Regulaminy organizacyjne straży pożarnych.

ZARZĄDZENIE
MINISTRA SPRAW WEWNĘTRZNYCH
z dnia 4 września 1980 r.
w sprawie regulaminów organizacyjnych straży pożarnych.

Na podstawie art. 26 pkt 1 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o ochronie przeciwpożarowej (Dz. U. Nr 20, poz. 106) zarządza się, co następuje:
§  1.
Ustala się:
1)
regulamin organizacyjny zawodowej straży pożarnej, stanowiący załącznik nr 1 do zarządzenia,
2)
regulamin organizacyjny obowiązkowej straży pożarnej, stanowiący załącznik nr 2 do zarządzenia.
§  2.
Tracą moc:
1)
zarządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 28 stycznia 1963 r. w sprawie regulaminu organizacyjnego obowiązkowej straży pożarnej w zakładzie pracy (Monitor Polski Nr 12, poz. 64),
2)
zarządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 20 czerwca 1964 r. w sprawie regulaminu organizacyjnego obowiązkowej straży pożarnej na terenie gromad, osiedli i miast (Monitor Polski Nr 42, poz. 199),
3)
zarządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 15 sierpnia 1967 r. w sprawie ustalenia ramowego regulaminu organizacyjnego zawodowej straży pożarnej (Monitor Polski Nr 51, poz. 257).
§  3.
Zarządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

ZAŁĄCZNIKI

ZAŁĄCZNIK Nr  1

REGULAMIN ORGANIZACYJNY ZAWODOWEJ STRAŻY POŻARNEJ.

§  1.
1.
Zawodowa straż pożarna jest jednostką organizacyjną ochrony przeciwpożarowej, powołaną do zwalczania pożarów i współdziałania w ich zapobieganiu, składającą się z osób pełniących służbę zawodową na podstawie stosunku służbowego.
2.
Do zadań zawodowej straży pożarnej należy w szczególności:
1)
prowadzenie działań ratowniczych w czasie pożarów,
2)
udział w zapobieganiu pożarom,
3)
prowadzenie szkolenia pożarniczego i doskonalenia zawodowego,
4)
podejmowanie innych działań związanych z ochroną przeciwpożarową,
5)
współdziałanie w zwalczaniu klęsk żywiołowych oraz w innych akcjach ratowniczych w zakresie i na zasadach określonych w odrębnych przepisach.
§  2.
Zawodowe straże pożarne dzielą się na:
1)
terenowe - podlegające terenowemu organowi administracji państwowej stopnia wojewódzkiego,
2)
zakładowe - podlegające pod względem organizacyjnym kierownikowi zakładu, a pod względem operacyjno-technicznym właściwej terenowej komendzie straży pożarnych.
§  3.
1.
Zawodowa straż pożarna składa się z komendy i jednostek taktycznych.
2.
Zawodowa straż pożarna może dzielić się na oddziały.
3.
Oddział zawodowej straży pożarnej składa się z dowództwa i jednostek taktycznych.
§  4.
1.
Komenda zawodowej straży pożarnej dzieli się zależnie od wielkości jednostki taktycznej na służby lub stanowiska pracy.
2.
Wewnętrzną organizację zawodowej straży pożarnej określa komendant wojewódzki straży pożarnych, a szczegółowy zakres czynności dla poszczególnych stanowisk pracy:
1)
komendant - dla stanowisk pracy w komendzie zawodowej straży pożarnej i dla dowódców oddziałów,
2)
dowódca oddziału - dla stanowisk pracy w oddziale.
§  5.
1.
Zawodową strażą pożarną kieruje komendant, do którego należy w szczególności:
1)
utrzymanie straży w należytej gotowości operacyjno-technicznej,
2)
dysponowanie siłami i środkami straży pożarnej, organizowanie działań ratowniczych oraz analizowanie tych działań,
3)
organizowanie szkolenia i doskonalenia zawodowego oraz wychowania fizycznego i sportu,
4)
współdziałanie w opracowywaniu operacyjnych planów obrony przeciwpożarowej,
5)
analizowanie stanu ochrony przeciwpożarowej oraz inicjowanie przedsięwzięć zmierzających do zmniejszenia zagrożenia pożarowego,
6)
prowadzenie prac w zakresie obronności, w tym również obrony cywilnej,
7)
organizowanie łączności na potrzeby ochrony przeciwpożarowej,
8)
organizowanie zaplecza technicznego sprzętu pożarniczego i nadzór nad jego eksploatacją i konserwacją,
9)
zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków służby,
10)
sprawowanie nadzoru nad operacyjnym zabezpieczeniem własnego terenu działania,
11)
podejmowanie innych działań niezbędnych do wykonywania powierzonych zadań.
2.
Ponadto do komendanta zakładowej zawodowej straży pożarnej należy:
1)
planowanie ochrony przeciwpożarowej zakładu pracy,
2)
uczestniczenie w pracach komisji pożarowo-technicznej,
3)
inicjowanie działalności propagandowo-uświadamiającej.
§  6.
Oddziałem zawodowej straży pożarnej kieruje dowódca oddziału, do którego należy w szczególności:
1)
utrzymywanie w stałej gotowości operacyjno-technicznej oddziału,
2)
dowodzenie jednostką taktyczną w akcjach ratowniczych, organizowanie działań ratowniczych oraz analizowanie tych działań,
3)
utrzymywanie dyscypliny wewnętrznej i regulaminowego toku służby w oddziale,
4)
prowadzenie systematycznego szkolenia i zapewnienie prawidłowego przygotowania oddziału do działań ratowniczych,
5)
analizowanie stanu ochrony przeciwpożarowej oraz inicjowanie przedsięwzięć zmierzających do zmniejszenia zagrożenia pożarowego,
6)
przygotowanie oddziału do zadań w zakresie obrony cywilnej,
7)
zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków służby,
8)
organizowanie wychowania fizycznego i sportu,
9)
podejmowanie innych działań niezbędnych do wykonywania powierzonych zadań.
§  7.
W jednostkach taktycznych służba pełniona jest w systemie zmianowym, a w komendach straży i dowództwach oddziałów - w systemie codziennym.
§  8.
1.
Szczegółowy porządek dnia i zajęć służbowych w czasie pełnienia służby ustala komendant (dowódca oddziału) na podstawie wytycznych komendanta wojewódzkiego straży pożarnych.
2.
W zawodowych strażach pożarnych stosuje się regulaminy służby wewnętrznej i musztry oraz ceremoniał, ustalone przez Komendanta Głównego Straży Pożarnych na wzór regulaminów Sił Zbrojnych Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej.

ZAŁĄCZNIK Nr  2

REGULAMIN ORGANIZACYJNY OBOWIĄZKOWEJ STRAŻY POŻARNEJ

§  1.
1.
Obowiązkowa straż pożarna jest jednostką organizacyjną ochrony przeciwpożarowej, powołaną spośród mieszkańców miejscowości lub pracowników zakładu pracy do zwalczania pożarów i współdziałania w zapobieganiu im, jeżeli zabezpieczenie przed pożarami na danym obszarze lub w zakładzie pracy wymaga powołania tej straży.
2.
Do zadań obowiązkowej straży pożarnej należy w szczególności:
1)
prowadzenie działań ratowniczych w czasie pożarów,
2)
udział w zapobieganiu pożarom,
3)
prowadzenie szkolenia pożarniczego,
4)
podejmowanie innych działań związanych z ochroną przeciwpożarową,
5)
współdziałanie w zwalczaniu klęsk żywiołowych oraz w innych akcjach ratowniczych w zakresie i na zasadach określonych w odrębnych przepisach.
3.
Obowiązkowa straż pożarna stanowi jednostkę taktyczną ochrony przeciwpożarowej, która pod względem operacyjno-technicznym podlega właściwej terenowej komendzie straży pożarnych.
§  2.
1.
Obowiązkowe straże pożarne dzielą się na:
1)
terenowe - powoływane w miejscowościach przez terenowy organ administracji państwowej stopnia podstawowego na wniosek komendanta rejonowego straży pożarnych,
2)
zakładowe - powoływane w zakładach pracy przez terenowy organ administracji państwowej stopnia podstawowego na wniosek właściwego kierownika zakładu pracy po porozumieniu z komendantem rejonowym straży pożarnych.
2.
Terenowy organ administracji państwowej stopnia podstawowego, który powołał obowiązkową straż pożarną, powiadamia osoby fizyczne o nałożonym obowiązku pełnienia służby w tej straży.
3.
W razie uchylania się członka obowiązkowej straży pożarnej od nałożonego obowiązku pełnienia służby, naczelnik tej straży występuje do właściwego terenowo organu administracji państwowej o zastosowanie środka egzekucyjnego stosownie do przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
§  3.
1.
Obowiązkową strażą pożarną, zwaną dalej "strażą", kieruje naczelnik tej straży.
2.
Naczelnika terenowej i zakładowej straży powołuje terenowy organ administracji państwowej stopnia podstawowego w trybie określonym w § 2.
3.
Naczelnik wyznacza spośród członków straży swojego zastępcę, gospodarza i funkcyjnych.
§  4.
1.
Naczelnik kieruje działalnością straży jednoosobowo, stosując formę rozkazów i poleceń, oraz ustala szczegółową organizację wewnętrzną tej straży.
2.
Do naczelnika należy w szczególności:
1)
podejmowanie działań związanych z utrzymaniem w pełnej gotowości operacyjno-technicznej straży, dbanie o prawidłową eksploatację i konserwację sprzętu straży,
2)
organizowanie i prowadzenie szkolenia członków straży,
3)
dowodzenie strażą w akcjach ratowniczych,
4)
wyznaczanie członków straży do wykonywania zadań,
5)
przedstawianie wniosków i współdziałanie w realizacji zadań związanych z poprawą stanu ochrony przeciwpożarowej i operacyjno-technicznego przygotowania miejscowości (zakładu pracy) oraz inicjowanie przedsięwzięć w tym zakresie,
6)
przygotowanie straży do udziału w obronie cywilnej,
7)
przedstawianie wniosków dotyczących wyposażenia straży w sprzęt i środki techniczne,
8)
czuwanie nad przestrzeganiem dyscypliny organizacyjnej przez członków straży,
9)
podejmowanie innych działań niezbędnych do wykonywania powierzonych zadań.
§  5.
Do obowiązków członka straży należy branie czynnego udziału w działalności straży, a w szczególności:
1)
stawianie się niezwłocznie na ogłoszony alarm oraz uczestniczenie w akcjach ratowniczych,
2)
branie udziału w szkoleniu pożarniczym oraz ćwiczeniach,
3)
dbanie o mienie straży,
4)
przestrzeganie dyscypliny służbowej,
5)
sumienne wykonywanie rozkazów i poleceń naczelnika straży, jego zastępcy i innych przełożonych.
§  6.
1.
Za wzorowe wykonywanie obowiązków naczelnik może stosować wobec członków straży następujące wyróżnienia:
1)
pochwałę ustną,
2)
pochwałę w rozkazie.
2.
Niezależnie od wyróżnień określonych w ust. 1 naczelnik może występować o przyznanie członkom straży szczególnie wyróżniającym się w pełnieniu obowiązków odznak, odznaczeń lub innych wyróżnień i nagród.
§  7.
Za naruszenie obowiązków członka straży naczelnik może stosować następujące środki:
1)
upomnienie ustne,
2)
naganę w rozkazie.
§  8.
Minimalną liczebność straży, normy jej wyposażenia w podstawowy sprzęt pożarniczy oraz świadczenia na rzecz członków straży w zakresie ubezpieczenia od następstw nieszczęśliwych wypadków, a także wyposażenie w odzież specjalną i wyekwipowanie osobiste regulują odrębne przepisy.
§  9.
1.
Rozwiązanie terenowej straży następuje na podstawie decyzji terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego na wniosek komendanta rejonowego straży pożarnych, a zakładowej straży na wniosek kierownika zakładu pracy po porozumieniu z komendantem rejonowym straży pożarnych.
2.
Terenowy organ administracji państwowej stopnia podstawowego w odniesieniu do terenowej straży, a kierownik zakładu pracy w odniesieniu do zakładowej straży przekazują nieodpłatnie sprzęt i wyposażenie pozostałe po rozwiązaniu tych straży na cele ochrony przeciwpożarowej, uwzględniając wnioski komendanta rejonowego straży pożarnych.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1980.22.105

Rodzaj: Zarządzenie
Tytuł: Regulaminy organizacyjne straży pożarnych.
Data aktu: 04/09/1980
Data ogłoszenia: 15/09/1980
Data wejścia w życie: 15/09/1980