Zakaz podwyższania cen umownych przemysłowych artykułów rynkowych i przeciwdziałanie nieuzasadnionemu ich wzrostowi.

UCHWAŁA Nr 102
RADY MINISTRÓW
z dnia 30 lipca 1984 r.
w sprawie zakazu podwyższania cen umownych przemysłowych artykułów rynkowych i przeciwdziałania nieuzasadnionemu ich wzrostowi.

Na podstawie art. 13 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 26 lutego 1982 r. o cenach (Dz. U. z 1984 r. Nr 13, poz. 59) Rada Ministrów uchwala, co następuje:
§  1.
Wprowadza się na okres do dnia 31 grudnia 1984 r. zakaz podwyższania cen umownych przemysłowych artykułów rynkowych, wytwarzanych przez jednostki gospodarki uspołecznionej. Ceny te, z zastrzeżeniem wyjątków określonych w uchwale, nie mogą być wyższe od cen stosowanych w dniu 31 lipca 1984 r., a w razie braku takich cen - od ostatniej ceny stosowanej w 1984 r.
§  2.
1.
Ceny przemysłowych artykułów rynkowych (§ 1) mogą być podwyższone w razie zmiany w 1984 r. kosztów własnych produkcji tych artykułów z przyczyn niezależnych od producenta, spowodowanej podwyższeniem:
1)
cen surowców, materiałów, półfabrykatów oraz wyrobów i części kooperacyjnych,
2)
stawek taryfowych przewozowych i energetycznych,
3)
amortyzacji w wyniku zmiany stawek oraz przeceny majątku trwałego na dzień 31 grudnia 1983 r.,
4)
stawek podatków obciążających koszty.

Ceny mogą być podwyższone nie więcej niż o kwotę odpowiadającą wzrostowi kosztów produkcji z wymienionych wyżej przyczyn, z uwzględnieniem przepisu § 4 ust. 1.

2.
Podwyżka cen z tytułów, o których mowa w ust. 1, nie może przekraczać 10% ceny stosowanej w dniu 31 lipca 1984 r.
3.
Ceny artykułów mogą być podwyższone również w razie wprowadzenia lub wzrostu podatku obrotowego.
4.
Przez podwyższenie cen surowców, materiałów, półfabrykatów oraz wyrobów i części kooperacyjnych (ust. 1):
1)
wytwarzanych w kraju - rozumie się podwyższenie cen (urzędowych, regulowanych lub umownych) stosowanych przez dotychczasowego sprzedawcę albo podwyższenie cen spowodowane zmianą sprzedawcy, jeżeli towar jest objęty obowiązkowym pośrednictwem jednostek obrotu,
2)
importowanych - rozumie się podwyższenie ceny w stosunku do przeciętnej ceny płaconej w 1983 r.
§  3.
1.
Minister do Spraw Cen w szczególnie uzasadnionych przypadkach może wyrazić zgodę na podwyższenie ceny w stopniu wyższym niż o 10% (§ 2 ust. 2).
2.
Minister do Spraw Cen w uzgodnieniu z Ministrami Handlu Wewnętrznego i Usług oraz Finansów może uchylić zakaz podwyższania cen umownych:
1)
artykułów lub grup artykułów, w obrocie którymi osiągnięto zrównoważenie rynku,
2)
artykułów lub grup artykułów, dla których brak jest społecznego uzasadnienia do utrzymywania niezrównoważonego rynku.
§  4.
1.
Jednostki gospodarki uspołecznionej, które w okresie obowiązywania uchwały zamierzają podwyższyć cenę w granicach wynikających z przepisów uchwały, są obowiązane do sporządzenia kalkulacji ceny przy uwzględnieniu kosztu własnego produkcji, obliczonego na podstawie kosztów uzasadnionych, zgodnie z przepisem art. 11 ust. 5 ustawy z dnia 26 lutego 1982 r. o cenach (Dz. U. z 1984 r. Nr 13, poz. 59). W szczególności w kalkulacji tej powinien być określony wzrost kosztów w 1984 r., spowodowany podwyżką cen zaopatrzeniowych surowców i materiałów oraz innymi czynnikami niezależnymi od producenta.
2.
Minister do Spraw Cen i inne organy sprawujące kontrolę cen przeprowadzają kontrolę prawidłowości sporządzania kalkulacji kosztów, o których mowa w ust. 1.
§  5.
W razie stosowania przez sprzedawcę (producenta lub jednostkę handlową) cen niezgodnie z przepisami uchwały, stosuje się przepisy art. 18 i 19 ustawy z dnia 26 lutego 1982 r. o cenach.
§  6.
Do przemysłowych artykułów rynkowych sprzedawanych również na cele zaopatrzeniowe i inwestycyjne, o których mowa w uchwale nr 195 Rady Ministrów z dnia 27 grudnia 1983 r. w sprawie zakazu podwyższania cen umownych towarów zaopatrzeniowych i inwestycyjnych, wytwarzanych przez jednostki gospodarki uspołecznionej (Monitor Polski Nr 43, poz. 253), stosuje się przepisy niniejszej uchwały.
§  7.
1.
Przepisów uchwały nie stosuje się do cen umownych:
1)
artykułów, dla których wprowadzono okresowe, maksymalne wskaźniki wzrostu cen umownych na określone grupy towarów i usług, zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 26 lutego 1982 r. o cenach,
2)
artykułów sprzedawanych przez przedsiębiorstwa państwowe "Moda Polska" i "Desa" Dzieła Sztuki i Antyki oraz przez spółdzielnie zrzeszone w Centralnym Związku Spółdzielni Rękodzieła Ludowego i Artystycznego "Cepelia",
3)
artykułów wymienionych w wykazie produktów i usług luksusowych, stanowiącym załącznik nr 1 do ustawy z dnia 26 lutego 1982 r. o opodatkowaniu jednostek gospodarki uspołecznionej (Dz. U. z 1984 r. Nr 16, poz. 75), z uwzględnieniem ograniczeń wprowadzonych rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 28 czerwca 1982 r. w sprawie ograniczenia wykazu produktów i usług luksusowych oraz w sprawie stawek podatku obrotowego od sprzedaży tych produktów i usług (Dz. U. z 1982 r. Nr 24, poz. 169 i z 1983 r. Nr 34, poz. 162),
4)
artykułów, do których prawo do oznaczania państwowymi znakami jakości "Q" lub "1" przyznano po dniu 31 lipca 1984 r.
2.
Przepisów uchwały nie stosuje się również, w razie gdy Minister do Spraw Cen - działając na podstawie art. 2 ust. 2 pkt 9 ustawy z dnia 26 lutego 1982 r. o utworzeniu urzędu Ministra do Spraw Cen (Dz. U. Nr 7, poz. 53) - zawrze z producentami (sprzedawcami) porozumienie dotyczące stosowania przez nich cen na przemysłowe artykuły rynkowe.
§  8.
Uchwała wchodzi w życie z dniem 1 sierpnia 1984 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1984.18.130

Rodzaj: Uchwała
Tytuł: Zakaz podwyższania cen umownych przemysłowych artykułów rynkowych i przeciwdziałanie nieuzasadnionemu ich wzrostowi.
Data aktu: 30/07/1984
Data ogłoszenia: 31/07/1984
Data wejścia w życie: 01/08/1984