Restrukturyzowane placówki pozostaną w sieci szpitali i będą otrzymywały ryczałt

Placówki, które zakwalifikowały się do systemu podstawowego szpitalnego zabezpieczenia świadczeń opieki zdrowotnej (PSZ), będą otrzymywały finansowanie przez dodatkowe 2 lata, czyli do czerwca 2029 r. Ukazało się rozporządzenie w tej sprawie. Jednocześnie Ministerstwo Zdrowia przypomina, że część szpitali musi przeprowadzić restrukturyzację. I zapewnia, że pomimo wprowadzanych zmian, nie będzie się to wiązało z wykreśleniem z PSZ i koniecznością ponownego przechodzenia kwalifikacji do sieci szpitali.

- Zachodzi pilna potrzeba wydłużenia obowiązującego wykazu świadczeniodawców zakwalifikowanych do systemu podstawowego szpitalnego zabezpieczenia świadczeń opieki zdrowotnej. Aktualny wykaz obowiązuje do  30 czerwca 2027 r. Wydłużenie tego okresu o kolejne 2 lata ma na celu zapewnienie bezpieczeństwa finansowania do 2029 r. szpitalom działającym w ramach PSZ, które wejdą na ścieżkę restrukturyzacji i konsolidacji – argumentuje Ministerstwo Zdrowia.

Nie ma oddziałów, ale jest ryczałt

Przypomnijmy, że duża część szpitali powiatowych jest zadłużona. Resort zdrowia stoi na stanowisku, że zwiększenie finansowania nie jest dobrym rozwiązaniem, ponieważ wymagają one restrukturyzacji. MZ ocenia, że brak wydłużenia okresu kwalifikacji do sieci szpitali negatywnie wpłynie na gotowość placówek do skorzystania z instrumentów pozwalających na uelastycznienie funkcjonowania PSZ. Taką możliwość wprowadza nowelizacja ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz ustawy o działalności leczniczej z sierpnia 2025 r.

Chodzi o regulacje pozwalające na zaprzestanie udzielania świadczeń w ramach wybranych profili PSZ. Jednocześnie jest możliwość zawarcia (z pominięciem trybu konkursowego) umowy na realizację tożsamych świadczeń w trybie hospitalizacji planowej lub leczenia jednego dnia. Przepisy pozwalają na zachowanie ryczałtu przypadającego na likwidowane oddziały w dwóch kolejnych okresach rozliczeniowych po przeprowadzeniu takiej restrukturyzacji. To forma wsparcia, jaką MZ oferuje placówkom, które zdecydują się na wprowadzenie zmian.

W innym wypadku, część podmiotów, które zamkną nierentowne oddziały, przestanie spełniać kryteria kwalifikacji do PSZ. A to oznacza, że w przypadku konieczności przeprowadzenia nowej kwalifikacji już w 2027 r. takie szpitale w ogóle nie mogłyby skorzystać z tego mechanizmu finansowego wsparcia restrukturyzacji, który został przewidziany na lata 2026–2029, albo skorzystałyby z niego zaledwie w części (jeżeli zaprzestanie realizacji danego profilu PSZ nastąpiło lub nastąpi w 2026 r.). Tym samym proponowana zmiana będzie miała również znaczenie z punktu widzenia praktycznej realizacji D1G Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO), który przewiduje m. in. zmiany uelastyczniające strukturę PSZ.

Na jakie wsparcie można jeszcze liczyć

MZ przypomina także, że istnieją dodatkowe mechanizmy wspierające konsolidację szpitali, jak:

1. Dofinansowanie działań polegających na budowie, przebudowie, modernizacji lub doposażeniu infrastruktury w celu wsparcia procesów konsolidacyjnych podmiotów leczniczych. To inwestycje ze środków Funduszu Medycznego, nabór wniosków rozpoczął się w 1 lipca 2026; 
2. Zmiana w przepisach określających warunki realizacji świadczeń w trybie hospitalizacji planowej, polegająca na zniesieniu wymogu utrzymywania personelu medycznego w soboty, niedziele i inne święta, w przypadku braku pacjentów w oddziale (weszło w życie w dniu 1 lipca 2026 r.);
3. Schemat zabezpieczenia opieki szpitalnej jako nowy komponent mapy potrzeb zdrowotnych, który wszedł w życie w dniu 1 lipca 2026 r.

Kto z tego skorzysta?

Jak podkreśla MZ, istotne znaczenie ma również fakt, że od bieżącego roku podmioty lecznicze, które wykazały stratę netto powyżej 1 proc., są zobowiązane do przygotowania planów naprawczych według nowych, szczegółowych zasad określonych w znowelizowanych przepisach o działalności leczniczej. Programy naprawcze są aktualnie przygotowywane przez podmioty lecznicze a ich realizacja powinna się rozpocząć pod koniec bieżącego roku.

- Bez przewidywalnego finansowania przez Narodowy Fundusz Zdrowia, które zapewni wydłużenie okresu obowiązywania aktualnego wykazu PSZ, założenia restrukturyzacyjne przyjęte w wielu programach naprawczych, nie będą mogły być w pełni zrealizowane - podkreśla MZ.

I zapewnia, że zgodnie z analizą przeprowadzoną przez centralę Narodowego Funduszu Zdrowia już dziś wiadomo, że około 87 świadczeniodawców mogłoby być potencjalnie zainteresowanych przedłużeniem kwalifikacji do PSZ, ze względu na zapewnienie ciągłości finansowania w okresie prowadzonych działań związanych z restrukturyzacją i konsolidacją.

Projekt ustawy zmieniającej ustawę o zmianie ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi właśnie trafił do konsultacji publicznych, na zgłaszanie uwag jest 30 dni.