Zasady etyki członków i byłych członków Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Zasady etyki członków i byłych członków Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej

(2016/C 483/01)

(Dz.U.UE C z dnia 23 grudnia 2016 r.)

TRYBUNAŁ SPRAWIEDLIWOŚCI UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 253, 254, 257 i 339,

uwzględniając art. 2, 4, 6, 8, 18 i 47 statutu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, art. 4-6 regulaminu postępowania przed Trybunałem Sprawiedliwości oraz art. 5-7 regulaminu postępowania przed Sądem,

mając na uwadze, że wskazane jest doprecyzowanie w zasadach etyki obowiązków wynikających z postanowień statutu i z przepisów regulaminów mających zastosowanie do członków i byłych członków Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej,

przyjmuje następujące zasady etyki:

Artykuł  1

Zakres stosowania

Zasady etyki obowiązują członków i byłych członków sądów, które wchodzą lub wchodziły w skład Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Artykuł  2

Zasady

1.
Członkowie poświęcają się w pełni wykonywaniu swojego mandatu.
2.
Członkowie wykonują swój mandat w pełni niezawisły sposób, uczciwie, godnie, bezstronnie oraz lojalnie i zachowując tajemnicę oraz przestrzegają określonych poniżej zasad.
Artykuł  3

Niezawisłość, uczciwość i godność

1.
Członkowie pełnią swoje funkcje w pełni niezawisły i uczciwy sposób, nie kierując się jakimkolwiek osobistym lub krajowym interesem. Nie zwracają się o instrukcje ani nie stosują się do żadnych instrukcji otrzymanych od instytucji, organów lub jednostek organizacyjnych Unii, rządów państw członkowskich bądź podmiotów publicznych lub prywatnych.
2.
Członkowie nie przyjmują korzyści, jakiegokolwiek rodzaju, które mogłyby wzbudzić wątpliwości co do ich niezawisłości.
3.
Członkowie respektują godność swoich funkcji.
4.
Członkowie dbają o to, by nie zachowywać się i nie wyrażać się, przy użyciu jakiegokolwiek środka, w sposób, który wpływa negatywnie na postrzeganie przez opinię publiczną ich niezawisłości, uczciwości i godności ich funkcji.
Artykuł  4

Bezstronność

1.
Członkowie unikają wszelkich sytuacji mogących spowodować konflikt interesów lub które mogą być postrzegane jako takie. Nie uczestniczą w rozpoznawaniu sprawy, w której mają osobisty interes.
2.
Członkowie dbają o to, by nie zachowywać się i nie wyrażać się, przy użyciu jakiegokolwiek środka, w sposób, który wpływa negatywnie na postrzeganie przez opinię publiczną ich bezstronności.
Artykuł  5

Informacja i oświadczenie o osobistych interesach

1.
Członkowie informują prezesa sądu, do którego należą, jeżeli zostali wyznaczeni do rozpoznawania sprawy, w której mają interes mogący spowodować konflikt interesów.
2.
Z chwilą objęcia przez nich obowiązków członkowie przekazują prezesowi sądu, do którego należą, oświadczenie dotyczące ich powiązań finansowych w rozumieniu ust. 3.
3.
Oświadczenie odnosi się do wskazania każdego podmiotu, w którym członek posiada bezpośredni udział finansowy, który z racji jego wymiaru mógłby z rozsądnego punktu widzenia być postrzegany jako mogący spowodować konflikt interesów, gdyby członek został wyznaczony do rozpatrywania sprawy dotyczącej takiego podmiotu. Członek wskazuje w swoim oświadczeniu każdy podmiot, w którym posiada taki udział finansowy, który może przybrać postać zindywidualizowanego udziału finansowego w kapitale, w szczególności akcje lub udział w jakiejkolwiek innej postaci, na przykład obligacje lub certyfikaty inwestycyjne. Oświadczenie nie odnosi się do podmiotów, w których członek posiada udziały zarządzane w dyskrecjonalny sposób przez osobę trzecią.
4.
W przypadku zmiany dotyczącej wskazania podmiotów, do których odnosi się oświadczenie w rozumieniu ust. 3, należy przedstawić nowe oświadczenie w możliwie najkrótszym czasie, najpóźniej zaś w terminie dwóch miesięcy od wystąpienia danej zmiany.
5.
Oświadczenie, o którym mowa w ust. 3, należy przekazać w drodze formularza zawartego w załączniku do niniejszych zasad etyki.
6.
Informacje i oświadczenia przekazywane na podstawie ust. 1-3 mają umożliwić prezesowi danego sądu sprawdzenie, czy dany członek ma osobisty interes w rozstrzygnięciu sporu w konkretnej sprawie.
Artykuł  6

Lojalność

1.
Członkowie respektują obowiązek lojalności wobec instytucji.
2.
Członkowie korzystają w sposób przejawiający się szacunkiem ze wsparcia urzędników i innych pracowników instytucji, w szczególności tych przydzielonych do ich gabinetu.
3.
Członkowie zarządzają w odpowiedzialny sposób materialnymi zasobami instytucji.
4.
Członkowie powstrzymują się poza instytucją od jakichkolwiek wypowiedzi, które mogłyby zaszkodzić jej dobremu imieniu.
Artykuł  7

Zachowanie tajemnicy

1.
Członkowie przestrzegają obowiązku utrzymania w tajemnicy treści narad.
2.
Członkowie przestrzegają obowiązku zachowania tajemnicy przy rozpoznawaniu spraw sądowych i przy zajmowaniu się sprawami administracyjnymi.
3.
Członkowie zachowują w swojej postawie i wypowiedziach dystans, z jakim wiążą się ich funkcje.
Artykuł  8

Inne zajęcia

1.
Członkowie zobowiązują się do przestrzegania we wszelkich okolicznościach obowiązku dyspozycyjności, tak aby mogli poświęcić się w pełni wykonywaniu swojego mandatu.
2.
Członkowie mogą prowadzić inne zajęcia tylko wtedy, gdy są one zgodne z ich obowiązkami wynikającymi z art. 2-4, 6 i 7 niniejszych zasad etyki. Bez uszczerbku dla odstępstwa przewidzianego w art. 4 akapit drugi statutu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej wykonywanie wszelkiej działalności zawodowej innej niż działalność wynikająca z wykonywania ich mandatu jest niezgodne z tymi obowiązkami.
3.
Członkowie mogą uzyskać zgodę na wykonywanie działalności, która pozostaje w ścisłym związku z wykonywaniem ich mandatu. W tych ramach:
-
mogą uzyskać zgodę na reprezentowanie instytucji lub sądu, do którego należą, podczas wydarzeń protokolarnych lub oficjalnych uroczystości,
-
mogą uzyskać zgodę na uczestnictwo w działalności leżącej w interesie europejskim, w szczególności wchodzącej w zakres rozpowszechniania prawa Unii i dialogu z sądami krajowymi i międzynarodowymi. Członkowie mogą w tym celu uzyskać zgodę na uczestnictwo w działalności edukacyjnej, w konferencji, seminarium lub kolokwium.

Jedynie uczestnictwo w działalności edukacyjnej może wiązać się z wynagrodzeniem przewidzianym w uregulowaniach danej instytucji edukacyjnej.

Zajęcia członków, na które wyraził zgodę sąd, do którego należą, są publikowane na stronie internetowej instytucji, po tym jak zajęcia te miały miejsce.

4.
Ponadto członkowie mogą uzyskać zgodę na nieodpłatne pełnienie funkcji w fundacjach lub podobnych podmiotach działających w dziedzinach: prawnej, kulturalnej, artystycznej, społecznej, sportowej lub charytatywnej, a także w instytucjach edukacyjnych lub badawczych. W tym celu zobowiązują się do niewykonywania czynności związanych z zarządem, które mogłyby zagrozić ich niezawisłości lub dyspozycyjności bądź spowodować konflikt interesów. Przez fundacje lub podobne podmioty należy rozumieć jednostki lub stowarzyszenia niemające celu zarobkowego, prowadzące działalność użyteczności publicznej w wymienionych dziedzinach.
5.
Jeżeli członkowie pragną uczestniczyć w działalności objętej ust. 3 i 4, w drodze odpowiedniego formularza występują o uprzednią zgodę instytucji, do której należą.
6.
Publikacje oraz związane z nimi opłaty z tytułu korzystania z praw autorskich są dozwolone bez uprzedniej zgody.
Artykuł  9

Zobowiązania członków po zakończeniu pełnienia funkcji

1.
Po zakończeniu pełnienia funkcji członkowie są nadal związani obowiązkiem uczciwości, godności, lojalności i zachowania tajemnicy.
2.
Członkowie zobowiązują się do tego, że po zakończeniu pełnienia funkcji nie będą brać udziału:
-
w jakimkolwiek charakterze w sprawach, które w chwili zakończenia pełnienia przez nich funkcji toczyły się przed sądem, do którego należeli,
-
w jakimkolwiek charakterze w sprawach związanych w sposób bezpośredni i oczywisty ze sprawami, nawet zakończonymi, w których brali udział jako sędzia lub rzecznik generalny,
-
oraz w okresie trzech lat, licząc od tej daty, jako przedstawiciele stron w sprawach przed sądami, które wchodzą w skład Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, czy to na piśmie, czy ustnie.
3.
W innych sprawach niż sprawy przewidziane w trzech tiret ust. 2 byli członkowie mogą występować w charakterze pełnomocników, doradców lub biegłych, przedstawiać opinie prawne lub pełnić funkcję arbitra, z zastrzeżeniem jednak przestrzegania obowiązków wynikających z ust. 1.
4.
W razie wątpliwości co do stosowania niniejszego artykułu dawny członek może zwrócić się do prezesa Trybunału Sprawiedliwości, który podejmuje decyzję po zasięgnięciu opinii komitetu przewidzianego w art. 10.
Artykuł  10

Stosowanie zasad

1.
Nad prawidłowym stosowaniem niniejszych zasad etyki czuwa prezes Trybunału Sprawiedliwości wspierany przez komitet konsultacyjny.

Komitet składa się z trzech członków Trybunału Sprawiedliwości o najdłuższym stażu służbowym oraz z wiceprezesa Trybunału Sprawiedliwości, jeżeli nie zalicza się on do wspomnianych członków.

W przypadku gdy kwestia stosowania niniejszych zasad odnosi się do członka lub byłego członka Sądu, w obradach komitetu uczestniczą prezes, wiceprezes i inny członek Sądu.

Komitet jest wspierany przez sekretarza Trybunału Sprawiedliwości.

2.
Bez uszczerbku dla postanowień statutu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, komitet może przedstawić swoją opinię danemu członkowi lub byłemu członkowi po jego wysłuchaniu.
Artykuł  11

Wejście w życie

1.
Niniejsze zasady etyki uchylają i zastępują poprzednie zasady etyki (Dz.U. 2007, C 223, s. 1). Wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2017 r.
2.
Oświadczenie o powiązaniach finansowych członków pełniących funkcje w dniu wejścia w życie niniejszych zasad etyki należy przekazać prezesowi sądu, do którego należą członkowie, najpóźniej miesiąc po tym dniu.

ZAŁĄCZNIK

OŚWIADCZENIE O POWIĄZANIACH FINANSOWYCH

(zgodnie z art. 5 zasad etyki)

NAZWISKO: IMIĘ:

Posiadam udział finansowy w rozumieniu art. 5 zasad etyki 1  w następujących podmiotach:

Oświadczam, że podane wyżej informacje są prawidłowe i zgodne z prawdą.

Data: Podpis:

1 Proszę wymienić w porządku alfabetycznym podmioty, w których posiada Pan(i) bezpośredni udział finansowy w rozumieniu art. 5 ust. 3 zasad etyki.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.UE.C.2016.483.1

Rodzaj: Informacja
Tytuł: Zasady etyki członków i byłych członków Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.
Data aktu: 23/12/2016
Data ogłoszenia: 23/12/2016
Data wejścia w życie: 01/01/2017