 25 pracowników w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy jest obowiązany, z zastrzeżeniem ust. 2-5 i art. 22 u.r.z.n., dokonywać miesięcznych wpłat na Fundusz, w wysokości kwoty stanowiącej iloczyn 40,65% przeciętnego wynagrodzenia i liczby pracowników odpowiadającej różnicy między zatrudnieniem zapewniającym osiągnięcie wskaźnika zatrudnienia osób niepełnosprawnych w wysokości 6% a rzeczywistym zatrudnieniem osób niepełnosprawnych. Z wpłat zwolnieni są pracodawcy, u których wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych wynosi co najmniej 6%.

Dla państwowych i samorządowych jednostek organizacyjnych będących jednostkami budżetowymi, zakładami budżetowymi albo gospodarstwami pomocniczymi, instytucji kultury oraz jednostek organizacyjnych zajmujących się statutowo ochroną dóbr kultury uznanych za pomnik historii wskaźnik zatrudnienia osób niepełnosprawnych, o którym mowa w ust. 1 i ust. 2 art. 21 u.r.z.n., wynosi 2%, 3% w 2005 r., 4% w 2006 r., 5% w 2007 r. i 6% w 2008 r. oraz w latach następnych.

Na podstawie art. 66 u.r.z.n. w sprawach nieunormowanych przepisami ustawy stosuje się Kodeks postępowania administracyjnego, Kodeks cywilny oraz Kodeks pracy.

Dlatego też mówiąc o pracowniku stosujemy definicję wskazaną w art. 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (tekst jedn.: Dz. U. z 2014 r. poz. 1502 z późn. zm.) – dalej k.p.

Pracownikiem jest osoba zatrudniona na podstawie:

  • umowy o pracę
  • powołania
  • mianowania
  • wyboru
  • spółdzielczej umowy o pracę

Dlatego też do stanu zatrudnionych nie wliczamy (z uwagi na podstawę świadczenia pracy) m.in: 

  • osób pracujących na podstawie umowy zlecenia,
  • osób pracujących na podstawie umowy o dzieło,
  • osób pracujących na podstawie umowy agencyjnej,
  • osób pracujących na podstawie kontraktu menedżerskiego,
  • pracownika tymczasowego u pracodawcy użytkownika,

Wyłączenia ze stanu zatrudnienia na podstawie art. 21 ust. 5 u.r.z.n.

Zgodnie z art. 21 ust. 5 u.r.z.n. ,pracodawcy, którzy wyliczają miesięczny stan zatrudnienia na potrzeby wpłat na PFRON, do liczby zatrudnionych pracowników nie wliczają osób niepełnosprawnych przebywających na urlopach bezpłatnych oraz osób niebędących osobami niepełnosprawnymi zatrudnionych:

  1. na podstawie umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego;
  2. przebywających na urlopach rodzicielskich
  3. przebywających na urlopach wychowawczych;
  4. nieświadczących pracy w związku z odbywaniem służby wojskowej albo służby zastępczej;
  5. będących uczestnikami Ochotniczych Hufców Pracy;
  6. nieświadczących pracy w związku z uzyskaniem świadczenia rehabilitacyjnego;
  7. przebywających na urlopach bezpłatnych, których obowiązek udzielenia określają odrębne ustawy

Do stanu zatrudnienia nie wlicza się:

  • 1. niepełnosprawnych pracowników:
    • przebywających na urlopach bezpłatnych (bez względu na podstawę prawną udzielenia urlopu)
  • 2. pełnosprawnych pracowników:
    • zatrudnionych na podstawie umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego
    • przebywających na urlopach wychowawczych
    • przebywających na urlopach rodzicielskich
    • niepracujących ze względu na służbę wojskową lub zasadniczą
    • będących uczestnikami OHP
    • pobierających świadczenie rehabilitacyjne
    • przebywające na urlopach bezpłatnych, których obowiązek udzielenia przewidują odrębne przepisy (tzw. urlop obligatoryjny),

Powyższe oznacza, że pracodawca obowiązany do comiesięcznym wpłat na PFRON nie wlicza do stanu zatrudnienia i wskaźnika (od którego to zależy uzyskanie 6% wskaźnika osób z niepełnosprawnością) osób niepełnosprawnych przebywających na urlopie bezpłatnym, zarówno na zasadach ogólnych z k.p. jak i na tzw. obligatoryjnym, gdyż przepis art. 21 ust. 5 u.r.z.n. zawiera w tym zakresie stosowne wyłączenie.