Określenie przełożonej władzy służbowej uprawnionej do wydawania imiennych upoważnień do nakładania i ściągania grzywien w drodze mandatu karnego przez organy sanitarno-epidemiologiczne służby zdrowia Ministerstwa Spraw Wewnętrznych oraz ustalenie wykroczeń, za które można nakładać mandaty karne.

ZARZĄDZENIE
MINISTRA SPRAW WEWNĘTRZNYCH
z dnia 28 kwietnia 1962 r.
w sprawie określenia przełożonej władzy służbowej uprawnionej do wydawania imiennych upoważnień do nakładania i ściągania grzywien w drodze mandatu karnego przez organy sanitarno-epidemiologiczne służby zdrowia Ministerstwa Spraw Wewnętrznych oraz ustalenia wykroczeń, za które można nakładać mandaty karne.

Na podstawie art. 28 ust. 3 ustawy z dnia 15 grudnia 1951 r. o orzecznictwie karno-administracyjnym (Dz. U. z 1959 r. Nr 15, poz. 79 i Nr 69, poz. 434) i § 2 ust. 2 zarządzenia nr 201 Prezesa Rady Ministrów z dnia 2 października 1961 r. w sprawie nadania niektórym organom administracji państwowej uprawnień do nakładania i ściągania grzywien w drodze mandatu karnego (Monitor Polski Nr 78, poz. 327) zarządza się, co następuje:
§  1.
1.
Przełożoną władzą służbową uprawnioną do wydawania imiennych upoważnień do nakładania i ściągania grzywien w drodze mandatu karnego przez organy sanitarno-epidemiologiczne służby zdrowia Ministerstwa Spraw Wewnętrznych za wykroczenia przeciwko obowiązującym przepisom sanitarnym i sanitarno-porządkowym, popełnione w obrębie obiektów zamkniętych i w jednostkach resortu spraw wewnętrznych, są:
1)
dyrektor Centralnego Zarządu Służby Zdrowia Ministerstwa Spraw Wewnętrznych – dla lekarzy Wydziału Lecznictwa i Profilaktyki Centralnego Zarządu Służby Zdrowia Ministerstwa Spraw Wewnętrznych oraz dla dyrektorów wojewódzkich zarządów służby zdrowia Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i szefów oddziałów służby medycznej Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Wojsk Ochrony Pogranicza,
2)
dyrektorzy wojewódzkich zarządów służby zdrowia Ministerstwa Spraw Wewnętrznych – dla starszych i młodszych inspektorów sanitarnych, lekarzy ambulatoriów powiatowych, starszych lekarzy szkół Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Milicji Obywatelskiej,
3)
szefowie oddziałów służby medycznej Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Wojsk Ochrony Pogranicza – dla lekarzy sanitarnych oddziałów służby medycznej Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Wojsk Ochrony Pogranicza oraz dla szefów służby zdrowia lub starszych lekarzy jednostek Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Wojsk Ochrony Pogranicza.
2.
Obiektami zamkniętymi resortu spraw wewnętrznych są tereny, obiekty i pomieszczenia zajmowane przez jednostki Ministerstwa Spraw Wewnętrznych, a w szczególności służby zdrowia Ministerstwa Spraw Wewnętrznych, Milicji Obywatelskiej, Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Wojsk Ochrony Pogranicza oraz szkoły służby więziennej podległe Centralnemu Zarządowi Więziennictwa Ministerstwa Sprawiedliwości, a także zakłady Centralnego Zarządu Konsumów podległe Ministerstwu Handlu Wewnętrznego.
§  2.
1.
Wykroczenia, za które upoważnione organy sanitarno-epidemiologiczne służby zdrowia Ministerstwa Spraw Wewnętrznych mogą nakładać i ściągać grzywny w drodze mandatu karnego, określa załącznik nr 1 do zarządzenia.
2.
Wzór upoważnienia (§ 1 ust. 1) ustala załącznik nr 2 do zarządzenia.
§  3.
Ewidencję wydanych imiennych upoważnień, o których mowa w § 1 ust. 1, prowadzi się w formie rejestru według wzoru stanowiącego załącznik nr 3 do zarządzenia.
§  4.
Zarządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.
ZAŁĄCZNIKI

ZAŁĄCZNIK  Nr 1

WYKROCZENIA, ZA KTÓRE ORGANY SANITARNO-EPIDEMIOLOGICZNE SŁUŻBY ZDROWIA MINISTERSTWA SPRAW WEWNĘTRZNYCH UPRAWNIONE SĄ DO NAKŁADANIA I ŚCIĄGANIA GRZYWIEN W DRODZE MANDATU KARNEGO

I.

Wykroczenia przeciwko przepisom sanitarnym.

1.
Niezachowanie higieny w sklepach, kasynach, jadłodajniach, bufetach, kawiarniach, cukierniach i innych podobnych zakładach, w których sprzedaje się lub podaje w celu spożycia środki żywności, a mianowicie:
1)
nieprzestrzeganie higieny osobistej przez zatrudniony personel (brudne ręce, brak odzieży ochronnej, brudna odzież),
2)
nieutrzymywanie pomieszczeń zakładu oraz urządzeń, sprzętu i naczyń używanych w zakładach w nienagannej czystości,
3)
niezabezpieczenie pomieszczeń gospodarczych zakładu w ciepłej porze roku w siatki ochronne,
4)
niehigieniczne przechowywanie artykułów, surowców i półfabrykatów żywności i gotowych potraw

– mandat w wysokości do 100 zł.

Podstawa prawna: art. 34 przepisów z dnia 22 marca 1928 r. o dozorze nad artykułami żywności i przedmiotami użytku (Dz. U. z 1928 r. Nr 36, poz. 343, z 1934 r. Nr 110, poz. 977, z 1939 r. Nr 54, poz. 342, z 1946 r. Nr 5, poz. 44 i z 1949 r. Nr 42, poz. 311), art. 22 ustawy z dnia 21 lutego 1935 r. o zapobieganiu chorobom zakaźnym i o ich zwalczaniu (Dz. U. z 1935 r. Nr 27, poz. 198, z 1949 r. Nr 25, poz. 174 i z 1959 r. Nr 27, poz. 170) w związku z rozporządzeniem Ministra Opieki Społecznej z dnia 13 maja 1937 r. w sprawie przepisów sanitarnych dla publicznych miejsc spożycia (Dz. U. Nr 41, poz. 327).

2.
Niezgłoszenie do urzędowego badania na włośnie i niepoddanie temu badaniu mięsa świń, poddawanych ubojowi na potrzeby własne gospodarstwa domowego

– mandat w wysokości 100 zł.

Podstawa prawna: art. 32 pkt 5 przepisów z dnia 22 marca 1928 r. o badaniu zwierząt rzeźnych i mięsa (Dz. U. z 1933 r. Nr 60, poz. 454, z 1934 r. Nr 110, poz. 976 i z 1938 r. Nr 18, poz. 132) w związku z rozporządzeniem Ministra Rolnictwa z dnia 17 listopada 1953 r. w sprawie urzędowego badania co do włośni dzików i świń (Dz. U. Nr 49, poz. 243).

II.

Wykroczenia przeciwko przepisom o utrzymaniu czystości i porządku.

A) w miastach i osiedlach:
1)
niedopełnienie obowiązku obejmującego: zamiatanie, zbieranie, gromadzenie i usuwanie nieczystości w przeznaczonych do tego urządzeniach:

– z części zabudowań przeznaczonych do wspólnego użytku mieszkańców i z powierzchni pomiędzy zabudowaniami,

– z terenów nie zabudowanych,

2)
niewyposażenie nieruchomości w urządzenia do gromadzenia nieczystości, służące do wspólnego użytku ogółu mieszkańców nieruchomości,
3)
nieprzestrzeganie czystości i porządku w pomieszczeniach przeznaczonych do wspólnego użytku mieszkańców (bramy, podwórka, korytarze, klatki schodowe, ustępy, strychy, pralnie domowe itp.) przez:
a)
wystawianie sprzętów i innych przedmiotów oraz pozostawianie zbiorników z nieczystościami na klatkach schodowych, korytarzach bądź innych miejscach do tego nie przeznaczonych,
b)
wylewanie bądź wyrzucanie nieczystości z okien lub balkonów,
c)
trzepanie odzieży, pościeli itp. w oknach lub na balkonach

– mandat w wysokości do 50 zł.

Podstawa prawna: art. 13 ustawy z dnia 22 kwietnia 1959 r. o utrzymaniu czystości i porządku w miastach i osiedlach (Dz. U. Nr 27, poz. 167), a co do pkt 3 – w związku z § 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia 24 lutego 1960 r. w sprawie określenia zakresu obowiązków dozorców domów (bloków, kolonii) oraz innych osób zobowiązanych do utrzymania porządku i czystości w miastach i osiedlach (Dz. U. Nr 14, poz. 81).

B) w gromadach:

1)
zanieczyszczanie nieruchomości, klatek schodowych, bram, podwórek, ustępów podwórzowych, obejść gospodarskich itp.,
2)
wystawianie sprzętów oraz pozostawianie zbiorników ze śmieciami i innymi nieczystościami na klatkach schodowych bądź w innych miejscach do tego nie przeznaczonych,
3)
trzepanie odzieży, pościeli itp. w oknach i na balkonach

– mandat w wysokości do 50 zł.

Podstawa prawna: art. 22 ustawy z dnia 21 lutego 1935 r. o zapobieganiu chorobom zakaźnym i o ich zwalczaniu (Dz. U. z 1935 r. Nr 27, poz. 198, z 1949 r. Nr 25, poz. 174 i z 1959 r. Nr 27, poz. 170) w związku z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 12 lipca 1951 r. w sprawie utrzymania porządku i czyści w nieruchomościach (Dz. U. Nr 40, poz. 306).

III.

Wykroczenia przeciwko przepisom o zapobieganiu chorobom zakaźnym.

1)
niezastosowanie się do zarządzenia o obowiązkowych szczepieniach ochronnych,
2)
niedopełnienie obowiązku zgłoszenia właściwym władzom przypadku zachorowania na chorobę zakaźną,
3)
odmówienie dokonania oczyszczenia lub odkażenia pomieszczeń zakażonych,
4)
niezastosowanie się do zarządzenia w przedmiocie oddania chorego zakaźnie podlegającego obowiązkowej hospitalizacji do właściwego zakładu leczniczego

– mandat w wysokości do 50 zł.

Podstawa prawna: art. 22 ustawy z dnia 21 lutego 1935 r. o zapobieganiu chorobom zakaźnym i o ich zwalczaniu (Dz. U. z 1935 r. Nr 27, poz. 198, z 1949 r. Nr 25, poz. 179 i z 1959 r. Nr 27, poz. 170); co do pkt 1 w związku z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 11 lipca 1947 r. w sprawie przymusowych szczepień ochronnych przeciwko durowi brzusznemu (Dz. U. Nr 54, poz. 294), rozporządzeniem Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 26 kwietnia 1962 r. w sprawie przymusowych szczepień ochronnych przeciwko ospie naturalnej (Dz. U. Nr 25, poz. 117), rozporządzeniem Ministra Opieki Społecznej z dnia 25 lutego 1936 r. o przymusowym szczepieniu ochronnym przeciw błonicy (dyfterii) (Dz. U. Nr 22, poz. 183), rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 30 kwietnia 1955 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych przeciw gruźlicy (Dz. U. Nr 20, poz. 130) i rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 27 lutego 1959 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych przeciwko chorobie Heinego-Medina (Dz. U. Nr 17, poz. 102).

ZAŁĄCZNIK  Nr 2

UPOWAŻNIENIE

ZAŁĄCZNIK  Nr 3

REJESTR WYDANYCH IMIENNYCH UPOWAŻNIEŃ DO NAKŁADANIA I ŚCIĄGANIA GRZYWN W DRODZE MANDATÓW KARNYCH

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1962.37.176

Rodzaj: Zarządzenie
Tytuł: Określenie przełożonej władzy służbowej uprawnionej do wydawania imiennych upoważnień do nakładania i ściągania grzywien w drodze mandatu karnego przez organy sanitarno-epidemiologiczne służby zdrowia Ministerstwa Spraw Wewnętrznych oraz ustalenie wykroczeń, za które można nakładać mandaty karne.
Data aktu: 28/04/1962
Data ogłoszenia: 02/05/1962
Data wejścia w życie: 02/05/1962