Szczegółowa organizacja i zakres działania wojewódzkich i miejskich zarządów architektoniczno-budowlanych oraz szczegółowy zakres działania architektów powiatowych.

ZARZĄDZENIE
PREZESA KOMITETU DO SPRAW URBANISTYKI I ARCHITEKTURY
z dnia 10 lutego 1955 r.
w sprawie szczegółowej organizacji i zakresu działania wojewódzkich i miejskich zarządów architektoniczno-budowlanych oraz szczegółowego zakresu działania architektów powiatowych.

Na podstawie § 16 uchwały nr 319 Rady Ministrów z dnia 18 maja 1954 r. w sprawie organizacji terenowej służby architektoniczno-budowlanej (Monitor Polski Nr A-59, poz. 790) zarządza się, co następuje:

Rozdział  I.

Wojewódzka służba architektoniczno-budowlana.

§  1.
Kierownikiem wojewódzkiego zarządu architektoniczno-budowlanego jest główny architekt województwa, który wykonuje swe czynności przy pomocy jednego lub dwóch zastępców.
§  2.
Zakres czynności zastępcy (zastępców) głównego architekta województwa ustala główny architekt.
§  3.
1.
W skład wojewódzkiego zarządu architektoniczno-budowlanego wchodzą:
1)
architekci rejonowi,
2)
dział urbanistyki (urbanista wojewódzki),
3)
dział architektury (weryfikator projektów),
4)
zespół inspektorów nadzoru nad budownictwem,
5)
składnica map i planów,
6)
oddział ogólny (administracyjny),
7)
wojewódzka pracownia urbanistyczna.
2.
Stanowiska pracy i podział czynności w ramach komórek organizacyjnych wymienionych w ust. 1 ustala główny architekt województwa.
§  4.
Architekci rejonowi sprawują z ramienia głównego architekta województwa opiekę i nadzór nad wyznaczonymi przez niego grupami powiatów. W szczególności udzielają pomocy architektom powiatowym i miejskim w zakresie opracowywania planów urbanistycznych miast i osiedli oraz lokalizacji ważniejszych inwestycji.
§  5.
Do zakresu czynności działu urbanistyki należą sprawy planów ogólnych i szczegółowych koordynacyjnych dla miast, osiedli i wsi oraz lokalizacji szczegółowej inwestycji, a w szczególności:
1)
w zakresie programowania prac urbanistycznych - sprawy:
a)
ustalania programów prac urbanistycznych oraz związanych z nimi opracowań geodezyjnych, fizjograficznych i innych specjalnych,
b)
zlecania i przyjmowania tych prac,
c)
współudziału w koordynowaniu programów prac geodezyjnych i fizjograficznych,
d)
instruowania i kontroli w zakresie programowania tych prac w komórkach (stanowiskach pracy) architektoniczno-budowlanych prezydiów miejskich i powiatowych rad narodowych;
2)
w zakresie planów ogólnych i szczegółowych koordynacyjnych - sprawy:
a)
kontroli opracowywanych poza wojewódzką pracownią urbanistyczną projektów planów ogólnych i szczegółowych koordynacyjnych dla miast, osiedli i wsi,
b)
współdziałania z właściwymi terenowymi komisjami planowania gospodarczego w dziedzinie sporządzania planów inwestycyjnych, opracowania wytycznych do planów ogólnych oraz lokalizacji inwestycji,
c)
opiniowania i zatwierdzania opracowywanych poza wojewódzką pracownią urbanistyczną projektów planów ogólnych i szczegółowych koordynacyjnych dla miast, osiedli i wsi - w oparciu o opinię wojewódzkiej komisji urbanistyczno-architektonicznej,
d)
instruowania i kontroli w zakresie opiniowania planów ogólnych i szczegółowych koordynacyjnych w komórkach (stanowiskach pracy) architektoniczno-budowlanych prezydiów miejskich i powiatowych rad narodowych;
3)
w zakresie lokalizacji szczegółowej - sprawy:
a)
wytycznych lokalizacyjnych i decyzji lokalizacyjnych w przypadkach nie przekazanych do decyzji architektów miejskich lub powiatowych,
b)
opinii w sprawach lokalizacyjnych zastrzeżonych władzom nadrzędnym.
§  6.
Do zakresu czynności działu architektury należą sprawy zatwierdzania i opiniowania projektów inwestycji budowlanych z punktu widzenia urbanistyczno-architektonicznego i budowlanego oraz sprawy projektowania architektonicznego, a w szczególności:
1)
w zakresie zatwierdzania (opiniowania) projektów pod wzglądem urbanistyczno-architektonicznym - sprawy:
a)
opiniowania bądź zatwierdzania - w ramach właściwości głównego architekta województwa - dokumentacji projektowo-kosztorysowej pod względem urbanistyczno-architektonicznym,
b)
przeprowadzania kontroli merytorycznej projektów architektonicznych, które mają być realizowane na terenie działalności głównego architekta województwa - w toku ich opracowywania w jednostkach projektujących oraz zgłaszanie uwag i poprawek,
c)
zgłaszania do Komitetu do Spraw Urbanistyki i Architektury wniosków o przyjęcie przez Komitet zatwierdzania niektórych projektów, których zatwierdzanie należy do kompetencji głównego architekta województwa, i prowadzenie wykazów projektów podlegających zatwierdzeniu przez Komitet do Spraw Urbanistyki i Architektury oraz przez głównego architekta województwa,
d)
wyrażania zgody na decyzje organów konserwatorskich dotyczące zabytków urbanistycznych i architektonicznych,
e)
zgłaszania wniosków w sprawach jakości opracowań projektowych w jednostkach projektujących,
f)
ustalania, które projekty typowe nadają się bądź są zalecane do realizacji na terenie działalności głównego architekta województwa lub na niektórych częściach tego terenu,
g)
merytorycznej obsługi wojewódzkiej komisji urbanistyczno-architektonicznej,
h)
instruowania i kontroli w sprawach wstępnych projektów architektonicznych oraz urbanistycznych planów realizacyjnych (inwestorskich) w komórkach (stanowiskach pracy) architektoniczno-budowlanych prezydiów miejskich i powiatowych rad narodowych);
2)
w zakresie zatwierdzania projektów pod względem budowlanym - sprawy:
a)
zatwierdzania dla uspołecznionego budownictwa ogólnego i mieszkaniowego projektów technicznych: architektoniczno-budowlanych, konstrukcyjnych, instalacji sanitarnych, cieplnych i gazowych oraz instalacji elektrycznych - z wyjątkiem projektów wykonanych przez biura projektowe, upoważnione do zatwierdzania projektów technicznych,
b)
zatwierdzania w miarę konieczności projektów technicznych dla budownictwa indywidualnego w zastępstwie architektów powiatowych i miejskich do czasu uzupełnienia właściwych kadr fachowych w powiatowej i miejskiej służbie architektoniczno-budowlanej,
c)
ustalania warunków technicznych adaptacji projektów typowych oraz zatwierdzania adaptacyjnych projektów zamiennych,
d)
instruowania i kontroli w zakresie zatwierdzania projektów wstępnych w komórkach (stanowiskach pracy) architektoniczno-budowlanych prezydiów miejskich i powiatowych rad narodowych.
§  7.
Do zakresu czynności zespołu inspektorów nadzoru nad budownictwem należą sprawy nadzoru urbanistyczno-architektonicznego oraz inspekcyjno-budowlanego nad budownictwem oraz sprawy orzecznictwa, a w szczególności:
1)
w zakresie nadzoru urbanistyczno-architektonicznego i inspekcyjno-budowlanego - sprawy:
a)
prowadzenia i organizowania nadzoru urbanistyczno-architektonicznego nad realizacją budownictwa oraz nadzoru inspekcyjno-budowlanego nad realizacją budownictwa ogólnego i mieszkaniowego na terenie działalności głównego architekta województwa,
b)
prowadzenia - w miarę konieczności - w zastępstwie architektów powiatowych i miejskich (do czasu uzupełnienia właściwych kadr technicznych w powiatowej i miejskiej służbie architektoniczno-budowlanej) kontroli zgodności realizowanego budownictwa z zatwierdzoną lokalizacją szczegółową i zatwierdzonymi projektami architektonicznymi, a ponadto - w stosunku do uspołecznionego budownictwa ogólnego - zgodności z zatwierdzonymi projektami technicznymi oraz sprawy wykrywania i przeciwdziałania samowoli budowlanej,
c)
wstrzymywania robót budowlanych wykonywanych samowolnie bądź niezgodnie z zatwierdzonymi projektami,
d)
zawiadamiania naczelnych organów administracji państwowej o przypadkach naruszenia przepisów prawnych przez podległe tym organom jednostki projektujące, przedsiębiorstwa wykonawstwa budowlanego bądź przez inwestorów, a zwłaszcza o przypadkach samowoli budowlanej - oraz sprawy wniosków o pociągnięcie winnych do odpowiedzialności i zapobieżenie na przyszłość takim przypadkom,
e)
analizowania spraw samowoli budowlanej na terenie województwa i opracowywania wniosków w tym zakresie,
f)
kontroli zgodności projektów architektoniczno-budowlanych, przedstawianych do zatwierdzania, ze stanem faktycznym w terenie,
g)
przeprowadzania inspekcji technicznych w sprawach związanych ze skargami, zażaleniami i odwołaniami,
h)
instruowania i kontroli pracy organów inspekcyjnych niższego szczebla;
2)
w zakresie orzecznictwa - sprawy:
a)
rozpatrywania odwołań od decyzji organów niższego szczebla,
b)
skarg i zażaleń oraz współpraca w tym zakresie z komisją budownictwa wojewódzkiej rady narodowej,
c)
wnioskowania w sprawach karno-administracyjnych,
d)
prowadzenia ewidencji i kwalifikacji osób, które otrzymały uprawnienia w zakresie projektowania, kierowania i nadzorowania robót budowlanych.
§  8.
Do zakresu czynności oddziału ogólnego należą sprawy organizacyjno-administracyjne i budżetowo-gospodarcze wojewódzkiego zarządu architektoniczno-budowlanego, a w szczególności:
1)
sprawy ogólnoadministracyjne:
a)
sprawy organizacji wojewódzkiego zarządu architektoniczno-budowlanego oraz organów niższego szczebla, planowanie i sprawozdawczość ogólna,
b)
sprawy osobowe (wnioski w sprawach przyjęć, przeniesień, zwolnień, urlopów, awansów, odznaczeń itp.), dyscypliny pracy i szkolenia kadr własnych,
c)
sprawy kancelaryjno-administracyjne wojewódzkiego zarządu architektoniczno-budowlanego i wojewódzkiej komisji urbanistyczno-architektonicznej oraz prowadzenie podręcznej biblioteki;
2)
sprawy budżetowo-gospodarcze:
a)
opracowywanie preliminarza budżetowego, realizacja budżetu i sprawozdawczość budżetowa,
b)
rozliczenia z podróży służbowych i delegacji,
c)
sprawy zaopatrzenia wojewódzkiego zarządu architektoniczno-budowlanego,
d)
instruktaż i kontrola w zakresie spraw wymienionych pod lit. a), b) i c) w komórkach architektoniczno-budowlanych prezydiów miejskich i powiatowych rad narodowych.
§  9.
Do składnicy map i planów należy:
a)
prowadzenie ewidencji map i planów urbanistycznych oraz projektów wstępnych i technicznych,
b)
prowadzenie kartoteki urbanistycznej miast i osiedli,
c)
przechowywanie map, planów i projektów oraz czuwanie nad prawidłowością ich obiegu,
d)
instruktaż i kontrola w zakresie spraw wymienionych pod lit. a), b) i c) w komórkach architektoniczno-budowlanych prezydiów miejskich i powiatowych rad narodowych.
§  10.
1.
Do zakresu czynności wojewódzkiej pracowni urbanistycznej należy opracowywanie projektów urbanistycznych, wynikających z zadań głównego architekta województwa.
2.
Szczegółową organizację i zakres czynności wojewódzkiej pracowni urbanistycznej ustali odrębne zarządzenie.

Rozdział  II.

Miejska służba architektoniczno-budowlana w miastach: Częstochowie, Krakowie, Lublinie, Poznaniu, Szczecinie i Wrocławiu.

§  11.
Kierownikiem miejskiego zarządu architektoniczno-budowlanego jest główny architekt miasta, który wykonuje swe czynności przy pomocy jednego lub kilku zastępców.
§  12.
Zakres czynności zastępców głównego architekta miasta ustala główny architekt.
§  13.
1.
W skład miejskiego zarządu architektoniczno-budowlanego wchodzą:
1)
inżynier miejski,
2)
dział urbanistyki (urbanista miejski),
3)
dział architektury (miejski weryfikator projektów),
4)
zespół inspektorów nadzoru nad budownictwem,
5)
składnica map i planów,
6)
oddział ogólny (administracyjny),
7)
miejska pracownia urbanistyczna.
2.
Stanowiska pracy i podział czynności w ramach komórek organizacyjnych wymienionych w ust. 1 ustala główny architekt miasta,
§  14.
Do zakresu czynności inżyniera miejskiego należy czuwanie nad zgodnością projektów budowy urządzeń miejskich z planami urbanistycznymi miasta oraz nad koordynacją robót związanych z głębokim rozkopywaniem ziemi, prowadzonych przez różnych inwestorów, współpraca z miejską komisją planowania gospodarczego w zakresie opracowania planów inwestycyjnych urządzeń miejskich, wydawanie pozwoleń na roboty budowlane związane z głębokim rozkopywaniem ziemi, prowadzenie aktualnej mapy urządzeń miejskich.
§  15.
Do zakresu czynności działu urbanistyki należą sprawy planu ogólnego i planów szczegółowych koordynacyjnych miasta oraz sprawy lokalizacji szczegółowej inwestycji, a w szczególności:
1)
w zakresie planu ogólnego i planów szczegółowych koordynacyjnych miasta - sprawy:
a)
ustalania programów prac urbanistycznych oraz związanych z nimi opracowań geodezyjnych i fizjograficznych oraz innych specjalnych,
b)
zlecania i przyjmowania tych prac,
c)
kontroli opracowywanych poza miejską pracownią urbanistyczną projektów planów ogólnych i szczegółowych koordynacyjnych miasta,
d)
współdziałania z właściwymi terenowymi komisjami planowania gospodarczego w dziedzinie sporządzania planów inwestycyjnych, opracowania wytycznych do planu ogólnego miasta oraz lokalizacji inwestycji,
e)
opiniowania i zatwierdzania opracowywanych poza miejską pracownią urbanistyczną projektów planów ogólnego i szczegółowych koordynacyjnych miasta - w oparciu o opinię miejskiej komisji urbanistyczno-architektonicznej;
2)
w zakresie lokalizacji szczegółowej - sprawy:
a)
wytycznych lokalizacyjnych i decyzji lokalizacyjnych,
b)
opinii w sprawach lokalizacyjnych, zastrzeżonych władzom nadrzędnym.
§  16.
Do zakresu czynności działu architektury należą sprawy zatwierdzania i opiniowania projektów z punktu widzenia urbanistyczno-architektonicznego i budowlanego oraz projektowania architektonicznego, a w szczególności:
1)
w zakresie zatwierdzania projektów pod względem urbanistyczno-architektonicznym - sprawy:
a)
opiniowania lub zatwierdzania dokumentacji projektowo-kosztorysowej pod względem urbanistyczno-architektonicznym,
b)
przeprowadzania kontroli merytorycznej projektów architektonicznych, które mają być realizowane na terenia miasta, w toku ich opracowywania w jednostkach projektujących oraz zgłaszania uwag i poprawek,
c)
zgłaszania do Komitetu do Spraw Urbanistyki i Architektury wniosków o przejęcie przez Komitet zatwierdzania niektórych projektów, których zatwierdzanie należy do kompetencji głównego architekta miasta,
d)
sporządzania wykazów projektów podlegających zatwierdzeniu przez Komitet do Spraw Urbanistyki i Architektury oraz przez głównego architekta miasta,
e)
zgłaszania wniosków w sprawach jakości opracowań projektowych w jednostkach projektujących,
f)
ustalania, które projekty typowe nadają się bądź są zalecane do realizacji na terenie miasta,
g)
merytorycznej obsługi miejskiej komisji urbanistyczno-architektonicznej,
h)
nadzoru merytorycznego nad estetyką i obliczem urbanistyczno-architektonicznym miasta, a zwłaszcza sprawy związane ze zmianami wyglądu zewnętrznego budynków i ich części lub otoczenia, z umieszczaniem szyldów, plakatów, napisów i szafek wystawowych;
2)
w zakresie zatwierdzania projektów pod względem budowlanym - sprawy:
a)
zatwierdzania dla uspołecznionego budownictwa ogólnego i mieszkaniowego projektów technicznych, architektoniczno-budowlanych, konstrukcyjnych, instalacji sanitarnych, cieplnych i gazowych oraz instalacji elektrycznych - z wyjątkiem projektów wykonanych przez biura projektowe, upoważnione do zatwierdzania projektów technicznych,
b)
zatwierdzania projektów technicznych dla budownictwa indywidualnego,
c)
ustalania warunków technicznych adaptacji projektów typowych oraz zatwierdzania adaptacyjnych projektów zamiennych,
d)
zgłaszania wniosków do Komitetu do Spraw Urbanistyki i Architektury w sprawach braków formalnych w projektach technicznych zatwierdzonych przez upoważnione biura projektowe.
§  17.
Do zakresu czynności zespołu inspektorów nadzoru nad budownictwem należą sprawy nadzoru urbanistyczno-architektonicznego oraz inspekcyjno-budowlanego nad budownictwem oraz sprawy orzecznictwa, a w szczególności:
1)
w zakresie nadzoru urbanistyczno-architektonicznego i inspekcyjno-budowlanego - sprawy:
a)
wizytowania wszelkich rozpoczynanych i prowadzonych na terenie miasta robót budowlanych, wykrywania i przeciwdziałania samowoli budowlanej, a zwłaszcza niedopuszczania do samowolnego rozpoczynania robót bez zatwierdzonej lokalizacji szczegółowej i bez zatwierdzonego projektu lub wykonywania robót niezgodnie z zatwierdzonymi projektami,
b)
wstrzymywania robót budowlanych rozpoczynanych lub wykonywanych samowolnie bądź niezgodnie z zatwierdzonymi projektami,
c)
zawiadamiania naczelnych organów administracji państwowej o przypadkach naruszenia przepisów prawnych przez podległe im jednostki projektujące, przedsiębiorstwa wykonawstwa budowlanego bądź przez inwestorów, a zwłaszcza o przypadkach samowoli budowlanej; sprawy wniosków o pociągnięcie winnych do odpowiedzialności i zapobieżenie na przyszłość takim przypadkom,
d)
zgłaszania wniosków o pociągnięcie do odpowiedzialności karnej lub dyscyplinarnej osób winnych wykonywania robót samowolnie lub niezgodnie z zatwierdzonymi projektami i obowiązującymi przepisami,
e)
zbierania materiałów dotyczących samowoli budowlanej, z uwzględnieniem przyczyn powstawania samowoli oraz pochodzenia i źródeł wykorzystywanych materiałów budowlanych,
f)
prowadzenia kontroli zgodności wszelkiego realizowanego na terenie miasta budownictwa uspołecznionego z zatwierdzoną lokalizacją szczegółową i zatwierdzonymi projektami architektonicznymi, a ponadto - w stosunku do uspołecznionego budownictwa ogólnego oraz budownictwa indywidualnego - kontroli zgodności z zatwierdzonymi projektami technicznymi oraz prowadzenia robót zgodnie z obowiązującymi przepisami,
g)
prowadzenia kontroli zgodności projektów architektoniczno-budowlanych, przedstawianych do zatwierdzania, ze stanem taktycznym w terenie,
h)
wydawania pozwoleń na budowę, przebudowę i zmianę użytkowania budynków oraz na ich użytkowanie,
i)
ustalania warunków porządkowych przy wykonywaniu robót budowlanych,
j)
udziału w technicznych odbiorach robót budowlano-instalacyjnych w zakresie ustalonym odrębnymi przepisami,
k)
kontroli istniejącego budownictwa w sprawach związanych ze zmianami w wyglądzie zewnętrznym budynków i ich części lub otoczenia, samowolnym umieszczaniem szyldów, napisów, plakatów i szafek wystawowych oraz w innych sprawach, wpływających na estetykę i oblicze urbanistyczno-architektoniczne miasta,
l)
przeprowadzania inspekcji technicznych w sprawach związanych ze skargami, zażaleniami i odwołaniami;
2)
z zakresu orzecznictwa - sprawy:
a)
przygotowywania projektów decyzji,
b)
skarg i zażaleń oraz współpracy w tym zakresie z komisją budownictwa miejskiej rady narodowej,
c)
wnioskowania w sprawach karno-administracyjnych,
d)
prowadzenia ewidencji i kwalifikacji osób, które otrzymały uprawnienia w zakresie projektowania, kierowania i nadzorowania robót budowlanych.
§  18.
Do zakresu czynności oddziału ogólnego należą sprawy organizacyjno-administracyjne i budżetowo-gospodarcze, a w szczególności:
1)
sprawy ogólnoadministracyjne:
a)
sprawy związane z organizacją miejskiego zarządu architektoniczno-budowlanego, planowanie i sprawozdawczość ogólna,
b)
sprawy osobowe (wnioski w sprawach przyjęć, przeniesień, zwolnień, urlopów, awansów, odznaczeń itp.), dyscypliny pracy i szkolenia kadr własnych,
c)
sprawy kancelaryjno-administracyjne miejskiego zarządu architektoniczno-budowlanego i miejskiej komisji urbanistyczno-architektonicznej oraz prowadzenie podręcznej biblioteki;
2)
sprawy budżetowo-gospodarcze:
a)
opracowywanie preliminarza budżetowego, realizacja budżetu i sprawozdawczość budżetowa,
b)
rozliczenia z podróży służbowych i delegacji,
c)
sprawy zaopatrzenia miejskiego zarządu architektoniczno-budowlanego.
§  19.
Do składnicy map i planów należy:
a)
prowadzenie ewidencji map i planów urbanistycznych oraz projektów wstępnych i technicznych,
b)
prowadzenie kartoteki urbanistycznej miasta,
c)
przechowywanie map, planów i projektów oraz czuwanie nad prawidłowością ich obiegu.
§  20.
1.
Do zakresu czynności miejskiej pracowni urbanistycznej należy opracowywanie projektów urbanistycznych, wynikających z zadań głównego architekta miasta.
2.
Szczegółową organizację i zakres czynności miejskiej pracowni urbanistycznej ustali odrębne zarządzenie.

Rozdział  III.

Miejska służba architektoniczno-budowlana w miastach stanowiących powiaty, nie wymieniowych w rozdziale II.

§  21.
Kierownikiem miejskiego zarządu architektoniczno-budowlanego jest architekt miejski.
§  22.
1.
W skład miejskiego zarządu architektoniczno-budowlanego wchodzą:
1)
inżynier miejski,
2)
urbanista miejski,
3)
weryfikator projektów,
4)
inspektor nadzoru nad budownictwem,
5)
referat spraw ogólnych.
2.
Utworzenie stanowiska inżyniera miejskiego następuje w uzasadnionych przypadkach na podstawie uchwały prezydium wojewódzkiej rady narodowej za zgodą Prezesa Komitetu do Spraw Urbanistyki i Architektury.
3.
Podział czynności w ramach stanowisk pracy wymienionych w ust. 1 ustala architekt miejski.
§  23.
Do zakresu czynności inżyniera miejskiego należy czuwanie nad zgodnością projektów budowy urządzeń miejskich z planarni urbanistycznymi miasta oraz nad koordynacją robót związanych z głębokim rozkopywaniem ziemi, prowadzonych przez różnych inwestorów; współpraca z miejską komisją planowania gospodarczego w zakresie opracowania planów inwestycyjnych urządzeń miejskich, wydawanie pozwoleń na roboty budowlane związane z głębokim rozkopywaniem ziemi, prowadzenie aktualnej mapy urządzeń miejskich.
§  24.
Do zakresu czynności urbanisty miejskiego należą sprawy planu ogólnego i planów szczegółowych koordynacyjnych miasta oraz lokalizacji szczegółowej inwestycji, a w szczególności:
1)
w zakresie planu ogólnego i planów szczegółowych koordynacyjnych - sprawy:
a)
stawiania wniosków do programów prac urbanistycznych i związanych z nimi opracowań geodezyjnych, fizjograficznych oraz innych specjalnych,
b)
współdziałania z terenowo właściwą komisją planowania gospodarczego w dziedzinie sporządzania planów inwestycyjnych oraz lokalizacji inwestycji,
c)
opiniowania projektów planu ogólnego i szczegółowych planów koordynacyjnych;
2)
w zakresie lokalizacji szczegółowej - sprawy:
a)
wytycznych lokalizacyjnych i wyboru terenów dla budownictwa oraz wydawania decyzji o lokalizacji szczegółowej w sprawach przekazanych architektowi miejskiemu,
b)
opiniowania wniosków o lokalizacji szczegółowej dla inwestycji zastrzeżonych do kompetencji władz nadrzędnych.
§  25.
Do zakresu czynności weryfikatora projektów należą sprawy zatwierdzania i opiniowania projektów z punktu widzenia urbanistyczno-architektonicznego i budowlanego, a w szczególności:
1)
w zakresie opiniowania i zatwierdzania projektów pod względem urbanistyczno-architektonicznym - sprawy:
a)
opiniowania pod względem urbanistyczno-architektonicznym projektów dokumentacji projektowo-kosztorysowej dla inwestycji przewidzianych do realizacji na terenie miasta oraz
b)
zatwierdzania tej dokumentacji (projektów architektonicznych) w ramach upoważnienia otrzymanego od głównego architekta,
c)
zgłaszania wniosków w sprawach kwalifikowania projektów typowych do realizacji na terenie miasta,
d)
nadzoru merytorycznego nad estetyką i obliczem urbanistyczno-architektonicznym miasta, a zwłaszcza sprawy związane ze zmianami wyglądu zewnętrznego budynków i ich części lub otoczenia, umieszczaniem szyldów, napisów, plakatów i szafek wystawowych;
2)
w zakresie projektów technicznych - sprawy:
a)
zatwierdzania projektów technicznych, architektoniczno-budowlanych, konstrukcyjnych, instalacji sanitarnych, cieplnych i gazowych oraz elektrycznych dla budownictwa indywidualnego oraz projektów technicznych dla uspołecznionego budownictwa ogólnego - w ramach upoważnienia otrzymanego od głównego architekta województwa,
b)
ustalania warunków technicznych adaptacji projektów typowych oraz zatwierdzania adaptacyjnych projektów zamiennych w ramach upoważnienia otrzymanego od głównego architekta województwa.
§  26.
Do zakresu czynności inspektora nadzoru nad budownictwem należą sprawy nadzoru urbanistyczno-architektonicznego oraz inspekcyjno-budowlanego nad budownictwem, a w szczególności sprawy:
a)
wizytowania robót budowlanych budownictwa uspołecznionego i indywidualnego rozpoczynanych i realizowanych na terenie miasta, wykrywania i przeciwdziałania samowoli budowlanej, a zwłaszcza niedopuszczania do samowolnego rozpoczynania robót bez zatwierdzonej lokalizacji szczegółowej i zatwierdzonego projektu lub wykonywania robót niezgodnie z zatwierdzonym projektem,
b)
wstrzymywania wszelkich robót budownictwa uspołecznionego i indywidualnego rozpoczynanych samowolnie, zwłaszcza w przypadku braku zatwierdzonej lokalizacji szczegółowej i zatwierdzonego projektu architektoniczno-budowlanego,
c)
zawiadamiania głównego architekta województwa o przypadkach naruszenia przepisów prawnych przez państwowe jednostki projektujące, przedsiębiorstwa wykonawstwa budowlanego bądź przez inwestorów, a zwłaszcza o samowoli budowlanej - oraz stawianie wniosków o wstrzymanie zaawansowanych robót budowlanych budownictwa uspołecznionego, prowadzonego samowolnie lub niezgodnie z zatwierdzonymi projektami,
d)
zgłaszania wniosków o pociągniecie do odpowiedzialności karnej lub dyscyplinarnej osób winnych wykonywania robót samowolnie lub niezgodnie z zatwierdzonymi projektami,
e)
zbierania materiałów dotyczących samowoli budowlanej z uwzględnieniem przyczyn powstawania samowoli oraz pochodzenia i źródeł wykorzystywanych materiałów budowlanych,
f)
prowadzenia kontroli zgodności realizowanego na terenie miasta budownictwa uspołecznionego z zatwierdzoną lokalizacją szczegółową i zatwierdzonymi projektami architektonicznymi, a ponadto - w stosunku do uspołecznionego budownictwa ogólnego oraz budownictwa indywidualnego - kontroli zgodności z zatwierdzonymi projektami technicznymi oraz prowadzenia robót zgodnie z obowiązującymi przepisami,
g)
prowadzenia kontroli zgodności projektów architektoniczno-budowlanych przedstawianych do zatwierdzenia ze stanem faktycznym w terenie,
h)
wydawania pozwoleń na budowę, przebudowę i zmianę użytkowania budynków oraz na ich użytkowanie,
i)
ustalania warunków porządkowych przy wykonywaniu robót budowlanych,
j)
udziału w technicznych odbiorach robót budowlano-instalacyjnych w zakresie ustalonym odrębnymi przepisami,
k)
kontroli istniejącego budownictwa w sprawach związanych ze zmianami w wyglądzie zewnętrznym budynków i ich części lub otoczenia, samowolnym umieszczaniem szyldów, napisów, plakatów i szafek wystawowych oraz w innych sprawach wpływających na estetyką i urbanistyczno-architektoniczne oblicze miasta,
l)
załatwiania bądź opiniowania skarg i zażaleń,
m)
prowadzenia ewidencji i kwalifikacji osób, które otrzymały uprawnienia w zakresie projektowania, kierowania i nadzorowania robót budowlanych.
§  27.
Do zakresu czynności referatu spraw ogólnych należą sprawy organizacyjno-administracyjne i budżetowo-gospodarcze, a w szczególności:
a)
sprawy organizacji miejskiego zarządu architektoniczno-budowlanego, planowanie i sprawozdawczość ogólna,
b)
sprawy osobowe (wnioski w sprawach przyjęć, przeniesień, zwolnień, urlopów, awansów, odznaczeń itp.), dyscypliny pracy i szkolenia kadr własnych,
c)
sprawy kancelaryjno-administracyjne i prowadzenie podręcznej biblioteki,
d)
opracowywanie preliminarza budżetowego, realizacja budżetu i sprawozdawczość budżetowa,
e)
rozliczenia z podróży służbowych i delegacji,
f)
sprawy zaopatrzenia miejskiego zarządu architektoniczno-budowlanego,
g)
prowadzenie ewidencji map i planów urbanistycznych oraz projektów wstępnych i technicznych, przechowywanie map, planów i projektów oraz czuwanie nad prawidłowością ich obiegu,
h)
prowadzenie kartoteki urbanistycznej miasta.
§  28.
1.
Prezydium wojewódzkiej rady narodowej za zgodą Prezesa Komitetu do Spraw Urbanistyki i Architektury może zaniechać utworzenia w prezydium miejskiej rady narodowej miejskiego zarządu architektoniczno-budowlanego, o ile miejscowe warunki to uzasadniają. W tym przypadku stanowisko architekta miejskiego jest wieloosobowym stanowiskiem pracy.
2.
Zakres działania stanowiska pracy architekta miejskiego, utworzonego zgodnie z przepisem ust. 1, jest analogiczny do zakresu działania miejskiego zarządu architektoniczno-budowlanego. Podział czynności między poszczególnych pracowników ustala architekt miejski.

Rozdział  IV.

Powiatowa służba architektoniczno-budowlana.

§  29.
1.
Stanowisko architekta powiatowego jest wieloosobowym lub jednoosobowym, stanowiskiem pracy.
2.
Podział czynności między poszczególnych pracowników ustala architekt powiatowy.
§  30.
Do zakresu działania architekta powiatowego należą:
1)
sprawy urbanistyczne;
a)
stawianie wniosków do programów prac urbanistycznych i związanych z nimi opracowań geodezyjnych, fizjograficznych oraz innych opracowań specjalnych,
b)
współdziałanie z terenowo właściwą komisją planowania gospodarczego w dziedzinie sporządzania planów inwestycyjnych oraz lokalizacji inwestycji,
c)
opiniowanie projektów planów ogólnych i szczegółowych koordynacyjnych dla miast, osiedli i wsi,
d)
sprawy wytycznych lokalizacyjnych i wyboru terenów dla budownictwa oraz wydawanie decyzji lokalizacji szczegółowej w sprawach przekazanych architektowi powiatowemu,
e)
opiniowanie wniosków o lokalizacji szczegółowej dla inwestycji zastrzeżonych do kompetencji władz nadrzędnych;
2)
sprawy architektoniczne:
a)
opiniowanie pod względem urbanistyczno-architektonicznym projektów dokumentacji projektowo-kosztorysowej dla inwestycji przewidzianych do realizacji na terenie powiatu oraz zatwierdzanie tej dokumentacji (projektów architektonicznych) w ramach upoważnienia otrzymanego od głównego architekta województwa,
b)
zgłaszanie wniosków w sprawach kwalifikowania projektów typowych do realizacji na terenie powiatu,
c)
zatwierdzanie projektów technicznych, architektoniczno-budowlanych, konstrukcyjnych, instalacji sanitarnych, cieplnych i gazowych oraz elektrycznych dla budownictwa indywidualnego oraz projektów technicznych dla uspołecznionego budownictwa ogólnego - w ramach upoważnienia otrzymanego od głównego architekta województwa,
d)
ustalanie warunków technicznych adaptacji projektów typowych oraz zatwierdzanie adaptacyjnych projektów zamiennych - w ramach upoważnienia otrzymanego od głównego architekta województwa;
3)
sprawy nadzoru urbanistyczno-architektonicznego i inspekcyjno-budowlanego:
a)
wizytowanie robót budowlanych budownictwa uspołecznionego i indywidualnego rozpoczynanych i prowadzonych na terenie powiatu, wykrywanie i przeciwdziałanie samowoli budowlanej, a zwłaszcza niedopuszczanie do samowolnego rozpoczynania robót bez zatwierdzonej lokalizacji szczegółowej i zatwierdzonego projektu lub też wykonywania robót niezgodnie z zatwierdzonymi projektami,
b)
wstrzymywanie wszelkich robót budowlanych budownictwa uspołecznionego i indywidualnego rozpoczynanych samowolnie, zwłaszcza w przypadku braku zatwierdzonej lokalizacji szczegółowej i zatwierdzonego projektu architektoniczno-budowlanego,
c)
zawiadamianie głównego architekta województwa o przypadkach naruszania przepisów prawnych przez państwowe jednostki projektujące, przedsiębiorstwa wykonawstwa budowlanego bądź przez inwestorów, a zwłaszcza o samowoli budowlanej, oraz stawianie wniosków o wstrzymanie zaawansowanych robót budowlanych budownictwa uspołecznionego, prowadzonych samowolnie lub niezgodnie z zatwierdzonymi projektami,
d)
zgłaszanie wniosków o pociągnięcie do odpowiedzialności karnej lub dyscyplinarnej osób winnych wykonywania robót samowolnie lub niezgodnie z zatwierdzonymi projektami,
e)
zbieranie materiałów dotyczących samowoli budowlanej z uwzględnieniem przyczyn powstawania samowoli oraz pochodzenia i źródeł wykorzystywanych materiałów budowlanych,
f)
prowadzenie kontroli zgodności realizowanego na terenie powiatu budownictwa uspołecznionego z zatwierdzoną lokalizacją szczegółową i zatwierdzonymi projektami architektonicznymi, a ponadto w stosunku do uspołecznionego budownictwa ogólnego oraz budownictwa indywidualnego - kontroli zgodności z zatwierdzonymi projektami technicznymi oraz prowadzenia robót zgodnie z obowiązującymi przepisami,
g)
prowadzenie kontroli zgodności projektów architektoniczno-budowlanych, przedstawianych do zatwierdzenia, ze stanem faktycznym w terenie,
h)
wydawanie pozwoleń na budowę, przebudowę i zmianę użytkowania budynków oraz na ich użytkowanie,
i)
ustalanie warunków porządkowych przy wykonywaniu robót budowlanych,
j)
udział w technicznych odbiorach robót budowlano-instalacyjnych w zakresie ustalonym odrębnymi przepisami,
k)
kontrola istniejącego budownictwa w sprawach związanych ze zmianami w wyglądzie zewnętrznym budynków i ich części lub otoczenia, samowolnym umieszczaniem szyldów, napisów, plakatów i szafek wystawowych oraz w innych sprawach, wpływających na estetykę i urbanistyczno-architektoniczne oblicze miast, osiedli i wsi na terenie działania architekta powiatowego,
l)
załatwianie bądź opiniowanie skarg i zażaleń,
m)
prowadzenie ewidencji i kwalifikacji osób, które otrzymały upoważnienia w zakresie projektowania, kierowania i nadzorowania robót budowlanych,
n)
nadzór budowlany nad utrzymaniem budynków.
§  31.
Obsługę architektów powiatowych w zakresie spraw ogólnoadministracyjnych i budżetowo-gospodarczych prowadzą właściwe komórki prezydiów powiatowych rad narodowych.
§  32.
Zarządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1955.49.486

Rodzaj: Zarządzenie
Tytuł: Szczegółowa organizacja i zakres działania wojewódzkich i miejskich zarządów architektoniczno-budowlanych oraz szczegółowy zakres działania architektów powiatowych.
Data aktu: 10/02/1955
Data ogłoszenia: 31/05/1955
Data wejścia w życie: 31/05/1955