Wzmożenie dyscypliny finansowej na odcinku podatku od wynagrodzeń i składek na Społeczny Fundusz Oszczędnościowy "C" oraz umorzenie zaległości w podatku od wynagrodzeń u płatników administracji publicznej, gospodarki uspołecznionej i instytucji społecznych.

INSTRUKCJA
MINISTRA FINANSÓW
z dnia 22 listopada 1950 r.
w sprawie wzmożenia dyscypliny finansowej na odcinku podatku od wynagrodzeń i składek na Społeczny Fundusz Oszczędnościowy "C" oraz w sprawie umorzenia zaległości w podatku od wynagrodzeń u płatników administracji publicznej, gospodarki uspołecznionej i instytucji społecznych.

W związku z wejściem w życie uchwały Prezydium Rządu z dnia 13 września 1950 r. w sprawie wzmożenia dyscypliny finansowej na odcinku podatku od wynagrodzeń i składek na Społeczny Fundusz Oszczędnościowy "C" oraz w sprawie umorzenia zaległości w podatku od wynagrodzeń u płatników administracji publicznej, gospodarki uspołecznionej i instytucji społecznych (Monitor Polski. Nr A-106, poz. 1335) zarządza, się, co następuje:
I.
1.
Płatnikami administracji publicznej w rozumieniu uchwały są: Kancelaria Rady Państwa, Kancelaria Sejmu Ustawodawczego, organa kontroli państwowej, władze sądowe, władze i urzędy państwowe, wojskowe i bezpieczeństwa publicznego oraz instytucje i zakłady państwowe.
2.
Płatnikami gospodarki uspołecznionej w rozumieniu uchwały są: instytucje publiczno-prawne, przedsiębiorstwa państwowe i pod zarządem państwowym, Centralny Związek Spółdzielczy, centrale spółdzielni, centrale spółdzielczo-państwowe, spółdzielnie, spółki prawa cywilnego lub handlowego, w których Skarb Państwa, przedsiębiorstwa państwowe albo osoby prawne prawa publicznego posiadają udział wynoszący ponad 50% kapitału zakładowego, przedsiębiorstwa o kapitale mieszanym państwowym i spółdzielczym, instytucje kredytowe oraz w czasie do dnia 28 października 1950 r. przedsiębiorstwa państwowo-spółdzielcze.
3.
Instytucjami społecznymi w rozumieniu uchwały są: partie polityczne, związki zawodowe, stowarzyszenia oraz organizacje społeczne.

II.

Na podstawie art. 35 dekretu z dnia 26 października 1950 r. o zobowiązaniach podatkowych (Dz. U. R. P. Nr 49, poz. 452) umarza się wszelkie zaległości w podatku przypadającym od wynagrodzeń w rozumieniu dekretu z dnia 18 sierpnia 1945 r. o podatku od wynagrodzeń (Dz. U. R. P. z 1947 r. Nr 30, poz. 129), wypłaconych przez płatników administracji publicznej, gospodarki uspołecznionej i instytucji społecznych, jeżeli zaległości te powstały skutkiem nieobliczenia i niepobrania podatku od wynagrodzeń przez tych płatników w ogóle lub wskutek obliczenia i pobrania w kwocie niższej od wynikającej z obowiązujących przepisów, zaległości zaś dotyczą wypłat wynagrodzeń dokonanych do dnia 1 stycznia 1948 r.

III.

Zleca się organom finansowym aby:

1)
dopilnowały wykonania postanowień, zawartych w cz. I ust. 1 pkt 1) lit. b) uchwały;
2)
pociągały do odpowiedzialności z mocy przepisów prawa karnego skarbowego (Dz. U. R. P. z 1947 r. Nr 32, poz. 140, z 1950 r. Nr 12, poz. 118 i Nr 49, poz. 452) pracowników wymienionych w cz. I ust. 3 pkt 2) i 3) uchwały, za naruszenie przepisów, określonych w cz. I ust. 3 uchwały;
3)
w toku przeprowadzania kontroli podatkowej u płatników badały, czy orzeczenia Komisji Dyscyplinarnej (cz. I ust. 3 pkt 5) uchwały) podawane są do wiadomości organów finansowych;
4)
w sprawach, określonych w cz. II niniejszej instrukcji:
a)
wszczęte postępowanie karne toczące się przed organami finansowymi umorzyły na podstawie art. 213 prawa karnego skarbowego w brzmieniu nadanym art. 1 pkt 80) ustawy z dnia 7 marca 1950 r. o zmianie niektórych przepisów prawa karnego skarbowego (Dz. U. R. P. Nr 12, poz. 116),
b)
przekazanych do postępowania sądowego, wystąpiły z wnioskiem do właściwych władz prokuratorskich o umorzenie postępowania karnego na podstawie art. 49 k. p. k. w związku z art. 188 prawa karnego skarbowego w brzmieniu, nadanym art. 1 pkt 72) ustawy wymienionej pod lit. a),
c)
toczących się przed sądem, wystąpiły w myśl art. 279 prawa karnego skarbowego z wnioskiem o umorzenie postępowania,
d)
wystąpiły do Ministerstwa Finansów z wnioskiem o uchylenie w całości lub w części w drodze nadzoru służbowego na podstawie art. 262 § 2 prawa karnego skarbowego w brzmieniu nadanym art. 1 pkt 91) ustawy wymienionej pod lit. a) - tych prawomocnych orzeczeń organów finansowych, na podstawie których orzeczona kara albo jeszcze nie została wykonana lub została wykonana tylko częściowo.

IV.

Środki prawne od wymiaru podatku od wynagrodzeń i składek na Społeczny Fundusz Oszczędnościowy "C", dotyczące wypłat wynagrodzeń dokonanych do dnia 1 stycznia 1948 r., wniesione przez płatników administracji publicznej, gospodarki uspołecznionej i instytucji społecznych lub podatników otrzymujących wynagrodzenie od tych płatników należy - z uwagi na brzmienie cz. II niniejszej instrukcji - jako bezprzedmiotowe złożyć do akt; równocześnie należy wydać decyzję o umorzeniu podatku od wynagrodzeń i zawiadomić o tym płatnika lub podatnika w nawiązaniu do złożonego środka prawnego, cz. II powołanej uchwały oraz cz. II niniejszej instrukcji.

V.

Wyjaśnia się, że:

1)
przewidziany w cz. I ust. 1 pkt 1) lit. b) zdanie pierwsze uchwały obowiązek ustanowienia przez płatników administracji publicznej, gospodarki uspołecznianej oraz instytucji społecznych pracowników odpowiedzialnych za prawidłowe i terminowe obliczanie, pobieranie i wpłacanie na rachunek właściwego organu finansowego podatku od wynagrodzeń i składek na Społeczny Fundusz Oszczędnościowy "C", jak również podania właściwym organom finansowym imion, nazwisk i stanowisk służbowych tych pracowników - został z dniem 12 listopada 1950 r. zastąpiony ustawowym obowiązkiem, wypływającym z nowowprowadzonego art. 231 dekretu z dnia 16 maja 1948 r. o postępowaniu podatkowym (Dz. U. R. P. Nr 27, poz. 174) w brzmieniu dekretu z dnia 26 października 1950 r. o zmianie dekretu o postępowaniu podatkowym (Dz. U. R. P. Nr 49, poz. 451). W związku z tym na płatnikach, którzy już wykonali obowiązek wynikający z cz. I ust. 1 pkt 1) lit. b) powołanej uchwały, nie ciąży obowiązek ponownego wykonania czynności określonych w art. 231 ust. 1 powołanego dekretu.
2)
w myśl cz. I ust. 1 pkt 1) lit. b) zdanie drugie uchwały, w przypadku zmiany w osobie odpowiedzialnego pracownika, płatnik obowiązany był do natychmiastowego podawania właściwym organom finansowym imion i nazwisk oraz stanowisk służbowych tych pracowników, natomiast w myśl art. 231 ust. 1 zdanie drugie powołanego dekretu zgłoszenie zmiany powinno nastąpić w terminie dwutygodniowym od daty zajścia każdej zmiany. W związku z tym za obowiązujący termin zgłoszenia zmiany w przyszłości przyjmować należy termin dwutygodniowy.
3)
w miejsce odpowiedzialności majątkowej osób odpowiedzialnych za prowadzenie przedsiębiorstw państwowych i pozostających pod zarządem państwowym z tytułu należności ubocznych powstałych wskutek niewpłacenia podatku w terminie (art. 21 zob. pod.), o której mowa w cz. I ust. 3 pkt 4) oraz w cz. V ust. 2 uchwały Prezydium Rządu, wchodzą z dniem 12 listopada 1950 r. na podstawie przepisów art. 40 dekretu z dnia 26 października 1950 r. o zobowiązaniach podatkowych (Dz. U. R. P. Nr 49, poz. 452) nowelizujących przepisy prawa karnego skarbowego - nowe postanowienia karne zawarte w nowych artykułach 1351, 1352 i 1431 p. k. s. W związku z powyższym postanowienia cz. I ust. 3 pkt 5) oraz cz. V ust. 2 powołanej uchwały Prezydium Rządu należy uważać z dniem 12 listopada 1950 r. za wygasłe.

VI.

Mając na względzie:

1)
wzmożenie dyscypliny finansowej w zakresie podatku od wynagrodzeń i składek na Społeczny Fundusz Oszczędnościowy "C", a tym samym zahamowanie dalszego wzrostu zaległości na tym odcinku,
2)
stosunkowo małą ilość przeprowadzanych kontroli i słabe wyniki finansowe tych kontroli,
3)
odciążenie organów kontrolnych przez zaniechanie kontroli w stosunku do okresu do dnia 1 stycznia 1948 r.

- zleca się podległym organom finansowym, aby natychmiast przystąpiły do wzmożonej kontroli prawidłowości obliczania, potrącania i wpłacania podatku od wynagrodzeń i składek na Społeczny Fundusz Oszczędnościowy "C" i kontrolę tę stale systematycznie według ustalonego planu kontroli przeprowadzały.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1950.A-128.1589

Rodzaj: Instrukcja
Tytuł: Wzmożenie dyscypliny finansowej na odcinku podatku od wynagrodzeń i składek na Społeczny Fundusz Oszczędnościowy "C" oraz umorzenie zaległości w podatku od wynagrodzeń u płatników administracji publicznej, gospodarki uspołecznionej i instytucji społecznych.
Data aktu: 22/11/1950
Data ogłoszenia: 04/12/1950
Data wejścia w życie: 04/12/1950