Organizacja i zasady funkcjonowania placówek leczniczych i rehabilitacyjno-readaptacyjnych dla osób uzależnionych.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA ZDROWIA I OPIEKI SPOŁECZNEJ
z dnia 3 sierpnia 1985 r.
w sprawie organizacji i zasad funkcjonowania placówek leczniczych i rehabilitacyjno-readaptacyjnych dla osób uzależnionych.

Na podstawie art. 23 ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1985 r. o zapobieganiu narkomanii (Dz. U. Nr 4, poz. 15 i Nr 15, poz. 66) zarządza się co następuje:
§  1.
1.
Leczenie, rehabilitację oraz readaptację osób uzależnionych od środków odurzających lub psychotropowych, zwanych dalej "osobami uzależnionymi", prowadzą placówki lecznicze i rehabilitacyjno-readaptacyjne dla osób uzależnionych, wchodzące w skład systemu opieki zdrowotnej jako komórki organizacyjne zakładów (placówek) społecznych służby zdrowia lub działające jako samodzielne zakłady społeczne służby zdrowia.
2.
Placówką, o której mowa w ust. 1, kieruje lekarz lub inny pracownik z wyższym wykształceniem, mający odpowiednie kwalifikacje, określone w przepisach odrębnych.
3.
W sprawowaniu opieki zdrowotnej nad osobami uzależnionymi, o której mowa w ust. 1, uczestniczą również:
1)
placówki podstawowej opieki zdrowotnej, właściwe ze względu na miejsce zamieszkania, pracy lub nauki tych osób,
2)
placówki psychiatrycznej opieki zdrowotnej,
3)
szpitale i inne placówki opieki stacjonarnej.
§  2.
1.
Placówkami leczniczymi i rehabilitacyjno-readaptacyjnymi dla osób uzależnionych, o których mowa w § 1 ust. 1, są:
1)
poradnia profilaktyki, leczenia i rehabilitacji osób uzależnionych,
2)
oddział (pododdział) detoksykacyjny,
3)
oddział wczesnej rehabilitacji,
4)
ośrodek (oddział) rehabilitacyjno-readaptacyjny długoterminowego pobytu,
5)
dzienny lub nocny oddział rehabilitacyjno-readaptacyjny,
6)
hostel.
2.
Placówki, o których mowa w ust. 1, mogą być tworzone dla osób w różnych przedziałach wiekowych.
§  3.
Do zadań poradni profilaktyki, leczenia i rehabilitacji dla osób uzależnionych należy w szczególności:
1)
udzielanie świadczeń zapobiegawczo-leczniczych i rehabilitacyjno-readaptacyjnych,
2)
oddziaływanie terapeutyczne wobec rodziny pacjenta i jego środowiska,
3)
prowadzenie czynnego poradnictwa,
4)
rozpoznanie zagrożonych środowisk,
5)
pomoc pacjentom w uzyskaniu niezbędnych świadczeń socjalnych,
6)
współdziałanie ze środowiskiem zamieszkania, nauki lub pracy pacjenta,
7)
udzielanie konsultacji, porad i instruktażu oraz współdziałanie w szkoleniu pracowników służby zdrowia oraz innych osób i instytucji,
8)
prowadzenie działalności zapobiegawczej i oświatowo-zdrowotnej oraz współdziałanie z organizacjami społecznymi, kościołami i innymi związkami wyznaniowymi w zakresie przeciwdziałania narkomanii,
9)
współpraca z poradniami wychowawczo-zawodowymi i innymi właściwymi placówkami podległymi Ministrom: Oświaty i Wychowania, Sprawiedliwości oraz Spraw Wewnętrznych,
10)
ocena sytuacji epidemicznej w dziedzinie uzależnień od środków odurzających i psychotropowych,
11)
koordynowanie działalności placówek leczniczych i rehabilitacyjno-readaptacyjnych dla osób uzależnionych oraz poradni zdrowia psychicznego i innych komórek organizacyjnych zakładów społecznych służby zdrowia, prowadzących leczenie, rehabilitację i readaptację osób uzależnionych.
§  4.
1.
Oddziały (pododdziały) detoksykacyjne wchodzą w skład szpitali ogólnych lub psychiatrycznych albo innych zakładów społecznych służby zdrowia.
2.
Do zadań oddziału (pododdziału) detoksykacyjnego należy udzielanie świadczeń zapobiegawczo-leczniczych w zakresie przewidzianym dla oddziałów szpitalnych, a w szczególności:
1)
detoksykacja,
2)
nawiązanie kontaktu terapeutycznego z pacjentem i środowiskiem jego zamieszkania, pracy, nauki oraz z jego rodziną,
3)
podjęcie wstępnych oddziaływań psychoterapeutycznych i socjoterapeutycznych,
4)
zapewnienie pacjentowi dalszego leczenia, rehabilitacji i readaptacji w odpowiedniej placówce leczniczej i rehabilitacyjno-readaptacyjnej.
3.
Oddziałem (pododdziałem) detoksykacyjnym kieruje lekarz.
§  5.
1.
Oddział wczesnej rehabilitacji jest przeznaczony dla pacjentów, którzy po przeprowadzeniu detoksykacji wymagają oddziaływań psychoterapeutycznych i socjoterapeutycznych w warunkach całodobowej opieki leczniczej i rehabilitacyjnej.
2.
Do zadań oddziału należy w szczególności:
1)
prowadzenie indywidualnych i grupowych oddziaływań terapeutycznych,
2)
wytwarzanie motywacji do zachowania trwałej abstynencji,
3)
zapewnienie możliwości kontynuowania nauki lub innych form kształcenia.
3.
Oddział prowadzony jest na zasadzie samoobsługi pacjentów w wykonywaniu czynności porządkowych i higienicznosanitarnych określonych w regulaminie oddziału.
4.
Okres pobytu pacjenta w oddziale nie powinien przekraczać 3 miesięcy.
5.
W oddziale nie powinno przebywać równocześnie więcej niż 20 pacjentów.
§  6.
1.
Ośrodek (oddział) rehabilitacyjno-readaptacyjny długoterminowego pobytu jest przeznaczony dla pacjentów z zaawansowanym uzależnieniem, wymagających pobytu w warunkach całodobowej opieki leczniczej i rehabilitacyjnej.
2.
Do zadań ośrodka (oddziału) należy w szczególności:
1)
utrwalenie motywacji pacjenta do zachowania trwałej abstynencji,
2)
rozwijanie aktywności pacjenta w kierunku społecznie pożądanym,
3)
zapewnienie możliwości kontynuowania nauki lub innych form kształcenia,
4)
zapewnienie pacjentom pracy zarobkowej, w tym również w formie terapii zajęciowej, na terenie ośrodka (oddziału) lub poza nim.
3.
Ośrodek (oddział) zapewnia pacjentom:
1)
współudział w ustalaniu programu rehabilitacyjno-readaptacyjnego i jego realizacji,
2)
warunki do przygotowywania posiłków we własnym zakresie oraz wykonywanie czynności higienicznosanitarnych.
4.
Okres pobytu w ośrodku (oddziale) nie powinien być dłuższy niż 2 lata.
5.
W ośrodku (oddziale) nie powinno przebywać równocześnie więcej niż 25 pacjentów.
§  7.
1.
W ośrodku, o którym mowa w § 6, mogą przebywać dzieci pacjentów, jeżeli jest to uzasadnione programem rehabilitacyjno-readaptacyjnym i nie zagraża dobru dziecka.
2.
Ośrodek zapewnia dzieciom możliwość kontynuowania nauki w odpowiednim typie szkoły oraz rodzicom pomoc w sprawowaniu opieki wychowawczej.
§  8.
1.
Dzienny oddział rehabilitacyjno-readaptacyjny jest przeznaczony dla pacjentów czasowo niezdolnych do pracy lub niepracujących, wymagających opieki leczniczej i readaptacyjnej w warunkach częściowej hospitalizacji.
2.
Do zadań dziennego oddziału rehabilitacyjno-readaptacyjnego należy udzielanie świadczeń leczniczych i rehabilitacyjnych, z zapewnieniem pacjentom odpowiednich warunków bytowych.
§  9.
1.
Nocny oddział rehabilitacyjno-readaptacyjny jest przeznaczony dla pacjentów wykonujących pracę zawodową, wymagających takich warunków do prowadzenia leczenia i rehabilitacji, jakie nie są możliwe w ich miejscu zamieszkania.
2.
Do nocnego oddziału rehabilitacyjno-readaptacyjnego stosuje się odpowiednio przepis § 8 ust. 2.
§  10.
1.
Dzienne (nocne) oddziały rehabilitacyjno-readaptacyjne są tworzone jako komórki organizacyjne placówek wymienionych w § 2 ust. 1 pkt 1, 3 i 4 lub jako samodzielne placówki.
2.
Okres pobytu pacjenta w dziennym (nocnym) oddziale rehabilitacyjno-readaptacyjnym nie powinien przekraczać 3 miesięcy.
3.
W dziennym (nocnym) oddziale rehabilitacyjno-readaptacyjnym nie powinno przebywać równocześnie więcej niż 20 pacjentów.
§  11.
1.
Hostel jest tworzony jako komórka organizacyjna placówek wymienionych w § 2 ust. 1 pkt 1, 3 i 4 lub jako samodzielna placówka.
2.
Do zadań hostelu należy udostępnianie pacjentom, którzy przebyli leczenie i rehabilitację, tymczasowego zakwaterowania do czasu usamodzielnienia się.
3.
Hostel zapewnia osobom zakwaterowanym możliwości przygotowywania posiłków we własnym zakresie oraz wykonywanie czynności higienicznosanitarnych.
4.
Hostel kształtuje samodzielność i umiejętność współżycia w grupie oraz utrzymania się z pracy zarobkowej poza hostelem.
5.
Okres pobytu pacjenta w hostelu nie powinien przekraczać 12 miesięcy.
6.
W hostelu nie powinno przebywać równocześnie więcej niż 12 pacjentów.
§  12.
1.
Świadczenia placówek leczniczych i rehabilitacyjno-readaptacyjnych dla osób uzależnionych są udzielane osobom dobrowolnie zgłaszającym się do placówki albo skierowanym przez sąd rodzinny na leczenie przymusowe i rehabilitację.
2.
Do osób uzależnionych, skierowanych przez sąd rodzinny na leczenie przymusowe i rehabilitację, stosuje się odpowiednio rozporządzenie Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 6 maja 1983 r. w sprawie zasad pobytu nieletnich w zakładach społecznych służby zdrowia i zakładach pomocy społecznej (Dz.U. Nr 26, poz. 129).
§  13.
1.
Osoby przyjmowane do placówek leczniczych i rehabilitacyjno-readaptacyjnych dla osób uzależnionych, zapewniających całodobową opiekę leczniczą i rehabilitacyjno-readaptacyjną, oraz oddziałów dziennych, nocnych i hosteli powinny być zapoznane z regulaminem danej placówki.
2.
Osoby zgłaszające się dobrowolnie na leczenie, rehabilitację i readaptację do placówek wymienionych w ust. 1 składają zobowiązanie na piśmie, że będą się stosowały do regulaminu danej placówki. Odmowa poddania się leczeniu lub udziału w postępowaniu rehabilitacyjno-readaptacyjnym albo inne rażące naruszenie przez tę osobę regulaminu może być podstawą jej wypisania z placówki, chyba że zachodzi obawa, iż może to spowodować bezpośrednio skutki groźne dla życia lub zdrowia tej osoby.
§  14.
Do zadań placówek podstawowej opieki zdrowotnej, sprawujących opiekę nad osobami uzależnionymi lub zagrożonymi uzależnieniem, należy:
1)
wczesne wykrywanie osób uzależnionych i zagrożonych uzależnieniem oraz przeprowadzanie rozeznania zagrożonych środowisk,
2)
udzielanie świadczeń leczniczych,
3)
kierowanie na konsultacje lub leczenie do placówek leczniczych i rehabilitacyjno-readaptacyjnych dla osób uzależnionych bądź do placówek psychiatrycznej opieki zdrowotnej,
4)
prowadzenie działalności oświatowo-zdrowotnej oraz współdziałanie z organizacjami społecznymi zajmującymi się przeciwdziałaniem narkomanii.
§  15.
Poradnie zdrowia psychicznego sprawujące opiekę nad osobami uzależnionymi wykonują zadania określone w § 3 pkt 1-7.
§  16.
1.
Placówki stacjonarnej opieki psychiatrycznej wykonują zadania określone w § 4 ust. 2, § 5 ust. 2 i § 6 ust. 2.
2.
Szpitale oraz inne placówki opieki stacjonarnej wykonują zadania określone w § 4 ust. 2 pkt 1 i 4.
§  17.
Do czasu utworzenia poradni, o której mowa w § 3, jej zadania wykonuje poradnia zdrowia psychicznego wskazana przez terenowy organ administracji państwowej o właściwości szczególnej do spraw zdrowia i opieki społecznej stopnia wojewódzkiego.
§  18.
Placówki, o których mowa w § 1, współpracują z organami i instytucjami państwowymi oraz organizacjami społecznymi, zwłaszcza zajmującymi się zapobieganiem narkomanii.
§  19.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1985.45.226

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Organizacja i zasady funkcjonowania placówek leczniczych i rehabilitacyjno-readaptacyjnych dla osób uzależnionych.
Data aktu: 03/08/1985
Data ogłoszenia: 09/10/1985
Data wejścia w życie: 09/10/1985