Tymczasowe organy instytucyj ubezpieczeń społecznych.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA PRACY I OPIEKI SPOŁECZNEJ
z dnia 30 listopada 1931 r.
o tymczasowych organach instytucyj ubezpieczeń społecznych.

Na podstawie art. 67 p. 7, 74 i 81 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 29 listopada 1930 r. o organizacji i funkcjonowaniu instytucyj ubezpieczeń społecznych (Dz. U. R. P. Nr. 81, poz. 635) zarządzam co następuje:
§  1.
W instytucjach ubezpieczeń społecznych, w których organa, przewidziane w rozporządzeniu Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 29 listopada 193.0 r. o organizacji i funkcjonowaniu instytucyj ubezpieczeń społecznych (Dz. U. R. P. Nr. 81, poz. 635), zostały rozwiązane na podstawie art. 67 p. 5 tegoż rozporządzenia, funkcje ich pełnią komisarze lub tymczasowe organa kolegialne.

Również do czasu przeprowadzenia pierwszych wyborów do wymienionych w ustępie poprzednim organów funkcje ich pełnią komisarze lub tymczasowe organa kolegialne, o ile do danej instytucji nie znalazły zastosowania postanowienia art. 74 ustęp drugi powołanego rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej.

§  2.
Mianowanie komisarzy dla pełnienia funkcyj rozwiązanych organów instytucyj ubezpieczeń społecznych oraz zwalnianie tych komisarzy należy do bezpośredniej władzy nadzorczej danej instytucji.

O ile mianowanie lub zwolnienie komisarza następuje przed przeprowadzeniem pierwszych wyborów do organów danej instytucji, aktów tych dokonywa Minister Pracy i Opieki Społecznej, przyczem w odniesieniu do kas chorych na wniosek właściwego okresowego urzędu ubezpieczeń.

Władzą przełożoną komisarza jest we wszystkich, wypadkach, przewidzianych w paragrafie niniejszym, bezpośrednia władza nadzorcza danej instytucji.

§  3.
Stosunek służbowy komisarza ma charakter prywatno-prawny. Wysokość uposażenia komisarza ustalana jest w trybie właściwym dla mianowania danego komisarza.
§  4.
Komisarzowi przysługują uprawnienia, przewidziane w rozporządzeniu Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 29 listopada 1930 r. o organizacji i funkcjonowaniu instytucyj ubezpieczeń społecznych (Dz. U. R. P. Nr. 81, poz. 635) oraz we właściwych dla danej instytucji ustawach ubezpieczeniowych dla tego kolegjalnego organu, na miejsce którego został on powołany.

Komisarzom, pełniącym czynności rady zarządzającej, mogą być poruczone również kompetencje komisji świadczeniowej względnie komisji' rentowej danej instytucji.

Czynności rady zarządzającej i komisji rewizyjnej lub rozjemczej, jak również czynności obu tych komisyj, nie mogą być łączone w osobie jednego komisarza.

§  5.
Do czasu powołania członków dyrekcji w kasach chorych, a dyrektorów w innych instytucjach ubezpieczeń społecznych w trybie, określonym w rozporządzeniu Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 29 listopada 1930 r. o organizacji i funkcjonowaniu instytucyj ubezpieczeń społecznych (Dz. U. R. P. Nr 81, poz. 635), funkcje ich pełnią w zakresie kompetencji, przewidzianym w powołanem rozporządzeniu i statucie danej instytucji, dotychczasowi dyrektorzy i lekarze naczelni tych instytucyj, a w braku ich powołani specjalnie przez właściwy organ danej instytucji tymczasowi kierownicy i lekarze naczelni.

Powołanie tych osób wymaga zatwierdzenia właściwej władzy nadzorczej.

§  6.
W razie specjalnych okoliczności właściwa władza może zamiast komisarzy ustanawiać w trybie, określonym w § 2 niniejszego rozporządzenia, tymczasowe organa kolegialne.

Kompetencje każdego z tych organów są określone w rozporządzeniu Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 29 listopada 1930 r. oraz odnośnych ustawach ubezpieczeniowych właściwych dla danego organu i instytucji.

§  7.
Przewodniczącego tymczasowego organu kolegjalnego i jego zastępcę mianuje właściwa władza w trybie, określonym w § 2 niniejszego rozporządzenia. Osoby te posiadają wszystkie prawa i obowiązki, określone dla przewodniczącego danego organu i jego zastępcy odnośnemi postanowieniami rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 29 listopada 1930 r., właściwych ustaw ubezpieczeniowych i statutu danej instytucji.
§  8.
Za udział w posiedzeniach tymczasowych organów kolegialnych oraz inne czynności, związane z wykonywaniem swych funkcyj, przewodniczący i członkowie ich otrzymują marki obecności, diety i zwrot poniesionych wydatków według norm, ustalonych w statucie danej instytucji. Przewodniczącym tymczasowych organów kolegialnych może być zamiast marek obecności przyznany w trybie określonym w art. 13 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 29 listopada 1930 r. ryczałt miesięczny.
§  9.
Obowiązujące w danej instytucji regulaminy czynności organów kolegjalnych stosują się również do odnośnych organów tymczasowych danej instytucji.
§  10.
W okresie reorganizacji zakładów ubezpieczeń społecznych pomiędzy zastosowaniem do danej instytucji ubezpieczeń społecznych postanowień rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 29 listopada 1930 r. (art. 74), a ukonstytuowaniem się organów, powstałych z pierwszych wyborów, Minister Pracy i Opieki Społecznej może określić w drodze instrukcyj, przewidzianych w nadanym tej instytucji przez siebie statucie:

1. kompetencje komisarzy względnie tymczasowych władz i ich przewodniczących,

2. tryb przyznawania wynagrodzenia przewodniczącym władz tymczasowych, oraz

3. tryb współdziałania komisarzy i przewodniczących tymczasowych władz między sobą, jako też z dyrektorem względnie osobą, pełniącą jego funkcje (§ 5).

Regulaminy czynności powyższych organów nadaje Minister Pracy i Opieki Społecznej.

§  11.
Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie z dniem ogłoszenia i stosuje się do instytucyj ubezpieczeń społecznych, do których zostały zastosowane postanowienia rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 29 listopada 1930 r. o organizacji i funkcjonowaniu instytucyj ubezpieczeń społecznych (Dz. U. R. P. Nr. 81, poz. 635) w myśl art. 74 ustęp pierwszy tegoż rozporządzenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1931.112.884

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Tymczasowe organy instytucyj ubezpieczeń społecznych.
Data aktu: 30/11/1931
Data ogłoszenia: 31/12/1931
Data wejścia w życie: 31/12/1931