Wykorzystanie mienia komunalnego jest przesłanką do wygaśnięcia mandatu radnego (II OSK 921/10)

Art. 24f ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym nie wprowadza kryterium bezpośredniego związku funkcjonalnego wykorzystywania mienia komunalnego z prowadzoną działalnością gospodarczą. Korzystanie nie musi stanowić istoty działalności gospodarczej, może to być korzystanie z mienia komunalnego w celu określonej działalności gospodarczej przez posadowienie tablic informacyjnych na mieniu komunalnym o prowadzeniu działalności gospodarczej. Wykorzystanie mienia komunalnego jest wystarczającą przesłanką do wygaśnięcia mandatu radnego, nie ma znaczenia, czy przy wykorzystaniu tego mienia komunalnego radny odnisł korzyści, czy też nie.

Radny wydzierżawił od ośrodka sportu i rekreacji teren pod tablice reklamowe – teren ten stanowił więc mienie gminy. Ponieważ rada gminy nie podjęła w terminie uchwały o wygaśnięciu mandatu radnego, uczynił to wojewoda - wydając zarządzenie zastępcze. Decyzję swą wojewoda oparł na art. 24f ust. 1 i 1a ustawy o samorządzie gminnym , zgodnie z którym, radny nie może prowadzić działalności gospodarczej na własny rachunek lub wspólnie z innymi osobami z wykorzystaniem mienia komunalnego gminy, w której radny uzyskał mandat, a także zarządzać taką działalnością lub być przedstawicielem czy pełnomocnikiem w prowadzeniu takiej działalności. Jeżeli radny prowadził taką działalność przed rozpoczęciem wykonywania mandatu, jest zobowiązany do jej zaprzestania w ciągu 3 miesięcy o dnia złożenia ślubowania.

WSA uchylił zarządzenie wojewody. Sąd uznał, że chociaż prowadzenie działalności gospodarczej przez radnego z wykorzystaniem mienia gminnego prowadzi do wygaśnięcia mandatu, to problemy pojawiają się przy określeniu w jakich granicach radny prowadzący działalność gospodarczą może w ogóle z mienia gminnego korzystać. WSA orzekł, że wynajmowanie terenu pod tablice reklamowe nie jest funkcjonalnie związane z działalnością gospodarczą prowadzoną przez radnego - nie doszło więc do wygaśnięcia mandatu.

NSA nie zgodził się z powyższym rozumowaniem. Sąd uznał, iż skarga kasacyjna została ona oparta na usprawiedliwionej podstawie naruszenia art. 24f ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym , który stanowi, że "Radni nie mogą prowadzić działalności gospodarczej na własny rachunek lub wspólnie z innymi osobami z wykorzystaniem mienia komunalnego gminy, w której radny uzyskał mandat, a także zarządzać taką działalnością lub być przedstawicielem lub pełnomocnikiem w prowadzeniu takiej działalności". Zdaniem NSA art. 24f ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym nie wprowadza kryterium bezpośredniego związku funkcjonalnego wykorzystywania mienia komunalnego z prowadzoną działalnością gospodarczą. Korzystanie nie musi stanowić "istoty działalności gospodarczej", może to być korzystanie z mienia komunalnego w celu określonej działalności gospodarczej przez posadowienie tablic informacyjnych na mieniu komunalnym o prowadzeniu działalności gospodarczej. Wykorzystanie mienia komunalnego jest wystarczającą przesłanką do wygaśnięcia mandatu radnego, nie ma znaczenia, czy przy wykorzystaniu tego mienia komunalnego radny odniósł korzyści, czy też nie.


Przydatne materiały:
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.)


Zobacz orzecznictwo:
Wyrok NSA z dnia 1 lipca 2010 r., sygn. akt II OSK 921/10