Ochrona lokatorów w byłej Dzielnicy Pruskiej.

USTAWA
z dnia 18 grudnia 1919 r.
o ochronie lokatorów w byłej Dzielnicy Pruskiej.

Art.  1.

W byłej dzielnicy pruskiej, w obrębie obecnej linji demarkacyjnej, stosują się do najmu mieszkań, poszczególnych części mieszkań, lokali przemysłowych i handlowych, pracowni i sklepów przepisy ustawy z dnia 28 czerwca 1919 r. o ochronie lokatorów (Dziennik Praw P. P. № 52 poz. 335), ze zmianami, poniżej wskazanemi.

Art.  2. 1

(uchylony).

Art.  3. 2

(uchylony).

Art.  4. 3

(uchylony).

Art.  5. 4

(uchylony).

Art.  6. 5

(uchylony).

Art.  7. 6

(uchylony).

Art.  8. 7

(uchylony).

Art.  9.

Zamiast art. 13 wprowadza się następujące przepisy:

Jako art. 13.

Urząd rozjemczy dla spraw najmu

1)
wydaje orzeczenia na wniosek biorącego w najem:
a)
o ważności wypowiedzenia ze strony wypuszczającego w najem i dalszem trwaniu wypowiedzianego stosunku najmu każdorazowo najwyżej na rok;
b)
o przedłużeniu stosunku najmu każdorazowo najwyżej na rok, skoro stosunek ten kończy się bez wypowiedzenia.

W razie sporu wypuszczający w najem ma wykazać, że istnieje ważna przyczyna rozwiązania najmu;

2)
uchyla na wniosek wypuszczającego w najem z działaniem wstecz umowę najmu, zawartą z innym biorącym w najem, jeżeli wskutek orzeczenia w myśl punktu 1 lub też wskutek ugody, zawartej przed urzędem rozjemczym dla spraw najmu, wypełnić umowy nie można.

W razie, jeżeli urząd rozjemczy dla spraw najmu orzeknie w myśl punktu 1, iż stosunek najmu trwa dalej lub się przedłuża, wówczas może on nałożyć na biorącego w najem nowe zobowiązania, jak również podwyższyć komorne stosownie do przepisów art. 2-7.

Jako art. 13 a.

Biorący w najem winien wystąpić z wnioskiem;

a)
o wydanie orzeczenia w sprawie ważności wypowiedzenia ze strony wypuszczającego w najem bezzwłocznie po wypowiedzeniu,
b)
o przedłużenie stosunku najmu (art. 13 punkt 1 lit. b) - w terminie, jakiego żądać można od biorącego w najem przy uwzględnieniu dobra wypuszczającego w najem.

Wniosków powyższych stawiać nie wolno po upływie czasu najmu lub po zawarciu umowy, stanowiącej, że stosunek najmu ma trwać nadal.

Jako art. 13 b.

Jeżeli wypuszczający w najem nie zgadza się na odstąpienie używania rzeczy najętej trzeciej osobie (§ 549 niem. kodeksu cywilnego), wówczas urząd rozjemczy dla spraw najmu może udzielić na to zezwolenia.

Urząd rozjemczy dla spraw najmu winien zezwolenia odmówić, jeżeli, wypuszczający w najem odmówił swej zgody z przyczyn ważnych.

Art.  10. 8

(uchylony).

Art.  11.

Uchyla się postanowienia art. 15-24, zamiast których wprowadza się następujące przepisy:

Jako art. 15.

Sprawy, poruczone na mocy niniejszej ustawy urzędom rozjemczym dla spraw najmu, załatwiają, po zmianie nazwy, "mieszkaniowe urzędy rozjemcze", utworzone na podstawie rozporządzenia Komisarjatu NRL. z 31.V. 1919 o zapobieżeniu brakowi mieszkań i o zmianach co do mieszkaniowych urzędów rozjemczych (Tyg. Urząd. str. 65).

W sprawach, toczących się przed urzędami rozjemczemi dla spraw najmu, obowiązują dotychczasowe przepisy postępowania przed mieszkaniowemi urzędami rozjemczemi (Dziennik Ustaw Rzeszy, roczn. 1918, str. 1146).

Jako art. 15 a.

W razie, jeżeli rozstrzygnięcie sporu w całości lub częściowo jest zależne od orzeczenia urzędu rozjemczego dla spraw najmu, wówczas sąd na wniosek strony winien zawiesić postępowanie aż do wydania orzeczenia przez urząd rozjemczy dla spraw najmu.

Jako art. 15 b.

Wszelkie umowy, uchylające lub ograniczające zastosowanie ustawy niniejszej, są nieważne.

Art.  12.

W ustępie 1 art. 25 skreśla się wyrazy: "przez administracyjną władzę powiatową, a tam gdzie istnieje rządowa władza policyjna, przez tę władzę", oraz wyrazy: "lub 15.000 koron". Zamiast wyrazu: "aresztem", wstawia się wyraz: "więzieniem".

Art.  13.

Art. 27 otrzymuje brzmienie następujące:

Ustawa niniejsza wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Równocześnie tracą moc:

1)
obwieszczenie kanclerza Rzeszy Niemieckiej o ochronie lokatorów z dnia 23 września 1918 r. (Dziennik Ustaw Rzeszy, rocznik 1918, str. 1140),
2)
rozporządzenie Rady Związkowej, dotyczące centralnego ogrzewania i zaopatrywania w ciepłą wodę z dnia 2 listopada 1917 r. (Dziennik Ustaw Rzeszy, rocznik 1917, str. 989).
Art.  14. 9

(uchylony).

Art.  15.

W art. 30 zmienia się wyrazy: "art. 13" na wyrazy: "art. 13, 13 a, 13 b".

Art.  16.

Uchyla się art. 31.

Art.  17.

Art. 32 otrzymuje brzmienie następujące:

Wykonanie tej ustawy porucza się Ministrowi b. Dzielnicy Pruskiej w porozumieniu z Ministrami Sprawiedliwości i Zdrowia Publicznego.

Z chwilą objęcia władzy przez Państwo Polskie nad dalszemi częściami b. Dzielnicy Pruskiej przysługuje Ministrowi tej dzielnicy prawo wprowadzenia ustawy niniejszej także w tych częściach oraz poczynienia odpowiednich zmian.

Minister b. Dzielnicy Pruskiej ogłosi ustawę w redakcji, uwzględniającej powyższe zmiany ustawy z dnia 28 czerwca 1919 r. (Dz. Pr. P. P. № 52, poz. 335).

1 Art. 2 uchylony przez art. 29 ustawy z dnia 18 grudnia 1920 r. (Dz.U.21.4.19) zmieniającej nin. ustawę z dniem 12 stycznia 1921 r.
2 Art. 3 uchylony przez art. 29 ustawy z dnia 18 grudnia 1920 r. (Dz.U.21.4.19) zmieniającej nin. ustawę z dniem 12 stycznia 1921 r.
3 Art. 4 uchylony przez art. 29 ustawy z dnia 18 grudnia 1920 r. (Dz.U.21.4.19) zmieniającej nin. ustawę z dniem 12 stycznia 1921 r.
4 Art. 5 uchylony przez art. 29 ustawy z dnia 18 grudnia 1920 r. (Dz.U.21.4.19) zmieniającej nin. ustawę z dniem 12 stycznia 1921 r.
5 Art. 6 uchylony przez art. 29 ustawy z dnia 18 grudnia 1920 r. (Dz.U.21.4.19) zmieniającej nin. ustawę z dniem 12 stycznia 1921 r.
6 Art. 7 uchylony przez art. 29 ustawy z dnia 18 grudnia 1920 r. (Dz.U.21.4.19) zmieniającej nin. ustawę z dniem 12 stycznia 1921 r.
7 Art. 8 uchylony przez art. 29 ustawy z dnia 18 grudnia 1920 r. (Dz.U.21.4.19) zmieniającej nin. ustawę z dniem 12 stycznia 1921 r.
8 Art. 10 uchylony przez art. 29 ustawy z dnia 18 grudnia 1920 r. (Dz.U.21.4.19) zmieniającej nin. ustawę z dniem 12 stycznia 1921 r.
9 Art. 14 uchylony przez art. 29 ustawy z dnia 18 grudnia 1920 r. (Dz.U.21.4.19) zmieniającej nin. ustawę z dniem 12 stycznia 1921 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1919.98.516

Rodzaj: Ustawa
Tytuł: Ochrona lokatorów w byłej Dzielnicy Pruskiej.
Data aktu: 18/12/1919
Data ogłoszenia: 31/12/1919
Data wejścia w życie: 15/01/1920