Komitet Nauk Prawnych PAN: potrzebna debata nad kształceniem prawników
Czy studia prawnicze powinny mieć charakter kształcenia typu uniwersyteckiego czy zawodowego? Powinny to być jednolite studia magisterskie czy studia dwustopniowe. Czy kształcenie na wydziałach prawa ma przygotowywać dowykonywania tradycyjnych zawodów prawniczych, czy wreszcie absolwent ma być przygotowany do świadczenia pewnych usług prawnych bezpośrednio po ukończeniu studiów, bez potrzeby kształcenia praktycznego? Takie m.in. pytania stawia Komitet Nauk Prawnych PAN, który na łamach miesięcznika Państwo i Prawo nr 1/2010 inicjuje dyskusję dotyczącą modelu kształcenia prawniczego w Polsce.
W artykule zachęcającym do dyskusji Andrzej J. Szwarc porusza także problem masowości studiów prawniczych, które przejawia się zarówno w postaci prowadzenia takich studiów w bardzo dużej i coraz większej liczbie uczelni, jak i w formie masowych studiów niestacjonarnych. Ze zjawiskiem tym nierozerwalnie wiążą się – pisze autor - problemy: poziomu tych studiów, wieloetatowości nauczycieli akademickich, uniwersyteckiego lub zawodowego charakteru studiów oraz jednolitego albo dwustopniowego ich modelu. Jego zdaniem masowość studiów nie sprzyja w żadnym razie urzeczywistnianiu idei bezpośredniego kontaktu studentów z nauczycielami akademickimi, co powinno być istotą studiów typu uniwersyteckiego. Nie sprzyja też bardziej intensywnym kontaktom nauczycieli akademickich ze studentami szczególnie uzdolnionymi.
Zdaniem autora publikacji dyskusji wymagają także standardy kształcenia.- Pożądane jest rozważenie odpowiedzi na następujące pytania: czy, w jakich warunkach oraz w jakim stopniu winno nadal funkcjonować skrępowanie tzw. standardami kształcenia? Czy pożądana jest autonomia wyższej uczelni (jej wydziału) w kształtowaniu planu i programu studiów na kierunku „prawo”? Czy i w jakim stopniu pożądane jest więc zróżnicowanie w planach i w programach studiów na różnych wydziałach prawa? – pisze Andrzej J. Szwarc. I dodaje, że jednej strony, obowiązywanie standardów oraz funkcjonowanie instrumentów zapewniających ich przestrzeganie mogą być uznane za konieczne z uwagi na wspomniane zjawisko masowości studiów i prowadzenia ich przez wiele różnych uczelni. Z drugiej strony, standardy ograniczają autonomię wydziałów, zwłaszcza tych o wysokiej randze.
Cały artykuł>>>
