Kto powinien zrekultywować zdewastowane grunty leśne?
Ekspert programu Prawo Ochrony Środowiska odpowiada na pytanie Użytkownika: Kto powinien, w myśl art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych - dalej u.o.g.r.l. - w związku z art. 20 ust 2 u.o.g.r.l., dokonać rekultywacji gruntów leśnych (według ewidencji gruntów i budynków lasy LsVI), zdewastowanych lub zdegradowanych przez nieustalone osoby - starosta czy dyrektor regionalnej dyrekcji lasów państwowych?
Nieruchomość cały czas jest własnością Skarbu Państwa, aktualny właściciel Skarb Państwa – agencja nieruchomości rolnych. Wydobycie kruszywa naturalnego na przedmiotowej nieruchomości odbywało się w latach siedemdziesiątych i osiemdziesiątych XX wieku, przez państwowy zakład produkujący masy bitumiczne. Zakład ten już nie istnieje, został zlikwidowany i nie ma następcy prawnego.
Odpowiedź:
Z informacji zawartych w pytaniu nie jestem w stanie jednoznacznie odpowiedzieć na pytanie. Jednak warto zauważyć, że grunty, które utraciły całkowicie lub częściowo wartości użytkowe nie powinny być oznaczone w ewidencji gruntów, jako użytek leśny.
Zgodnie z dobrą praktyką przyjmuje się, że grunty wymagające rekultywacji oznaczone są jako Tr, a dopiero po wykonaniu zabiegów rekultywacyjnych i klasyfikacji tych gruntów, następuje zmiana w ewidencji na konkretny użytek.
Uzasadnienie:
W pytaniu nie podano powierzchni gruntów wymagających rekultywacji, określonego kierunku rekultywacji oraz daty zmiany w ewidencji gruntów (jak również jej podstawy). Powyższe dane okazują się niezbędne z powodów, o których mowa poniżej.
Należy sprawdzić, jakie grunty, zgodnie z u.o.g.r.l., są gruntami leśnymi. Artykuł 2 ust. 2 u.o.g.r.l. określa, czym są grunty leśne. Gruntami leśnymi nie będą grunty określone w ewidencji gruntów jako użytek Ls, a jedynie określone jako lasy w przepisach o lasach.
Artykuł 3 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach - dalej u.l. określa, czym jest las. Jeżeli przedmiotowy grunt spełnia wskazane wymogi jest gruntem leśnym w rozumieniu przepisów u.o.g.r.l., dla których organem właściwym jest dyrektor regionalnej dyrekcji lasów państwowych.
Ponad to zauważyć należy, że art. 20 ust. 2 u.o.g.r.l. odnosi się do gruntów położonych, w rozumieniu przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, na obszarach rolniczej przestrzeni produkcyjnej. W świetle przytoczonego powyżej przepisu ustawy o lasach, nie ma możliwości wykonania rekultywacji przez dyrektora regionalnej dyrekcji lasów państwowych na gruntach nieprzeznaczonych do produkcji leśnej, czyli o określonym rolnym kierunku rekultywacji.
Powyższe nasuwa wniosek, że rekultywacji gruntów o określonym rolnym kierunku rekultywacji powinien wykonać starosta, a gruntów o określonym leśnym kierunku rekultywacji dyrektor regionalnej dyrekcji lasów państwowych.
Jednocześnie mylące jest twierdzenie, że grunty oznaczone w ewidencji jako Ls/VI wymagają rekultywacji. Rekultywacji wymagają grunty zdegradowane lub zdewastowane. Skoro zostały sklasyfikowane, jako grunty leśne, nasuwa to wniosek, że nastąpiła sukcesja naturalna, a grunty samoistnie odzyskały wartości użytkowe - zostały zrekultywowane przez przyrodę.
