WSA odrzucił zażalenie zarządu powiatu na postanowienie tego sądu o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej przez zespół szkół decyzji SKO dotyczącej wygaszenia trwałego zarządu nieruchomościami. W uzasadnieniu postanowienia sąd wskazał, że zarząd powiatu nie posiada legitymacji do wniesienia zażalenia w sprawie, nie przysługuje mu bowiem status uczestnika postępowania sądowego, gdyż organ ten w postępowaniu administracyjnym, które zakończyło się wydaniem zaskarżonej decyzji, występował jako organ pierwszej instancji. Zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie stanowiskiem, organ administracji publicznej, który wydawał w sprawie decyzję administracyjną nie może brać udziału w postępowaniu sądowo-administracyjnym jako uczestnik z powodu braku interesu prawnego, jego funkcja w sprawie została określona wyłącznie przez przepisy prawa materialnego. Wskazując na powyższe Sąd na podstawie art. 178 w zw. z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odrzucił zażalenie zarządu powiatu uznając je za niedopuszczalne.

W zażaleniu na powyższe postanowienie zarząd powiatu zarzucił naruszenie art. 33 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez błędną wykładnię i niezastosowanie pomimo zaistnienia ustawowych przesłanek do jego zastosowania, a przez to pozbawienie powiatu możności obrony swoich praw. W ocenie autora zażalenia powiat będąc właścicielem nieruchomości, ma bezspornie interes prawny w rozstrzygnięciu dotyczącym kwestii trwałego zarządu tymi nieruchomościami.

W odpowiedzi na zażalenie zespół szkół wniósł o oddalenie tego zażalenia.

NSA rozpatrując skargę przypomniał, iż powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej, wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego jak i sądowo-administracyjnego. Jak prawidłowo zauważył Sąd I instancji, rola jednostki samorządu terytorialnego w postępowaniu administracyjnym jest wyznaczona przepisami prawa materialnego. Może być ona, jako osoba prawna, stroną tego postępowania i wówczas organy ją reprezentujące będą broniły jej interesu prawnego korzystając z gwarancji procesowych, jakie przepisy k.p.a. przyznają stronom. Ustawa jednak może organowi jednostki samorządu terytorialnego wyznaczyć rolę organu administracji publicznej w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 3 Kodeks postępowania administracyjnego , wtedy będzie on bronił interesu jednostki samorządu terytorialnego w formach właściwych dla organu prowadzącego postępowanie. Włączenie organów samorządowych do systemu organów administracji publicznej prowadzących postępowanie w konkretnej sprawie znacznie ogranicza zakres uprawnień procesowych tych jednostek, jako osób prawnych. W przedmiotowej sprawie zarząd powiatu występując jako organ wykonawczy powiatu, działał jednocześnie jako organ I instancji właściwy do prowadzenia postępowania i wydania decyzji w sprawie wygaszenia trwałego zarządu nieruchomościami stanowiącymi własność powiatu. W tej sytuacji powiat, czy też działający w jego imieniu zarząd, nie był stroną postępowania administracyjnego, a tym samym nie miał statusu uczestnika na prawach strony w postępowaniu sądowo-administracyjnym. Wyłączenie możliwości korzystania z praw strony przez powiat skutkuje brakiem legitymacji do wniesienia zażalenia na postanowienie dotyczące wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Przydatne materiały:
Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.)

Zobacz orzecznictwo:
Postanowienie NSA z dnia 3 lutego 2011 r. (sygn. akt I OZ 68/11, LEX nr 741929)
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.)

Zarząd powiatu nie zawsze może wnieść zażalenie (I OZ 68/11, LEX nr 741929)