Sprawa C-269/07: Skarga wniesiona w dniu 6 czerwca 2007 r. - Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Federalnej Niemiec.

Skarga wniesiona w dniu 6 czerwca 2007 r. - Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Federalnej Niemiec

(Sprawa C-269/07)

(2007/C 199/30)

Język postępowania: niemiecki

(Dz.U.UE C z dnia 25 sierpnia 2007 r.)

Strony

Strona skarżąca: Komisja Wspólnot Europejskich (przedstawiciele: R. Lyal i W. Mölls, pełnomocnicy)

Strona pozwana: Republika Federalna Niemiec

Żądania strony skarżącej

– stwierdzenie, że Republika Federalna Niemiec wprowadzając i utrzymując w mocy przepisy §79 - §99 Einkommensteuergesetz (ustawy o podatku dochodowym) dotyczące dodatkowych ubezpieczeń emerytalnych naruszyła zobowiązania wynikające z art. 39 WE, art. 7 rozporządzenia Rady nr 1612/68 z dnia 15 października 1968 r.(1) w sprawie swobodnego przepływu pracowników wewnątrz Wspólnoty, art. 18 oraz 12 WE, w zakresie w jakim przepisy te

a) odmawiają pracownikom przygranicznym (oraz ich małżonkom) prawa do premii o ile nie podlegają oni nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu;

b) nie zezwalają na to, by kapitał zgromadzony w ramach tego systemu mógł zostać wykorzystany na finansowanie mieszkania wykorzystywanego na własne cele mieszkaniowe we własnym domu, o ile nie znajduje się ono w Niemczech;

c) przewidują, że otrzymana pomoc podlega zwrotowi w przypadku zaprzestania podleganiu nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu.

– obciążenie Republiki Federalnej Niemiec kosztami postępowania.

Zarzuty i główne argumenty

Niemcy wprowadziły w 2001 r. tak zwaną Altersvorsorgezulage (premię emerytalną), która w związku z obniżeniem wysokości ustawowej emerytury miała na celu wspieranie emerytury uzupełniającej. Premia ta była jednak przyznawana tylko, jeśli zainteresowany podlegał w Niemczech nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu. Warunek ten sprawia, że pracownicy przygraniczni, którzy zgodnie z umową o zapobieganiu podwójnemu opodatkowaniu podlegają opodatkowaniu w państwie miejsca zamieszkania i z tego powodu nie uiszczali podatków w Niemczech, nie mogą korzystać z prawa do rzeczonej premii. Ponadto istniejąca możliwość wykorzystania zgromadzonego kapitału w części na nabycie własności mieszkania może zostać zrealizowana wyłącznie w odniesieniu do nieruchomości znajdujących się w Niemczech, a nie w państwach graniczących z Niemcami. Wreszcie, premia podlega zwrotowi, gdy zainteresowany utraci status podatnika podlegającego nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Niemczech.

Zdaniem Komisji uregulowania te naruszają przepisy wspólnotowe dotyczące zakazu dyskryminacji z powodu przynależności państwowej, swobodnego przepływu pracowników oraz równego traktowania pracowników z innych państw członkowskich w zakresie przywilejów podatkowych i socjalnych. Zakaz dyskryminacji pracowników z innych państw członkowskich z powodu przynależności państwowej obejmuje bowiem nie tylko jawną dyskryminację z powodu przynależności państwowej, lecz także ukryte formy dyskryminacji, które przy zastosowaniu odmiennych kryteriów w rzeczywistości prowadzą do takiego samego skutku. Ponadto z orzecznictwa Trybunału wynika, że także pracownikom przygranicznym przysługuje prawo do korzystania z przywilejów socjalnych zgodnie z art. 7 ust. 2 rozporządzenia nr 1612/68.

Ponieważ premia emerytalna odpowiada definicji "przywileju socjalnego", powinna ona zostać przyznana także wówczas gdy pracownik przygraniczny oraz/lub jego małżonek nie podlegają obowiązkowi podatkowemu w Niemczech. Przywilej ten odnosi się bowiem do obiektywnego statusu zainteresowanego jako pracownika. Ustawowa emerytura, której wysokość została obniżona i której uzupełnieniu miała służyć premia, dotyczy przede wszystkim osób pozostających w stosunku pracy, chociaż także inne grupy osób są objęte jej zakresem. Ponadto pojęcie przywileju socjalnego obejmuje także takie korzyści, które przyznawane są już na podstawie posiadania przez ich beneficjenta miejsca zamieszkania na terytorium kraju. Z powyższego wynika, że pracownicy przygraniczni zasadniczo znajdują się w takiej samej sytuacji jak pracownicy mający miejsce zamieszkania na terytorium kraju. Obie grupy odczuwają skutki obniżenia wysokości emerytur w systemie niemieckim, do którego należą i do którego wpłacali składki. Obie grupy są zainteresowane tym, by w czasie aktywności zawodowej dla kompensacji wypracować dodatkową emeryturę. Uregulowanie niemieckie, zgodnie z którym pracownicy przygraniczni, którzy na podstawie umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania podlegają opodatkowaniu w państwie miejsca zamieszkania, zostali pozbawieni możliwości korzystania z rzeczonego przywileju, stanowi ukrytą dyskryminację i z tego powodu narusza art. 39 ust. 2 WE oraz art. 7 ust. 2 rozporządzenia nr 1612/68. Zakwalifikowanie premii emerytalnej jako przywileju "podatkowego" bądź jako przywileju "socjalnego" jest nieistotne, ponieważ pracownicy przygraniczni powinni być objęci równym traktowaniem także w odniesieniu do przywilejów "podatkowych".

Także w odniesieniu do zakazu wykorzystania zgromadzonego kapitału na finansowanie mieszkania używanego do własnych celów mieszkaniowych we własnym domu, o ile nie znajduje się ono w Niemczech, należy przyjąć, że mowa jest tu o przywileju socjalnym. Gdyby nawet był to przywilej podatkowy, to nadal występowałoby naruszenie zasady swobodnego przepływu pracowników. Wskazany warunek ogranicza bowiem możliwość skorzystania z przywileju socjalnego. Sprawia on, że pracownicy przygraniczni nie mogą wykorzystać zaoszczędzonych środków do finansowania mieszkania, jeśli znajduje się ono za granicą, co z reguły ma miejsce w przypadku tej kategorii pracowników. W porównaniu do pracowników krajowych zakres możliwości wykorzystania premii przez typowego pracownika przygranicznego jest węższy w okresie pobierania świadczeń emerytalnych. W wyniku tego wartość tej premii jako przywileju socjalnego jest mniejsza. To niekorzystne traktowanie pracowników przygranicznych stanowi zatem również ukrytą dyskryminację z powodu przynależności państwowej, naruszającą art. 39 ust. 2 WE oraz art. 7 ust. 2 rozporządzenia nr 1612/68.

Przewidziany w uregulowaniu niemieckim obowiązek zwrotu w przypadku zaprzestania podleganiu nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu dotyczy przede wszystkim cudzoziemców. Liczba cudzoziemców, którzy po zaprzestaniu aktywności zawodowej powracają do kraju ojczystego jest wielokrotnie wyższa niż liczba Niemców, którzy jako emeryci przenoszą się za granicę. Ponadto obowiązek zwrotu zniechęca zainteresowanych do przenoszenia miejsca zamieszkania do innego państwa członkowskiego. Poza tym wspomniane uregulowanie może sprawić obniżenie wartości premii dla pracowników migrujących w stosunku do pracowników krajowych i wprowadzać w ten sposób ukrytą dyskryminację, już na poziomie przyznania tego przywileju. Dotyczy to przypadków, gdy pracownik migrujący chcąc uniknąć zwrotu nie wystąpi w ogóle z wnioskiem o przyznanie premii. Także w tym przypadku trudno znaleźć uzasadnienie dla takiego uregulowania. Natomiast spójność podatkowa została zabezpieczona już poprzez postanowienia umów o unikaniu podwójnego opodatkowania. Obowiązek zwrotu w przypadku zaprzestania podlegania nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu stanowi zatem również ukrytą dyskryminację z powodu przynależności państwowej i narusza art. 39 WE, art. 7 ust. 2 rozporządzenia nr 1612/68, jak również art. 12 oraz 18 WE.

______

(1) Dz.U. L 257, str. 2.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.UE.C.2007.199.19

Rodzaj: Ogłoszenie
Tytuł: Sprawa C-269/07: Skarga wniesiona w dniu 6 czerwca 2007 r. - Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Federalnej Niemiec.
Data aktu: 25/08/2007
Data ogłoszenia: 25/08/2007