Wytyczne Komisji dla paneli ekspertów w dziedzinie wyrobów medycznych dotyczące spójnej wykładni kryteriów decyzyjnych w procedurze konsultacji przy ocenie klinicznej.
Wytyczne Komisji dla paneli ekspertów w dziedzinie wyrobów medycznych dotyczące spójnej wykładni kryteriów decyzyjnych w procedurze konsultacji przy ocenie klinicznej(Tekst mający znaczenie dla EOG)
(Dz.U.UE C z dnia 7 sierpnia 2020 r.)
Spis treści
1. Wprowadzenie
2. Kryterium 1: nowatorski charakter oraz znaczenie kliniczne lub znaczenie dla zdrowia
2.1. Ocena nowatorskiego charakteru
2.2. Ocena istotnego znaczenia klinicznego i znaczenia dla zdrowia
2.3. Niepewności
3. Kryterium 2: uzasadnione naukowo obawy związane ze zdrowiem
3.1. Wskazania dotyczące obaw związanych ze zdrowiem oparte na wiedzy i doświadczeniu panelu ekspertów
3.2. Wskazania dotyczące obaw związanych ze zdrowiem oparte na informacjach przekazanych przez sekretariat Komisji
4. Kryterium 3: zdecydowany wzrost wskaźnika występowania poważnych incydentów
5. Klauzula przeglądowa
Niniejszy dokument ma na celu przedstawienie wytycznych Komisji dla paneli ekspertów ustanowionych na podstawie art. 106 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/745 1 z dnia 5 kwietnia 2017 r. w sprawie wyrobów medycznych (zwanego dalej rozporządzeniem). Celem niniejszych wytycznych jest zapewnienie spójnej wykładni kryteriów, które należy stosować przy podejmowaniu decyzji w sprawie wydania opinii naukowej, zgodnie z sekcją 5.1 "Procedura oceny w przypadku określonych wyrobów klasy III i klasy IIb" lit. c) załącznika IX oraz z sekcją 6 załącznika X do tego rozporządzenia.
Zgodnie z art. 54 ust. 1 rozporządzenia wymóg przeprowadzenia konsultacji z panelem ekspertów przy ocenie klinicznej obowiązuje w przypadku oceny zgodności:
Jak określono w art. 54 ust. 2 rozporządzenia, wyroby te mogą jednak zostać wyłączone z procedury konsultacji przy ocenie klinicznej w następujących szczególnych okolicznościach:
Zgodnie z załącznikiem IX sekcja 5.1 lit. c) i d) do rozporządzenia panel ekspertów, pod nadzorem Komisji, w ciągu 21 dni podejmuje decyzję o wydaniu opinii naukowej dotyczącej sporządzonego przez jednostkę notyfikowaną sprawozdania z analizy oceny klinicznej w oparciu o dowody kliniczne przekazane przez producenta, w szczególności dotyczące określenia stosunku korzyści do ryzyka, spójności dowodów ze wskazaniem medycznym lub wskazaniami medycznymi i planem obserwacji klinicznych po wprowadzeniu do obrotu. Decyzję podejmuje się na podstawie następujących kryteriów:
W niniejszej sekcji przedstawiono wytyczne dotyczące sposobu oceny nowatorskiego charakteru wyrobu lub powiązanej z nim procedury klinicznej oraz sposobu szacowania ewentualnego istotnego znaczenia klinicznego i znaczenia dla zdrowia tego nowatorskiego charakteru.
Kryterium nowatorskiego charakteru odnosi się bezpośrednio do wyrobu lub powiązanej z nim procedury klinicznej będących przedmiotem oceny i dlatego można je ocenić na podstawie dostępnych dokumentów, tj. sprawozdania z analizy oceny klinicznej sporządzonego przez jednostkę notyfikowaną, a także dokumentów towarzyszących, w szczególności sprawozdania producenta z oceny klinicznej.
Nowatorski charakter oznacza zwykle, że brakuje doświadczenia w odniesieniu do bezpieczeństwa i działania wyrobu, szczególnych cech wyrobu lub powiązanej z nim procedury klinicznej, a także nie ma podobnych wyrobów lub doświadczenie z podobnymi wyrobami jest niewystarczające, aby umożliwić łatwą ocenę ich przyszłego rzeczywistego bezpieczeństwa i działania. W przypadku innowacji opartych na modyfikacjach poprzednich wersji wyrobu mogą być jednak dostępne istotne informacje pochodzące z nadzoru po wprowadzeniu do obrotu i należy je uwzględnić. W tym celu panel ekspertów musi oszacować znaczenie kliniczne lub znaczenie dla zdrowia w związku z nowatorskim charakterem. Sam nowatorski charakter nie jest wystarczającym powodem do uzyskania opinii naukowej. Panel musi raczej rozważyć ewentualne istotne znaczenie kliniczne lub znaczenie dla zdrowia wynikające z tego nowatorskiego charakteru.
Natomiast potencjalne znaczenie kliniczne lub znaczenie dla zdrowia, które nie jest związane z nowym wyrobem (nowe właściwości wyrobu) lub nowatorską procedurą kliniczną, nie jest podstawą do wydania opinii naukowej.
Przy ocenie nowatorskiego charakteru wyrobu istotne aspekty, w których może być widoczny nowatorski charakter i innowacje, obejmują m.in. te wymienione poniżej. Aby zapewnić spójność, eksperci powinni należycie i systematycznie uwzględniać te aspekty przy ocenie ewentualnego nowatorskiego charakteru wyrobu:
Oczekuje się, że informacje przekazane panelowi ekspertów przez jednostkę notyfikowaną mogą w niektórych przypadkach pozwalać głównie na oszacowanie nowatorskiego charakteru danego zastosowania medycznego i danej procedury klinicznej.
Zwykle opinia naukowa nie jest wymagana, jeżeli stopień nowatorstwa nie jest bardzo wysoki i nie występuje potencjalnie istotne negatywne znaczenie kliniczne lub znaczenie dla zdrowia. Opinia naukowa jest jednak wymagana, jeżeli przewiduje się istotne negatywne znaczenie kliniczne lub znaczenie dla zdrowia, niezależnie od tego, jak wysoki jest szacowany stopień nowatorstwa.
Po przeprowadzeniu przez panel ekspertów oceny stopnia nowatorstwa należy ocenić możliwe znaczenie kliniczne lub znaczenie dla zdrowia wynikające z tego nowatorskiego charakteru.
Na podstawie definicji terminu "korzyść kliniczna" określonej w art. 2 pkt 53 rozporządzenia, tj. "pozytywne oddziaływanie wyrobu na zdrowie osoby, wyrażone poprzez istotne, wymierne, znaczące dla pacjenta wyniki kliniczne, w tym wyniki odnoszące się do diagnozy lub korzystnego wpływu na opiekę nad pacjentem lub na zdrowie publiczne", znaczenie kliniczne w tym kontekście jest rozumiane jako ogół korzyści, zagrożeń i powiązanego z nimi ryzyka na poziomie jednostkowym. W przypadku całkowicie nowych wyrobów informacje istotne dla oszacowania znaczenia klinicznego zazwyczaj pochodzą z informacji związanych z oceną kliniczną uzyskanych przed wprowadzeniem do obrotu. W przypadku modyfikacji istniejących wyrobów przy ocenie znaczenia klinicznego można dodatkowo korzystać z informacji uzyskanych po wprowadzeniu do obrotu, mianowicie sprawozdania z obserwacji klinicznych po wprowadzeniu do obrotu.
Znaczenie kliniczne odnosi się do:
Znaczenie dla zdrowia jest rozumiane w tym kontekście jako potencjalne korzyści i ryzyko netto wynikające ze znaczenia klinicznego na poziomie populacji i odnoszące się głównie do używania wyrobu po wprowadzeniu go do obrotu w rzeczywistych warunkach. W szczególności oznacza:
Ryzyko zdefiniowano w art. 2 pkt 23 rozporządzenia jako połączenie prawdopodobieństwa wystąpienia szkody oraz jej stopnia ciężkości.
Oceniając ewentualne znaczenie kliniczne lub znaczenie dla zdrowia wynikające z nowatorskiego charakteru, w kontekście powyższych elementów wytycznych, panel powinien uwzględnić następujące kwestie:
Przy szacowaniu dotkliwości należy wziąć pod uwagę następujące aspekty:
W ocenie nowatorskiego charakteru oraz związanego z nim znaczenia klinicznego lub znaczenia dla zdrowia mogą pojawiać się niepewności. Chociaż wszystkie wyroby medyczne powinny być poparte dowodami klinicznymi, których ilość i jakość umożliwia uzyskanie pozytywnego stosunku korzyści do ryzyka, dane rzeczywiste dotyczącego nowych wyrobów mogą być ograniczone. Może to prowadzić do zmiany stosunku korzyści do ryzyka po udostępnieniu wyrobów większej grupie pacjentów.
Zachęca się panel do rejestrowania potencjalnych niepewności w związku z podejmowaniem ostatecznych decyzji dotyczących potrzeby uzyskania opinii naukowej.
Jeżeli istnieje wiele niepewności związanych z nowatorskim charakterem lub znaczeniem klinicznym lub znaczeniem dla zdrowia, konieczne będzie rozpatrywanie potrzeby uzyskania opinii naukowej w poszczególnych przypadkach. Na przykład wysoki poziom niepewności może stanowić uzasadnienie decyzji o uzyskaniu opinii naukowej, nawet jeżeli nowatorski charakter i wynikające z niego negatywne znaczenie kliniczne lub znaczenie dla zdrowia nie są postrzegane jako istotne. W przypadku gdy panel ekspertów uzna uzyskanie opinii naukowej za konieczne ze względu na wysoki poziom niepewności, powinien przedstawić krótkie wyjaśnienie, wskazując w szczególności na pozostałe wątpliwości i powody, dla których uważa się je za związane z ryzykiem.
Nie oczekuje się, że - korzystając w pełni ze swojej wiedzy specjalistycznej - panel ekspertów przeprowadzi ocenę ryzyka związanego z wyrobem, lecz że podejmie decyzję na podstawie informacji przekazanych przez jednostkę notyfikowaną.
Wyroby medyczne mogą wiązać się z obawami związanymi ze zdrowiem z wielu powodów. Wśród nich w rozporządzeniu wymienia się, w kontekście drugiego kryterium decyzyjnego określonego w załączniku IX sekcja 5.1 lit. c), zdecydowanie niekorzystną zmianę w profilu stosunku korzyści do ryzyka określonej kategorii lub grupy wyrobów wynikającą z uzasadnionych naukowo obaw związanych ze zdrowiem dotyczących elementów lub materiału wyjściowego lub dotyczących wpływu na zdrowie w przypadku awarii wyrobu.
Obawy związane ze zdrowiem często ujawniają się dopiero po wprowadzeniu wyrobów do obrotu i gdy są one stosowane w rzeczywistych warunkach. Informacje dotyczące takich obaw mogą być istotne dla wyrobu będącego przedmiotem oceny, w szczególności gdy w wyrobie wykorzystuje się elementy lub materiały wyjściowe, które wiążą się z niedopuszczalnym poziomem działań niepożądanych lub których awarie mogą mieć tę samą przyczynę co awarie wyrobów, co do których wiadomo, że poziom działań niepożądanych jest niedopuszczalny. Informacje dotyczące jednego konkretnego wyrobu jednego producenta spośród kilku producentów stosujących te same elementy i materiały wyjściowe lub dotyczące jednego przypadku, nie stanowią zazwyczaj wystarczającej podstawy do uzyskania opinii naukowej. Dostępne informacje muszą być wystarczająco miarodajne i ważne, aby stanowiły podstawę do uzyskania opinii naukowej.
W konkretnych przypadkach eksperci będący członkami panelu mogą mieć informacje na temat obaw związanych ze zdrowiem odnoszących się do grup lub kategorii wyrobów, ponieważ takie obawy są znane lub omawiane w literaturze klinicznej, w tym w badania obserwacyjne i informacje z odpowiednich rejestrów. Zarówno sprawozdanie z oceny klinicznej, jak i sprawozdanie z analizy oceny klinicznej, które będą stanowiły podstawę tej oceny, mogą zawierać odniesienia do odpowiednich publikacji.
W przypadkach, w których eksperci uważają, że istnieją dowody wskazujące na uzasadnione obawy związane ze zdrowiem, przy ocenie należy uwzględnić wiarygodność tych dowodów, a także ich znaczenie dla wyrobu będącego przedmiotem oceny.
W odniesieniu do wiarygodności należy uwzględnić:
W odniesieniu do przydatności należy uwzględnić:
Jeżeli panel jest przekonany, że dostępne informacje są wystarczająco wiarygodne i przydatne, aby na ich podstawie wydać opinię naukową, powinien w razie potrzeby uzasadnić swoją decyzję.
Ewentualnie odpowiednie informacje może przekazać panelowi sekretariat paneli ekspertów Komisji. Informacje te pochodzą zwykle z następujących źródeł:
Raporty dotyczące tendencji mogą zatem wskazywać na istotne w niniejszym kontekście konkretne obawy związane ze zdrowiem;
Informacje dotyczące zgłaszania istotnego wzrostu liczby poważnych incydentów zgodnie z zobowiązaniami prawnymi producentów (art. 87 rozporządzenia) może dostarczyć sekretariat Komisji, w miarę dostępności i gdy takie informacje zostaną uznane za przydatne dla działalności paneli ekspertów.
Panel ekspertów powinien w poszczególnych przypadkach rozważyć, czy dany zbiór informacji na temat poważnych incydentów jest istotny z perspektywy wyrobu będącego przedmiotem oceny. Panel powinien uzasadnić swoje stanowisko, na wypadek gdyby zbiór danych dotyczących incydentu przekazany przez sekretariat został uznany za wystarczającą podstawę do uzyskania opinii naukowej.
Na podstawie doświadczeń zdobytych podczas pierwszej kadencji paneli ekspertów Komisja może rozważyć przeprowadzenie przeglądu niniejszych wytycznych.
| Identyfikator: | Dz.U.UE.C.2020.259.2 |
| Rodzaj: | wytyczne |
| Tytuł: | Wytyczne Komisji dla paneli ekspertów w dziedzinie wyrobów medycznych dotyczące spójnej wykładni kryteriów decyzyjnych w procedurze konsultacji przy ocenie klinicznej. |
| Data aktu: | 2020-08-06 |
| Data ogłoszenia: | 2020-08-07 |
| Data wejścia w życie: | 2020-08-06 |
