Polskie Normy
Pewną dyskusję budzi to, czy Polskie Normy można zaliczyć do grupy przepisw powszechnie obowiązujących. Formalnie Polskie Normy nie mają charakteru obowiązującego, ale... do czasu, tzn. do momentu przywołania danej normy w ustawie lub rozporządzeniu. Wwczas powołana norma staje się obowiązująca na rwni z przepisem, ktry nadał jej moc obowiązującą.
CO TO ZA PRAWO?
Polskie Normy
Polskie Normy są normami krajowymi, przyjętymi w drodze konsensu i zatwierdzonymi przez krajową jednostkę normalizacyjną - Polski Komitet Normalizacyjny (PKN). Są one powszechnie dostępne i oznaczone symbolem PN. Polskie Normy, nazywane także normami technicznymi, wydawane są na podstawie ustawy z dnia 12 września 2002 r. o normalizacji (Dz. U. Nr 169, poz. 1386 z późn. zm.) – dalej u.n., która w art. 5 ust. 3 stanowi, że stosowanie Polskich Norm jest dobrowolne. Jednak już w następnym ustępie stwierdzono, że Polskie Normy mogą być powoływane w przepisach prawnych po ich opublikowaniu w języku polskim. A więc – kiedy ich stosowanie jest dobrowolne (tj. nieobowiązkowe), kiedy zaś obowiązkowe?
Prawie każda ustawa i rozporządzenie dotyczące ochrony pracy zawierają odesłania do Polskich Norm. Przepisy zawarte w ustawach i rozporządzeniach są prawem obowiązującym - tak więc, mimo że formalnie Polskie Normy nie mają mocy obowiązywania, to jednak z chwilą przywołania danej normy w ustawie lub rozporządzeniu stają się obowiązujące na równi z przywołującymi je przepisami.
Szczegółowość norm sprawia, że jedno rozporządzenie może po szczegóły odsyłać do kilkudziesięciu lub więcej Polskich Norm. Przykładem takiego odesłania jest rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 7 kwietnia 2004 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 109, poz. 1156), w załączniku którego podano wykaz ponad 200 (!) Polskich Norm.
Z drugiej strony warto podkreślić, że w załączniku podano konkretne numery i tytuły norm, do których odsyła rozporządzenie. Stanowi to pożyteczny i godny pochwały wyłom w dotychczasowej praktyce niepodawania tych danych i stosowania formułki “zgodnie z Polskimi Normami”, co często utrudniało ustalenie szczegółowych wymagań, jakie ustawodawca miał na myśli.
Według u.n. norma jest dokumentem ustalającym, do powszechnego i wielokrotnego stosowania, zasady, wytyczne lub charakterystyki odnoszące się do różnych rodzajów działalności lub ich wyników i mające na celu uzyskanie optymalnego stopnia uporządkowania w określonym zakresie. Normalizacja krajowa, tj. prowadzona na poziomie całego państwa nie obejmuje działań podejmowanych w poszczególnych branżach lub sektorach gospodarki, na szczeblu lokalnym, szczeblu stowarzyszeń oraz przedsiębiorstw lub urzędów. Normalizacja prowadzona jest w celu:
1)racjonalizacji produkcji i usług poprzez stosowanie uznanych reguł technicznych lub rozwiązań organizacyjnych;
2)usuwania barier technicznych w handlu i zapobiegania ich powstawaniu;
3)zapewnienia ochrony życia, zdrowia, środowiska i interesu konsumentów oraz bezpieczeństwa pracy;
4)poprawy funkcjonalności, kompatybilności i zamienności wyrobów, procesów i usług oraz regulowania ich różnorodności;
5)zapewnienia jakości i niezawodności wyrobów, procesów i usług;
6)działania na rzecz uwzględnienia interesów krajowych w normalizacji europejskiej i międzynarodowej;
7)ułatwiania porozumiewania się przez określanie terminów, definicji, oznaczeń i symboli do powszechnego stosowania.
W normalizacji polskiej stosuje się następujące zasady:
ujawności i powszechnej dostępności;
uuwzględniania interesu publicznego;
udobrowolności uczestnictwa w procesie opracowywania i stosowania norm;
uzapewnienia możliwości uczestnictwa wszystkich zainteresowanych w procesie opracowywania norm;
ukonsensu jako podstawy procesu uzgadniania treści norm;
ujednolitości i spójności postanowień norm;
uwykorzystywania sprawdzonych osiągnięć nauki i techniki;
uzgodności z zasadami normalizacji europejskiej i międzynarodowej.
Do zadań PKN należy organizowanie i prowadzenie normalizacji krajowej zgodnie z potrzebami kraju, w tym:
1)określanie stanu i kierunków rozwoju normalizacji;
2)organizowanie i nadzorowanie działań związanych z opracowywaniem i rozpowszechnianiem Polskich Norm i innych dokumentów normalizacyjnych, w szczególności przez ankietę powszechną projektów norm (ankieta jest realizowana przez podawanie do publicznej wiadomości tytułów i terminów zakończenia ankiety oraz miejsca i sposobu udostępniania zainteresowanym treści projektów norm);
3)zatwierdzanie i wycofywanie Polskich Norm oraz innych dokumentów normalizacyjnych;
4)reprezentowanie Rzeczypospolitej Polskiej w międzynarodowych i regionalnych organizacjach normalizacyjnych, uczestnictwo w ich pracach oraz występowanie za granicą w sprawach dotyczących normalizacji;
5)inicjowanie i organizowanie pracy komitetów technicznych do realizacji zadań związanych z opracowywaniem dokumentów normalizacyjnych;
6)organizowanie i prowadzenie działalności szkoleniowej, wydawniczej, promocyjnej i informacyjnej dotyczącej normalizacji i dziedzin pokrewnych;
7)opiniowanie projektów aktów prawnych związanych z normalizacją.
Polskie Normy oraz inne dokumenty normalizacyjne są opracowywane przez komitety techniczne, powoływane przez Polski Komitet Normalizacyjny. Komitety techniczne realizują powyższe cele przez opracowywanie Polskich Norm i innych dokumentów normalizacyjnych w określonych zakresach tematycznych, a także poprzez udział przedstawicieli komitetów w pracach regionalnych i międzynarodowych organizacji normalizacyjnych.
W skład komitetu technicznego wchodzą specjaliści delegowani przez organy administracji rządowej, organizacje: gospodarcze, pracodawców, konsumenckie, zawodowe i naukowo-techniczne, szkół wyższych i nauki oraz pracownicy PKN, z zachowaniem zasady reprezentatywności wszystkich zainteresowanych określonym zakresem tematycznym, z uwzględnieniem potrzeb gospodarki krajowej. Komitety techniczne powołuje i odwołuje Prezes PKN po zasięgnięciu opinii Rady. Szczegółowe zasady działania komitetów technicznych określają przepisy wewnętrzne PKN.
Nadzór nad Polskim Komitetem Normalizacyjnym sprawuje Prezes Rady Ministrów w zakresie spraw dotyczących:
1)obronności i bezpieczeństwa państwa;
2)realizacji zadań wynikających z podjętej współpracy z organami administracji rządowej;
3)realizacji zadań wynikających z zawartych przez Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych.
Polskie Normy są dokumentami opracowanymi i zaakceptowanymi przez jednostkę normalizacyjną, stosowanymi na zasadzie dobrowolności, powszechnie dostępnymi. Każda norma jest zaakceptowana przez wszystkie zainteresowane strony oraz przeznaczona do powszechnego stosowania. Norma ustala parametry lub charakterystyki, określa zasady i wytyczne dotyczące różnej działalności. W praktyce normy są więc swoistym kodeksem dobrej praktyki i zasad racjonalnego postępowania przy aktualnym poziomie techniki.
Przy wydawaniu rozporządzeń przez właściwych ministrów, podstawowym kryterium przywoływania norm jest bezpieczeństwo pracy i użytkowania oraz ochrona życia, zdrowia, mienia i środowiska. Postanowienia normy powinny:
–być oparte na podstawach naukowych oraz danych sprawdzonych pod względem słuszności technicznej, ekonomicznej i użytkowej;
–uwzględniać aktualny stan wiedzy oraz poziom techniki osiągnięty lub możliwy do osiągnięcia w najbliższym czasie;
–być możliwe do realizacji oraz sprawdzalne.
PN określają wymagania i normatywy techniczne, metody badań i sposoby wykonywania innych czynności na etapach projektowania, wytwarzania, odbioru technicznego i eksploatacji oraz certyfikacji wyrobów i usług, a także systemów jakości (np. wg PN-EN 9001) i zarządzania (np. zarządzanie bhp wg PN-EN 18001).
W trakcie naszych przygotowań do wstąpienia do Unii Europejskiej pojawiło się pojęcie norm zharmonizowanych. Należy przez to rozumieć normy krajowe wprowadzające normy europejskie, opracowane i zatwierdzone przez europejskie organizacje normalizacyjne na podstawie mandatu udzielonego przez Komisję Europejską, których numery i tytuły zostały opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Polska Norma może być kopią normy europejskiej lub międzynarodowej. UE jest jednak bardzo płodna, jeśli chodzi o normy, dlatego w polskiej u.n. znalazł się krótki przepis, zgodnie z którym „wprowadzenie może nastąpić w języku oryginału”. Wskutek tego mamy część norm, tzw. uznaniowych, oznaczonych skrótem “oryg.”, w których tylko tytuł przetłumaczono na język polski, zawartość zaś pozostała w języku angielskim. Jest to niewątpliwe utrudnienie w korzystaniu z takich norm. Na szczęście polski ustawodawca zastrzegł, że w przepisach prawnych normy mogą być powoływane dopiero po ich opublikowaniu w języku polskim.
Prezes Polskiego Komitetu Normalizacyjnego jest zobowiązany do ogłaszania, co najmniej raz na kwartał, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski", numerów i tytułów nowo ustanowionych norm zharmonizowanych wraz z tytułami aktów prawnych wdrażających dyrektywy nowego podejścia. W identyczny sposób prezes PKN ogłasza raz na 12 miesięcy, w drodze obwieszczenia, w "Monitorze Polskim" numery i tytuły ustanowionych w danym roku norm zharmonizowanych.
Przypomnijmy, że w M.P. Nr 67, poz. 852 ukazał się wykaz norm zharmonizowanych. Obejmuje on, według stanu na 30 czerwca 2010 r., 4.055 Polskich Norm pogrupowanych w 28 załącznikach przypisanych do odnośnych dyrektyw “nowego podejścia”.
Wyroby spełniające wymagania Polskich Norm mogą być oznaczane, na zasadzie dobrowolności, znakiem zgodności z Polską Normą, ale pod warunkiem uzyskania certyfikatu zgodności. Wyłączne prawo do wyrażenia zgody na oznaczenie wyrobu znakiem zgodności z Polską Normą przysługuje krajowej jednostce normalizacyjnej, czyli Polskiemu Komitetowi Normalizacyjnemu. Prezes PKN może upoważnić inne jednostki certyfikujące, powołane na mocy odrębnych przepisów, do wydawania certyfikatu zgodności z Polską Normą. Uzyskanie certyfikatu jest równoznaczne z uzyskaniem prawa do oznaczenia wyrobu znakiem zgodności z Polską Normą.
Producent lub osoba wprowadzająca wyroby do obrotu może zadeklarować ich zgodność z Polskimi Normami deklaracją zgodności wydaną na własną odpowiedzialność. Wymagania stawiane takiej deklaracji są określone w PN-EN ISO/IEC 17050-1:2005 Ocena zgodności. Deklaracja zgodności składana przez dostawcę. Część 1 i 2: Wymagania ogólne. Jednak deklaracja zgodności nie upoważnia do oznaczenia wyrobu znakiem zgodności z PN.
System stosowania znaku zgodności z Polską Normą ma na celu promowanie wyrobów o jakości wyznaczonej poziomem wymagań PN. Znakiem zgodności z Polską Normą oznacza się bowiem wyrób spełniający wszystkie wymagania PN lub więcej niż jednej PN. Jeżeli Polska Norma przewiduje podział na klasy i gatunki, znakiem zgodności z Polską Normą oznacza się wyrób wytworzony w najwyższej klasie i gatunku.
Prezes PKN, z własnej inicjatywy lub na wniosek jednostki certyfikującej, po uzgodnieniu z właściwym komitetem technicznym, uznaje, które z PN są właściwe do stosowania w systemie certyfikacji na zgodność z Polską Normą.
W katalogu PKN norm dotyczących bezpośrednio ochrony pracy i bezpieczeństwa jest kilkaset, ponadto wiele norm pośrednio, szczegółowo określa wymagania mające wpływ na bezpieczeństwo człowieka w procesie pracy. Wiele norm dotyczy górnictwa oraz innych dziedzin gospodarki.
Polskie Normy
Polskie Normy są normami krajowymi, przyjętymi w drodze konsensu i zatwierdzonymi przez krajową jednostkę normalizacyjną - Polski Komitet Normalizacyjny (PKN). Są one powszechnie dostępne i oznaczone symbolem PN. Polskie Normy, nazywane także normami technicznymi, wydawane są na podstawie ustawy z dnia 12 września 2002 r. o normalizacji (Dz. U. Nr 169, poz. 1386 z późn. zm.) – dalej u.n., która w art. 5 ust. 3 stanowi, że stosowanie Polskich Norm jest dobrowolne. Jednak już w następnym ustępie stwierdzono, że Polskie Normy mogą być powoływane w przepisach prawnych po ich opublikowaniu w języku polskim. A więc – kiedy ich stosowanie jest dobrowolne (tj. nieobowiązkowe), kiedy zaś obowiązkowe?
Prawie każda ustawa i rozporządzenie dotyczące ochrony pracy zawierają odesłania do Polskich Norm. Przepisy zawarte w ustawach i rozporządzeniach są prawem obowiązującym - tak więc, mimo że formalnie Polskie Normy nie mają mocy obowiązywania, to jednak z chwilą przywołania danej normy w ustawie lub rozporządzeniu stają się obowiązujące na równi z przywołującymi je przepisami.
Szczegółowość norm sprawia, że jedno rozporządzenie może po szczegóły odsyłać do kilkudziesięciu lub więcej Polskich Norm. Przykładem takiego odesłania jest rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 7 kwietnia 2004 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 109, poz. 1156), w załączniku którego podano wykaz ponad 200 (!) Polskich Norm.
Z drugiej strony warto podkreślić, że w załączniku podano konkretne numery i tytuły norm, do których odsyła rozporządzenie. Stanowi to pożyteczny i godny pochwały wyłom w dotychczasowej praktyce niepodawania tych danych i stosowania formułki “zgodnie z Polskimi Normami”, co często utrudniało ustalenie szczegółowych wymagań, jakie ustawodawca miał na myśli.
Według u.n. norma jest dokumentem ustalającym, do powszechnego i wielokrotnego stosowania, zasady, wytyczne lub charakterystyki odnoszące się do różnych rodzajów działalności lub ich wyników i mające na celu uzyskanie optymalnego stopnia uporządkowania w określonym zakresie. Normalizacja krajowa, tj. prowadzona na poziomie całego państwa nie obejmuje działań podejmowanych w poszczególnych branżach lub sektorach gospodarki, na szczeblu lokalnym, szczeblu stowarzyszeń oraz przedsiębiorstw lub urzędów. Normalizacja prowadzona jest w celu:
1)racjonalizacji produkcji i usług poprzez stosowanie uznanych reguł technicznych lub rozwiązań organizacyjnych;
2)usuwania barier technicznych w handlu i zapobiegania ich powstawaniu;
3)zapewnienia ochrony życia, zdrowia, środowiska i interesu konsumentów oraz bezpieczeństwa pracy;
4)poprawy funkcjonalności, kompatybilności i zamienności wyrobów, procesów i usług oraz regulowania ich różnorodności;
5)zapewnienia jakości i niezawodności wyrobów, procesów i usług;
6)działania na rzecz uwzględnienia interesów krajowych w normalizacji europejskiej i międzynarodowej;
7)ułatwiania porozumiewania się przez określanie terminów, definicji, oznaczeń i symboli do powszechnego stosowania.
W normalizacji polskiej stosuje się następujące zasady:
ujawności i powszechnej dostępności;
uuwzględniania interesu publicznego;
udobrowolności uczestnictwa w procesie opracowywania i stosowania norm;
uzapewnienia możliwości uczestnictwa wszystkich zainteresowanych w procesie opracowywania norm;
ukonsensu jako podstawy procesu uzgadniania treści norm;
ujednolitości i spójności postanowień norm;
uwykorzystywania sprawdzonych osiągnięć nauki i techniki;
uzgodności z zasadami normalizacji europejskiej i międzynarodowej.
Do zadań PKN należy organizowanie i prowadzenie normalizacji krajowej zgodnie z potrzebami kraju, w tym:
1)określanie stanu i kierunków rozwoju normalizacji;
2)organizowanie i nadzorowanie działań związanych z opracowywaniem i rozpowszechnianiem Polskich Norm i innych dokumentów normalizacyjnych, w szczególności przez ankietę powszechną projektów norm (ankieta jest realizowana przez podawanie do publicznej wiadomości tytułów i terminów zakończenia ankiety oraz miejsca i sposobu udostępniania zainteresowanym treści projektów norm);
3)zatwierdzanie i wycofywanie Polskich Norm oraz innych dokumentów normalizacyjnych;
4)reprezentowanie Rzeczypospolitej Polskiej w międzynarodowych i regionalnych organizacjach normalizacyjnych, uczestnictwo w ich pracach oraz występowanie za granicą w sprawach dotyczących normalizacji;
5)inicjowanie i organizowanie pracy komitetów technicznych do realizacji zadań związanych z opracowywaniem dokumentów normalizacyjnych;
6)organizowanie i prowadzenie działalności szkoleniowej, wydawniczej, promocyjnej i informacyjnej dotyczącej normalizacji i dziedzin pokrewnych;
7)opiniowanie projektów aktów prawnych związanych z normalizacją.
Polskie Normy oraz inne dokumenty normalizacyjne są opracowywane przez komitety techniczne, powoływane przez Polski Komitet Normalizacyjny. Komitety techniczne realizują powyższe cele przez opracowywanie Polskich Norm i innych dokumentów normalizacyjnych w określonych zakresach tematycznych, a także poprzez udział przedstawicieli komitetów w pracach regionalnych i międzynarodowych organizacji normalizacyjnych.
W skład komitetu technicznego wchodzą specjaliści delegowani przez organy administracji rządowej, organizacje: gospodarcze, pracodawców, konsumenckie, zawodowe i naukowo-techniczne, szkół wyższych i nauki oraz pracownicy PKN, z zachowaniem zasady reprezentatywności wszystkich zainteresowanych określonym zakresem tematycznym, z uwzględnieniem potrzeb gospodarki krajowej. Komitety techniczne powołuje i odwołuje Prezes PKN po zasięgnięciu opinii Rady. Szczegółowe zasady działania komitetów technicznych określają przepisy wewnętrzne PKN.
Nadzór nad Polskim Komitetem Normalizacyjnym sprawuje Prezes Rady Ministrów w zakresie spraw dotyczących:
1)obronności i bezpieczeństwa państwa;
2)realizacji zadań wynikających z podjętej współpracy z organami administracji rządowej;
3)realizacji zadań wynikających z zawartych przez Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych.
Polskie Normy są dokumentami opracowanymi i zaakceptowanymi przez jednostkę normalizacyjną, stosowanymi na zasadzie dobrowolności, powszechnie dostępnymi. Każda norma jest zaakceptowana przez wszystkie zainteresowane strony oraz przeznaczona do powszechnego stosowania. Norma ustala parametry lub charakterystyki, określa zasady i wytyczne dotyczące różnej działalności. W praktyce normy są więc swoistym kodeksem dobrej praktyki i zasad racjonalnego postępowania przy aktualnym poziomie techniki.
Przy wydawaniu rozporządzeń przez właściwych ministrów, podstawowym kryterium przywoływania norm jest bezpieczeństwo pracy i użytkowania oraz ochrona życia, zdrowia, mienia i środowiska. Postanowienia normy powinny:
–być oparte na podstawach naukowych oraz danych sprawdzonych pod względem słuszności technicznej, ekonomicznej i użytkowej;
–uwzględniać aktualny stan wiedzy oraz poziom techniki osiągnięty lub możliwy do osiągnięcia w najbliższym czasie;
–być możliwe do realizacji oraz sprawdzalne.
PN określają wymagania i normatywy techniczne, metody badań i sposoby wykonywania innych czynności na etapach projektowania, wytwarzania, odbioru technicznego i eksploatacji oraz certyfikacji wyrobów i usług, a także systemów jakości (np. wg PN-EN 9001) i zarządzania (np. zarządzanie bhp wg PN-EN 18001).
W trakcie naszych przygotowań do wstąpienia do Unii Europejskiej pojawiło się pojęcie norm zharmonizowanych. Należy przez to rozumieć normy krajowe wprowadzające normy europejskie, opracowane i zatwierdzone przez europejskie organizacje normalizacyjne na podstawie mandatu udzielonego przez Komisję Europejską, których numery i tytuły zostały opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Polska Norma może być kopią normy europejskiej lub międzynarodowej. UE jest jednak bardzo płodna, jeśli chodzi o normy, dlatego w polskiej u.n. znalazł się krótki przepis, zgodnie z którym „wprowadzenie może nastąpić w języku oryginału”. Wskutek tego mamy część norm, tzw. uznaniowych, oznaczonych skrótem “oryg.”, w których tylko tytuł przetłumaczono na język polski, zawartość zaś pozostała w języku angielskim. Jest to niewątpliwe utrudnienie w korzystaniu z takich norm. Na szczęście polski ustawodawca zastrzegł, że w przepisach prawnych normy mogą być powoływane dopiero po ich opublikowaniu w języku polskim.
Prezes Polskiego Komitetu Normalizacyjnego jest zobowiązany do ogłaszania, co najmniej raz na kwartał, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski", numerów i tytułów nowo ustanowionych norm zharmonizowanych wraz z tytułami aktów prawnych wdrażających dyrektywy nowego podejścia. W identyczny sposób prezes PKN ogłasza raz na 12 miesięcy, w drodze obwieszczenia, w "Monitorze Polskim" numery i tytuły ustanowionych w danym roku norm zharmonizowanych.
Przypomnijmy, że w M.P. Nr 67, poz. 852 ukazał się wykaz norm zharmonizowanych. Obejmuje on, według stanu na 30 czerwca 2010 r., 4.055 Polskich Norm pogrupowanych w 28 załącznikach przypisanych do odnośnych dyrektyw “nowego podejścia”.
Wyroby spełniające wymagania Polskich Norm mogą być oznaczane, na zasadzie dobrowolności, znakiem zgodności z Polską Normą, ale pod warunkiem uzyskania certyfikatu zgodności. Wyłączne prawo do wyrażenia zgody na oznaczenie wyrobu znakiem zgodności z Polską Normą przysługuje krajowej jednostce normalizacyjnej, czyli Polskiemu Komitetowi Normalizacyjnemu. Prezes PKN może upoważnić inne jednostki certyfikujące, powołane na mocy odrębnych przepisów, do wydawania certyfikatu zgodności z Polską Normą. Uzyskanie certyfikatu jest równoznaczne z uzyskaniem prawa do oznaczenia wyrobu znakiem zgodności z Polską Normą.
Producent lub osoba wprowadzająca wyroby do obrotu może zadeklarować ich zgodność z Polskimi Normami deklaracją zgodności wydaną na własną odpowiedzialność. Wymagania stawiane takiej deklaracji są określone w PN-EN ISO/IEC 17050-1:2005 Ocena zgodności. Deklaracja zgodności składana przez dostawcę. Część 1 i 2: Wymagania ogólne. Jednak deklaracja zgodności nie upoważnia do oznaczenia wyrobu znakiem zgodności z PN.
System stosowania znaku zgodności z Polską Normą ma na celu promowanie wyrobów o jakości wyznaczonej poziomem wymagań PN. Znakiem zgodności z Polską Normą oznacza się bowiem wyrób spełniający wszystkie wymagania PN lub więcej niż jednej PN. Jeżeli Polska Norma przewiduje podział na klasy i gatunki, znakiem zgodności z Polską Normą oznacza się wyrób wytworzony w najwyższej klasie i gatunku.
Prezes PKN, z własnej inicjatywy lub na wniosek jednostki certyfikującej, po uzgodnieniu z właściwym komitetem technicznym, uznaje, które z PN są właściwe do stosowania w systemie certyfikacji na zgodność z Polską Normą.
W katalogu PKN norm dotyczących bezpośrednio ochrony pracy i bezpieczeństwa jest kilkaset, ponadto wiele norm pośrednio, szczegółowo określa wymagania mające wpływ na bezpieczeństwo człowieka w procesie pracy. Wiele norm dotyczy górnictwa oraz innych dziedzin gospodarki.
