Oczekiwania płacowe bezrobotnych rosną szybciej niż kiedykolwiek
Oczekiwania płacowe osób bezrobotnych rosną wyraźnie szybciej niż przez ostatnich 8 lat. Po raz pierwszy od 2009 roku czynnikiem podnoszącym oczekiwania był nie tylko wzrost płacy minimalnej, ale także wyraźny wzrost oczekiwań osób, na których aspiracje płaca minimalna nie miała bezpośredniego wpływu. Czynnik ten może przyspieszyć wzrost płac w gospodarce lub też obniżyć tempo spadku bezrobocia.
Badanie oczekiwań płacowych osób bezrobotnych pozwala wykorzystać w ocenie przewidywanego wzrostu wynagrodzeń posiadaną przez te osoby wiedzę o sytuacji na lokalnych rynkach pracy.
Realizowane przez Narodowy Bank Polski badanie osób bezrobotnych w urzędach pracy w kwietniu i maju każdego roku wskazuje na wyraźny wzrost oczekiwań płacowych w 2017 roku. Średnie wynagrodzenie oczekiwane przez osoby bezrobotne wzrosło o 5,6% r/r, a mediana oczekiwań aż o 8,1% r/r. Tak dynamiczny wzrost wynika częściowo z ruchu w górę najniższych oczekiwań, który spowodowany jest istotnym podniesieniem płacy minimalnej (wzrost napoczątku 2017 r. o 8,1%). Czynnik ten od 2010 roku wpływał regularnie na wzrost przeciętnych oczekiwań osób bez pracy.
Badanie z 2017 roku wskazuje, że po raz pierwszy od kryzysu w 2009 roku wzrosły także oczekiwania płacowe, na które podwyżki płacy minimalnej nie miały bezpośredniego wpływu. Choć nie zmieniły się najwyższe oczekiwania płacowe, to wyraźnie wzrosły oczekiwania umiarkowanie wysokie – osób, które ze względu na swoje kwalifikacje lub doświadczenie formułowały oczekiwania płacowe powyżej mediany dla oczekiwań bezrobotnych. W latach 2010-2016 oczekiwania te pozostawały niezmienne pomimo regularnych wzrostów płacy minimalnej i przeciętnej płacy w gospodarce, co było czynnikiem powstrzymującym akcelerację wzrostu płac w gospodarce. Obecne przyspieszenie wzrostu wskazuje na wyraźną zmianę nastawienia w negocjacjach płacowych. Zjawisko to może przyspieszyć wzrost płac (jeżeli pracodawcy będą skłonni zaakceptować wyższe płace w negocjacjach) lub zahamować spadek bezrobocia (jeśli firmy nie będą akceptować bardziej wygórowanych żądań).
Źródło: Kwartalny raport o rynku pracy NBP
