Organ prowadzący nie może nadużywać prawa do przeniesienia nauczyciela

W szczególnych przypadkach Karta Nauczyciela dopuszcza przeniesienie nauczyciela do innej szkoły bez jego zgody. Organ prowadzący nie może jednak wykorzystać tego uprawnienia jako pretekstu do pozbawienia pracownika odprawy.

Organ prowadzący ma prawo w określonych przypadkach przenieść nauczyciela do pracy w innej placówce oświatowej bez jego zgody. Karta Nauczyciela dopuszcza taki tryb postępowania, jeżeli w szkole, w której pracuje nauczyciel, jest wystarczająca liczba nauczycieli o tej samej specjalności, a brakuje ich w placówce, do której organ zamierza przenieść pracownika. Przesłanki przeniesienia określone są w art. 19 ustawy - Karta Nauczyciela.

"W przypadku przeniesienia z art. 19 KN nie jest wymagana zgoda nauczyciela. Należy pamiętać, że dotyczy to nauczyciela mianowanego, który z jednej strony korzysta z ochrony stosunku pracy, a z drugiej musi być do dyspozycji, w tym wypadku organu prowadzącego. Przeniesienia do szkoły w tej samej lub innej miejscowości dokonuje organ prowadzący szkołę (incydentalny pracodawca) i to on wybiera danego nauczyciela. W tym przypadku pracodawca nie dokonuje żadnych czynności, które wywoływałyby skutki prawne.'' - pisze mec. Teresa Konarska w książce "Szkolne prawo pracy. Poradnik dyrektora szkoły". Przeniesienie może być dokonane na trzy lata, a organ prowadzący musi zapewnić nauczycielowi powrót na uprzednio zajmowane stanowisko.

Należy zwrócić uwagę, że w takiej sytuacji nie dojdzie do rozwiązania stosunku pracy. Chociaż nie wynika to expressis verbis z przepisu, takie zdanie wyraził Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 11 lutego 2004 r. (III PZP 14/03, OSNP 2005, nr 4, poz. 50). Przyjęcie takiej wykładni ma doniosłe skutki dla nauczyciela, ponieważ nie nabędzie on prawa do odprawy i to nawet w przypadku, gdy podjęta została uchwała o likwidacji macierzystej szkoły. Likwidacja szkoły i brak możliwości zatrudnienia nie może być jednak podstawową przesłanką przeniesienia nauczyciela do innej placówki i to nawet, gdy brakuje w niej nauczycieli określonej specjalizacji.

Jak pisze Konarska: "byłoby to bowiem obejściem art. 20 ust. 1 pkt 2 KN, z którym wiąże się odprawa. Warto zwrócić uwagę na wyrok SN z dnia 7 stycznia 1997 r. (I PKN 54.96, OSNP 1997, nr 16, poz. 289), z którego wynika, że przeniesienie z art. 19 ust. 1 KN może być zastosowane tylko wówczas, gdy w szkole brak jest obsady nauczycielskiej z odpowiednimi kwalifikacjami. Natomiast nie może dotyczyć sytuacji, gdy w poprzedniej szkole nie ma możliwości zatrudnienia nauczyciela, np. ze względu na zmniejszenie liczby oddziałów lub planu zmiany nauczania."

Organ prowadzący nie może zatem, likwidując daną placówkę oświatową, wykorzystać trybu określonego w art. 19 KN do zwolnienia się z obowiązku wypłaty nauczycielowi odprawy w wysokości sześciomiesięcznego wynagrodzenia.

Źródło: Teresa Konarska, Szkolne prawo pracy. Poradnik dyrektora szkoły, 2. wydanie, Wolters Kluwer Polska, Warszawa 2012.

Mecenas Teresa Konarska jest prelegentką tegorocznego Zjazdu Akademii Zarządzania Dyrektora Szkoły. Na najbliższym zjeździe - 16 marca 2012 r. w Krakowie - wygłosi wykład dotyczący problematyki związanej z zatrudnianiem nauczycieli w roku szkolnym 2012/2013.

Praktyczne i aktualne wiadomości na temat polityki kadrowej w szkole dostępne są także w publikacji "ABC zatrudniania i zwalniania nauczycieli".

O skutkach, jakie ma zastosowanie wobec nauczyciela ww. art. 20 KN pisaliśmy tutaj>>